Author Archives: zenithmag

Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ


Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΩΣ ΗΘΙΚΗ

Αποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

Γράφει ο Φώτης Καγγελάρης[1]

Συμβολή στην παρουσίαση του βιβλίου του Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ» εκδ. Κουκκίδα, που έγινε στο «Ενναλακτικό Βιβλιοπωλείο», Θεμιστοκλέους 37, Αθήνα, την Παρασκευή 15/12/2017.

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

O Kώστας Λάμπος στο βιβλίο του αυτό καταπιάνεται μ’ ένα από τα πιο σημαντικά κεφάλαια στην ιστορία του ανθρώπου αυτό της «ατομικής ιδιοκτησίας», και μάλιστα, ανάμεσα σε δύο έννοιες με ιδιαίτερη συμβολική και σημασιολογική βαρύτητα, αυτές της «γέννησης» και του «θανάτου».

Ομολογώ την αμηχανία μου να παρουσιάσω ένα βιβλίο μ’ ένα τέτοιο θέμα, αφενός λόγω της τεράστιας σημασίας του αφετέρου λόγω του ότι δεν γράφω αμιγώς πολιτικά κείμενα, παρότι όλα μου σχεδόν τα κείμενα είναι πολιτικά. Επί πλέον συνέπεσε χρονικά μ’ ένα άλλο, δύσκολο για μένα, αυτής της περιόδου, κείμενο την « Έννοια της ανεξαρτησίας στο σύγχρονο κόσμο», που αποτελούσε συμμετοχή της Ελλάδας στο ανάλογο πρότζεκτ της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πως να καταπιαστείς μ’ ένα τέτοιο θέμα και πως να το παρουσιάσεις όταν έχουν ασχοληθεί με αυτό πολιτικοί φιλόσοφοι, ενδεικτικά αναφέρω, σαν τον Marx, τον Engels, τον Bakounine, τον Blanqui, ή τον Proudhon ή στο πλαίσιο της κλασσικής φιλοσοφίας ο Locke, o Hobbes κ.α. Και βέβαια ο Hegel του οποίου το πρώτο κεφάλαιο της «Φιλοσοφίας Δικαίου» είναι αφιερωμένο στην ιδιοκτησία. ($$ 41-71).

Αλλά μήπως και η θρησκεία δεν είχε λόγο επ’ αυτού, συχνά με αντιφατικό τρόπο, όταν πχ. λέει «πιο εύκολα θα περάσει κάβος από μάτι καρφίτσας παρά πλούσιος στον Παράδεισο» ή «αφήστε τα όλα και ακολουθήστε με» ή «δώσε τον ένα σου χιτώνα» ενώ, από την άλλη μεριά, στο πλαίσιο πάντα της ίδιας θρησκείας, ο Προτεσταντισμός ισχυρίζεται ότι είναι καθήκον του ανθρώπου να πλουτίσει, δηλαδή να κατέχει. Γι’ αυτό και σήμερα οι πιο πλούσιες χώρες του κόσμου είναι αυτές με το αντίστοιχο δόγμα. Είναι σημειολογικά χαρακτηριστικό της αντίφασης αυτής, ότι το χρώμα των χαρτονομισμάτων στις προτεσταντικές χώρες, πριν το ευρώ, ήταν έντονο και ζωηρό σε αντίθεση με τις καθολικές χώρες όπου το χρώμα ήταν σβησμένο και υποτονικό, να περνά όσο γίνεται απαρατήρητο, μη ενοχικά για τον κάτοχο τους.

Αλλά και οι άλλες θρησκείες του πλανήτη ασχολήθηκαν επισταμένα με το θέμα μας, πχ η μόνη ιδιοκτησία που έχει ο βουδιστής μοναχός είναι το ράσο του και το πιάτο μέσα στο οποίο οι πιστοί του εναποθέτουν τη φτωχική, από το υστέρημα τους, τροφή.

Στον δε Ινδουϊσμό, ο μοναχός δεν κατέχει ούτε το ένδυμα του. Ολόγυμνους θα δείτε τους Αγίους, βόρεια του Varanasi.

Μα και στις κοινωνικές ομάδες της υποσαχάριας Αφρικής, του Ειρηνικού, της λεκάνης του Αμαζονίου και του Οrinoco δεν τίθεται άραγε το θέμα της ιδιοκτησίας, όπως αντίστοιχα ετέθη στα κοινόβια των ‘60ς ή στην «Ουτοπία» του φιλοσοφικού και πολιτειακού συστήματος του Th. More, 300 χρόνια νωρίτερα από τη σκέψη του Marx;

Τι είναι αυτή η ιδιοκτησία;

Ο Κώστας Λάμπος τόλμησε να διαπραγματευτεί το ερώτημα και τα κατάφερε. Έτσι, δέχτηκα μετά χαράς την πρόσκληση του, αφού προηγουμένως του είχα εκφράσει την πλήρη εκτίμηση μου, όταν είχα πρωτοδιαβάσει ένα απόσπασμα, σ’ ένα κοινό τόπο συνάντησης, στην ιστοσελίδα της εκπομπής «Ανιχνεύσεις» του Π. Σαββίδη.

Αποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ

Ο Κώστας Λάμπος, επιχειρώντας μια βύθιση στην ιστορία, μας λέει ότι ο τρόπος της ζωής μας, δηλαδή, ο τρόπος ζωής που επιβάλλεται ως κοινωνική συνθήκη και η ατομική ιδιοκτησία που υπαγορεύει αυτόν τον τρόπο, δεν είναι ούτε κάτι φυσικό, ούτε κάτι αναπόφευκτο. Η αναδίφηση του «πως» της ιστορίας μας δείχνει, ακριβώς, ότι η αίσθηση που έχουμε περί νοήματος, περί «είναι», περί χρόνου, περί θανάτου, περί εξουσίας, περί σχέσης με τον εαυτό και τον Άλλο είναι απόρροια του κοινωνικού πλαισίου που σφυρηλατεί τη συνείδηση κατά το δοκούν.

Θα πρόσθετα κάτι ακόμα. Ότι το χεγκελιανό «πράγμα» ή το λακανικό «πραγματικό» στην έκφραση τους επί του συμβολικού πεδίου θα εκφραστούν μέσω της γλώσσας, του σημαίνοντος, του κοινωνικού δεσμού από την εκάστοτε μορφή εξουσίας η οποία θα μορφοποιήσει το «πράγμα» κατά το συμφέρον της. Έτσι, η υποταγή, η κανονικοποίηση, η κατανάλωση, η εποπτεία γίνονται οι κατευθυντήριες οδηγίες για τη ζωή, μια ζωή που όχι μόνο δεν μετράει, αλλά που έχει χρέος να μην μετράει, να μην διαμαρτύρεται, να μην αντιστέκεται. Μια ζωή που οφείλει να κινείται στη βάση μιας «κατηγορικής προσταγής» του τύπου: «Κατανάλωσε ή  ενοχοποιήσου- αν δεν μπορείς να καταναλώσεις». Μια ζωή που οφείλει να τείνει στην ομοιομορφία, στην έλλειψη κριτικής, μια ζωή που οφείλει να αυτοευνουχίζεται, δηλαδή, να σημαίνει επιτυχής μέσα στο υπαγορευμένο πλαίσιο, έτσι, όπως προκύπτει, από την αόρατη φωνή του Κυρίου, του Ιδιοκτήτη, του Θεού, της Τηλεόρασης.

Θυμηθείτε εδώ την ανάλυση του Althusser στο «ε, εσύ». Αλλά, και  την Butler όταν εύστοχα υπογραμμίζει την επιθυμία του  «ανήκειν» έναντι του φόβου της αποξένωσης, με κόστος όμως το να μην είσαι αυτός που θέλεις να είσαι.

Όπως έλεγε ο Marx, αλλοτρίωση δεν είναι μόνο μια οικονομική αξία, αλλά και μια ηθική αξία που αφορά την ζωή. Δηλαδή, η έννοια της υπεραξίας δεν αφορά μόνο την σχέση εργασίας-προϊόντος, αλλά, επίσης, την επιπλέον απόλαυση που προκύπτει από την αλλοτρίωση και κυριαρχία. Ο κυρίαρχος ωστόσο, κυριαρχείται από την κυριαρχία του, δηλαδή, από το ότι δεν μπορεί παρά να αλλοτριώσει την ζωή του άλλου. Η «υπεραπόλαυση», επισημαίνει ο Lacan, είναι η εγγενής ιδιοκτησία του σώματος του Άλλου.

Αποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

Ο Κώστας Λάμπος μας φέρνει αντιμέτωπους με το τεράστιο πλέγμα της πολιτικό-στρατιωτικό-θρησκευτικής εξουσίας που αναδύεται ως νόμιμος φύλακας της ατομικής ιδιοκτησίας. Μας φέρνει αντιμέτωπους με αυτό που όλοι βιώνουμε, όλοι ζούμε καθημερινά, την διαπότιση της ζωής μας από τους μηχανισμούς εκείνους οι οποίοι δημιουργώντας κοινωνία-κράτος-εξουσία μας καθορίζουν ως κοινωνικά όντα έτσι ώστε να δεχόμαστε να αγωνιστούμε και να πεθάνουμε για μια ατομική ιδιοκτησία ή για το όνειρο της απόκτησής της.

Ο Κώστας Λάμπος βάζει τα πράγματα στη θέση τους. Με την εμβρίθεια ενός ιστορικού, ενός φιλοσόφου και ενός πολιτικού, πολιτικού με την αριστοτελική έννοια της πολιτικής ως ηθικής, μας αναπτύσσει το μόρφωμα της ιδιοκτησίας ως συνισταμένη του νοσούντος κοινωνικού σώματος, αφαιρώντας του τις μεταφυσικές φτερούγες, ότι πρόκειται τάχα για θεϊκή ή μεταφυσική κατάσταση που γειώνεται στο αντίστοιχο κοινωνικό γίγνεσθαι.

Μην ξεχνάμε βέβαια, ότι ο πρώην ιδιοκτήτης της ιστορίας είναι ο Θεός, ο οποίος δεν φτιάχνει απλά τον κόσμο, αλλά, φτιάχνει τον κόσμο του, τον κήπο του, το περιβόλι του εντός του οποίου απαιτεί θεϊκή υπακοή και τάξη επί των  υπηκόων  του. Ο Θεός δεν φτιάχνει τον κόσμο για να τον χαρίσει, αλλά, φτιάχνει τον κόσμο για να τον κατέχει. Ο Παράδεισος είναι μια ιδιοκτησία η οποία, όμως, δεν θα είχε νόημα ως τέτοια αν δεν υπήρχε ο άλλος έναντι του οποίου η ιδιοκτησία αποκτά νόημα, παράλληλα με το ότι ο άλλος αυτός είναι, επίσης, κτήση του ίδιου  του κτήτορα. Αφού, λοιπόν, ο Θεός είναι κτήτορας του κόσμου του, που τυχαίνει να είναι όλος ο κόσμος, και ο άνθρωπος «κατ’ εικόνα του» οφείλει να κατέχει το μερίδιο που του αναλογεί επί του κόσμου τούτου.

Όμως, όπως έλεγε ο αείμνηστος Βασίλης Ραφαηλίδης «Η δυστυχία του ανθρώπου αρχίζει από την στιγμή που μπήγει τον πρώτο πάσσαλο στην γη για να ορίσει την γη ως δική του» και ταυτόχρονα, προσθέτω, να απαγορεύσει με θεϊκή εντολή την καταπάτηση της ιδιοκτησίας: «ουκ επιθυμήσεις όσα εν τω πλησίον σου εστί».

 Î‘ποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

Έλεγα, ότι ο Κώστας Λάμπος, τοποθετεί το φαινόμενο της ιδιοκτησίας στην κοινωνική και ιστορική του διάσταση ούτως ώστε το βιβλίο αυτό να είναι, αντίστοιχα, ένα χρηστικό εγχειρίδιο ερμηνείας, όχι μόνο του ίδιου του φαινομένου αλλά και των επιπτώσεων του επί της ιστορίας. Το βιβλίο αυτό ουσιαστικά είναι η μετάφραση του 1789, του 1848, του 1870, του 1917 για να αναφερθώ, μόνο, σε μερικούς σύγχρονους ιστορικούς σταθμούς ή στους αντίστοιχους ελληνικούς, όπως τους ερευνά ο Κώστας Λάμπος, την κομμούνα της Άνδρου ή την κομμούνα της Θεσσαλονίκης.

Θα τολμούσα ακόμα να παρομοιάσω το βιβλίο αυτό με την πρώτη καντιανή «Κριτική». Όπως ο Kant επιχειρεί να μας πει «πως» σκεφτόμαστε, τι είναι το «ορθώς σκέπτεσθαι», έτσι και ο Κώστας Λάμπος, μια για πάντα, μας δίνει τις συντεταγμένες του «σκέπτεσθαι» περί της ατομικής ιδιοκτησίας.

Είπα προηγουμένως, ότι, μεταξύ άλλων, επιχειρεί την ανάλυσή του φαινομένου και ως πολιτικός με την αριστοτελική  έννοια. Μην ξεχνάμε ότι ο Αριστοτέλης εντάσσει την Πολιτική στην Ηθική ως κλάδο της φιλοσοφίας. Η Πολιτική, στο βάθος, είναι Ηθική. Και μ’ αυτήν την έννοια, ο Κώστας Λάμπος, το βιβλίο του, είναι βαθύτατα ηθικό, τόσο τουλάχιστον, όσο και βαθύτατα ανθρώπινο. Αλληλέγγυο του συνανθρώπου, αλλά, άλλο τόσο  εξοργιστικό όταν βλέπεις μέσω της ανάλυσής του, ότι το ιδιοκτησιακό καθεστώς απαλλαγμένο από το θρησκευτικό και πολιτικό του ψεύδος αναδύεται ως μια αποκλίνουσα ανθρώπινη κατάσταση η οποία, ακριβώς, ως αποκλίνουσα έχει την ανάγκη μιας διαρκούς «κατάστασης ανάγκης» θα έλεγε ο Agaben, σαν κι’ αυτή που διανύουμε τώρα. Μιας διαρκούς «κατάστασης ανάγκης» που εξωραΐζεται με την υποτιθέμενη ασφάλεια.

Κώστα Λάμπε, εντάσσω το βιβλίο σου αυτό όχι μόνο στα κλασικά της πολιτικής φιλοσοφίας, αλλά, επίσης στα δοκίμια περί Ηθικής, όπως αυτό του Rawls ή του Dworkin, που, παρότι, άπτoνται της οικονομίας ή της δικαιοσύνης είναι βαθύτατα προτάσεις για μια κοινωνία δικαίου, εντός, βέβαια, για τον Rawls και τον Dworkin , του αστικού πλαισίου.

Ο Κώστας Λάμπος, λοιπόν, βαθύτατα ηθικός, ουμανιστής, τέκνο του Διαφωτισμού -θα του άξιζε ένα λήμμα με το όνομά του στην εγκυκλοπαίδεια του D’ Αlamber και του Diderot ή ένα εδάφιο στο λεξικό του Voltaire- ουσιαστικά, επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει τη σχέση με τον Άλλον στη βάση μιας ηθικής που επιτρέπει την συνύπαρξη όχι στη βάση του χεγκελιανού κράτους αλλά στη βάση της καντιανής «κατηγορικής προσταγής».

Και στο σημείο αυτό, θα ήθελα να πω, ότι, κατ’ ουσία, ο Κώστας Λάμπος επιχειρεί μια υπέρβαση της διάστασης φυσικό-ηθικό-κοινωνικό. Μας λέει, ότι, αυτό που θεωρούμε ως φυσική κατάσταση, η ιδιοκτησία, είναι η νοσούσα κοινωνική κατάσταση, είναι, για να θυμηθούμε τον Freud, μια διαστροφική συμπεριφορά η οποία έχει παρακάμψει την φυσική οδό του «ανήκειν» στην κοινωνία.

Ο Κώστας Λάμπος, με την ερμηνεία της ιστορίας, μας δείχνει ότι το φυσικό δίκαιο και το ηθικό δίκαιο είναι ταυτόσημα, δεν υπάρχει διάσταση εντός του βιώματος και του ψυχισμού του ανθρώπου παρά μόνο τεχνητά, για λόγους σκοπιμότητας. Ο άνθρωπος δεν είναι ένα κακό παιδί το οποίο χρειάζεται φυλακές και βασανιστήρια για να δει το λάθος του και την οδό που του προτείνει το σύστημα. Ο άνθρωπος έχει, εν τω γεννάσθαι, την δυνατότητα να είναι ηθικό ον, εάν δεν υποστεί την διαστροφή της άνωθεν επιβολής των νόμων, εκείνων που αποβλέπουν στο συμφέρον των ολίγων.

Και για να μην παρεξηγηθώ, δεν λέω ότι ο άνθρωπος γεννιέται ηθικός. Κάθε άλλο. Όπως έλεγε ο Freud, ο πολιτισμός είναι η μετουσίωση και οριοθέτηση των ορμεμφύτων σε κοινωνική επιθυμία, και που ο Marx, στα «Χειρόγραφα του ’44», αποκαλούσε «λοιμώδη ανάσα του πολιτισμού». Εννοώ ότι φέρει μέσα του την δυνατότητα μιας ηθικής τάξης, δηλαδή την δυνατότητα μιας σχέσης με τον Άλλον που προκύπτει από την είσοδό του στην γλώσσα, στο σημαίνον. Δεν πάει ο νόμος με όπλα να χτυπήσει την πόρτα του υποκειμένου ξημερώματα. Είναι το υποκείμενο του λόγου που πάει ξημερώματα να συναντήσει το νόμο-λόγο.

Θα μιλούσα, με άκρα προσοχή, για μια κοινωνική αυτορρύθμιση, και θα χρησιμοποιούσα, προς τούτο, την γνωστή παραβολή του Schopenhaouer για τους σκαντζόχοιρους. Και λέω με άκρα προσοχή, γιατί το θέμα της αυτορρύθμισης, αυτοδιαχείρησης, συλλογικότητας, αναρχικής διευθέτησης είναι, ακριβώς, αυτό που επικαλείται σήμερα ο πλέον ακραίος φιλελευθερισμός, βλέπε Greenspan, για την ασυδοσία του κεφαλαίου. Ο νεοφιλελευθερισμός νομιμοποιεί το «Alien» του κεφαλαίου βαφτίζοντας το αυτοδιαχείριση. Είναι αυτή τούτη η «υπεραπόλαυση» για την οποία μίλησε ο Lacan, η οποία απεμπολεί πάσα έννοια νόμου, ανθρώπου, ζωής, απεμπολεί ακόμα και την έννοια της ιδιοκτησίας αφού δεν υπάρχει κάτι το οποίο να του ανήκει, του ανήκουν τα πάντα, το «τέρας» ανήκει μόνο στον εαυτό του, είναι τα πάντα και εξ’ αυτού συνώνυμο του θανάτου.

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να παραθέσω ως περίπτωση του αντίθετου της ιδιοκτησίας στον σύγχρονο κόσμο τον μετανάστη, τον πρόσφυγα, τον πολιτικά και οικονομικά διωγμένο, αυτόν που σήμερα συμβολίζει την αιώνια επιθυμία του ανθρώπου, εκείνη που τον έκανε να επιβιώσει μέσα στον χρόνο, την επιθυμία να διασχίσει, βουνά, θάλασσες, ερήμους, πάγους, ζούγκλες, στέπες για να ορίσει τον τόπο της κατοικίας του, δηλαδή, να οριστεί ο ίδιος και από «Ιπτάμενος Ολλανδός», από «ερριμμένο ον», να αναδυθεί ως κατοικ-όν.

Θυμίζω τη σκέψη του Hegel όταν έλεγε ότι στην ιδιοκτησία συμπεριλαμβάνεται ο εαυτός αφού ιδιοκτησία είναι το στάδιο αντικειμενοποίησης της βούλησης. Θεωρούσε δε ως πρώτη έκφραση του «κακού» την παραβίαση της ιδιοκτησίας. Και θυμίζω, παράλληλα, την θυελλώδη κριτική που εισέπραξε από τον Marx, ιδιαίτερα για την παράγραφο 260.

Ο πρόσφυγας, έλεγα, είναι εκείνος που δεν έχει τίποτα, κάποιες φορές ούτε τα ρούχα του, δεν του ανήκει ούτε καν το σώμα του το οποίο ανήκει στον διακινητή, στον βιαστή, στον συνοριοφύλακα. Το σώμα του είναι ο τρόπος να μεταφέρει την επιθυμία του, το σώμα του είναι μια αποσκευή που ωστόσο δεν του ανήκει, για την μεταφορά της επιθυμίας του. Του ανήκει μόνο εκείνη η άσβεστη επιθυμία που τον υποχρεώνει να κάνει χρήση του θανάτου για να νικήσει τον θάνατο σε μια λέμβο.

Αυτός, ο απολύτως χωρίς ιδιοκτησία άνθρωπος έρχεται να μας χτυπήσει την πόρτα, και θέλω να υπενθυμίσω εδώ, εν σχέση με την ταύτιση της φυσικής ηθικής με την κοινωνική ηθική που ανέφερα πριν, και που τόσο έξοχα αναδύεται ανάμεσα στις γραμμές του βιβλίου του Κώστα Λάμπου, ότι σύγχρονοι διανοητές όπως ο Derrida και ο Levinas, εννοούν τον ξένο ως δικαιούχο της φιλοξενίας μας άνευ όρων. Και θέλω να υπενθυμίσω, επίσης, την άποψη του Kant για το ίδιο θέμα, στο γνωστό βιβλίο του για την «Αιώνια ειρήνη», θέση η οποία θεσπίστηκε από τον ΟΗΕ στα δικαιώματα των προσφύγων, το 1951. Οι διατυπώσεις αυτές μας λένε, ότι, το δίκαιο, η ηθική δεν έρχονται από το μέρος του κατέχοντος, αλλά, παρά του μη έχοντος, ο οποίος δημιουργεί ηθική από το γεγονός και μόνο ότι μας χτυπά την πόρτα. Και ηθική δεν σημαίνει κάτι άλλο, παρά ζωή. Ας θυμηθούμε εδώ τον Foucault: «Ο ρατσισμός είναι η τομή ανάμεσα σε αυτόν που πρέπει να ζήσει και σε αυτόν που πρέπει να πεθάνει. Είναι η διπλή κίνηση μιας πολιτικής που αναλαμβάνει την ιδιοκτησία της ζωής και θεσπίζει τον θάνατο».

 Τελειώνοντας, να υπενθυμίσω τον λόγο του Husserl (1935) όταν ανυποψίαστος για τα δεινά που έρχονταν αποκαλούσε την Ευρώπη «συνείδηση της οικουμένης». Και, καλώς-κακώς, ήταν. Μην ξεχνάμε τα λόγια του Marx: «η αστική τάξη έπαιξε ένα σπουδαιότατο επαναστατικό ρόλο».

Σήμερα; Η ιδιοκτησία κινείται από μόνη της, χωρίς όνομα, χωρίς σύνορα, το χρηματοπιστωτικό σύστημα πλημμυρίζει ανεξέλεγκτα τις ηπείρους, δεν ελέγχεται από πουθενά, αδιάφορο παρασύρει ζωές, πληθυσμούς, το κλίμα, τον πλανήτη.

Το «πράγμα» δρα εκτός του συμβολικού πλαισίου, όπως δρούσε η παλίρροια του ναζισμού. Μόνο που σήμερα δρα «πολιτισμένα», δηλαδή σκοτώνει έμμεσα χαμογελώντας ευγενικά. Δεν έχετε παρά να δείτε τα πολιτικά πρόσωπα στην τηλεόραση.

Η ιδιοκτησία σήμερα δρα χωρίς λόγο, χωρίς σκοπό. «Χωρίς νόημα», θα έλεγε ο Attali, όπως χωρίς νόημα είναι η ανθρώπινη ζωή η οποία προσμετράται με σκορ κατανάλωσης.

Το βιβλίο του Κώστα Λάμπου δημιουργεί ηθική εισάγοντας το ατομικό υλικό «τίποτα» ως προϋπόθεση μιας έννομης κοινωνίας όπου ο «παράδεισος» δεν θα είναι ιδιοκτησία.

Σ’ αυτήν την εποχή, σ’ αυτόν τον αιώνα των εξεγέρσεων, της μετανάστευσης, της νέας τάξης ιδιοκτησίας και του μοιράσματος του κόσμου, το βιβλίο του Κώστα Λάμπου μας προσφέρει την δυνατότητα να αφουγκραστούμε τις κινητήριες δυνάμεις αυτού του κόσμου εάν εννοήσουμε το που οφείλεται η κακοδαιμονία του.

Το βιβλίου του Κώστα Λάμπου, σαν ένα κόκκινο διαβατήριο, από κείνα που κουνούσε στο υψωμένο χέρι του ο Μayakovski για να χαιρετήσει την επανάσταση, δεν θα ανατρέψει τον κόσμο. Όμως, είναι σίγουρο, ότι το φάντασμα που ο  Marx έλεγε ότι ίπταται πάνω από τον κόσμο έχει όνομα το βιβλίο του Κώστα Λάμπου.

Ο ίδιος λέει, κλείνοντας το βιβλίο του: «Κλείνοντας αυτή τη μελέτη θεωρώ πως έγινε κατανοητό ότι η ατομική ιδιοκτησία αποτελεί την κύρια αιτία ολόκληρης της ανθρώπινης τραγωδίας. Αυτή την αλήθεια προσπάθησα να αναδείξω και να την φέρω στο κέντρο του δημοσίου διαλόγου με τη βεβαιότητα πώς ο διάλογος δεν έβλαψε ποτέ και κανέναν εκτός από εκείνους που μας θέλουν βωβούς, κωφούς, τυφλούς και δούλους ανύπαρκτων και ψεύτικων θεών και υπαρκτών και πραγματικών, εξουσιών, εκμεταλλευτών».

Πράγματι, ο διάλογος κάποιους βλάπτει, φίλε Κώστα. Το σύστημα ετοιμάζει γενιές σε άγνοια, κατάλληλες για δουλειά και πόλεμο. Δεν επιτρέπεται πια η σκέψη, η οποία πάντα ήταν ύποπτη, αλλά τώρα αυτό είναι απροκάλυπτο και νόμιμο. Όπως στo «Μetropolis» του F. Lang, αγαπητοί φίλοι, οι λαοί οφείλουν να είναι πηγή εργατών και στρατιωτών. Γι’ αυτό, βυθιστείτε στα κινητά σας, αγαπητοί φίλοι, και στα video-games, νομίζοντας ότι έτσι σκέπτεστε.

Το βιβλίο του Κώστα Λάμπου, βαθύτατα συναισθηματικό, ένα ευαγγέλιο ουμανισμού θα το χαρακτήριζα, συναντά ευθέως την συναισθηματικότητα του Marx όταν έλεγε: «Η θεωρία είναι ικανή να κατακτήσει τις μάζες αφότου γίνει ριζοσπαστική. Ριζοσπαστική σημαίνει να πιάνει τα πράγματα από τη ρίζα. Η ρίζα όμως για τον άνθρωπο είναι ο ίδιος ο άνθρωπος».

 Ο Κώστας Λάμπος, αυτός ο έφηβος της επανάστασης, αυτός ο  άρχοντας επαναστάτης, άρχοντας συναισθημάτων στα οποία δεξιώνεται όλη την ανθρωπότητα, κατευθείαν ερχόμενος μέσα από τις πιο βίαιες και ταυτόχρονα πιο τρυφερές σελίδες του Ρομαντισμού, μου θυμίζει τον καταπόρφυρο Blanqui, όταν έλεγε: «Όποιος έχει τα όπλα έχει και το ψωμί». Αλλά, προσοχή, συμπλήρωνε ο Saint Juste: «Όσοι κάνουν μισή επανάσταση σκάβουν τον λάκκο τους μόνοι τους».

Αποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

ΥΓ.

Αν είχαμε χρόνο, θα επιχειρούσα να βλέπαμε το θέμα μας από την αρχή, λαμβάνοντας υπόψη την θεώρηση του όντος στις μελέτες του  20ου αιώνα. Δηλαδή, εκκινώντας από τη χουσσερλιανή φιλοσοφία και την ψυχανάλυση και θέτοντας το ερώτημα «τι είναι η ιδιοκτησία;».

To «proprieté» στα γαλλικά σημαίνει και «ιδιοκτησία» και «ιδιότητα» ενός πράγματος, όπως και στα ελληνικά εξάλλου, το πρώτο συνθετικό της λέξης.  Αλλά, το «ίδιον», το «propre»της ιδιοκτησίας, πως ορίζεται;

 Έχω το δικαίωμα να είμαι ιδιοκτήτης του χεριού μου; Του σώματος μου; Της σκέψης μου; Μην ξεχνάμε ότι, σε κάποια καθεστώτα η σκέψη μου δεν πρέπει να μου ανήκει, είναι παράνομη εάν δεν έχει ελεγχθεί ως συνάδουσα με το σύστημα. Θυμηθείτε την επιθεώρηση του πάστορα στην Ολλανδία-τα σπίτια στο Άμστερνταμ εξακολουθούν να μην έχουν κουρτίνες-όπως και τις σύγχρονες έρευνες σε σπίτια για κατοχή έντυπου υλικού, δηλαδή σκέψης.

Έχω δικαίωμα να πω οι αναμνήσεις «μου»; Ο ελεύθερος χρόνος «μου»; Η ζωή μου είναι δική «μου»; Οι κτητικές αντωνυμίες τι νόημα έχουν; Και κατ’ αρχήν έχουν δικαίωμα να υπάρχουν; Έχω δικαίωμα να πω «ο χώρος μου»αλλά όχι «η γη μου»;  Κι’ ακόμα περισσότερο, μπορώ άραγε να μιλώ για «αλήθεια»; Για ποια «αλήθεια» πρόκειται; Για την ύποπτη «Αλήθεια» με άλφα κεφαλαίο ή για την αλήθεια «μου» η οποία όμως πρέπει να τεθεί υπό κρίση όσον αφορά το «μου» και κατά συνέπεια τη δυνατότητα της να υπάρχει. Χωρίς «αλήθεια», λοιπόν; Υπενθυμίζω εδώ την άποψη του Rorty για το άχρηστο της αλήθειας και την συνάδουσα άποψη για τα «fake news» του Trump.

 Εάν έχω δικαίωμα επί της ιδιοκτησίας του σώματος μου, εάν το πόδι μου είναι δικό μου, εάν έχω την κυριότητα του βλέμματος μου Eίμαι ένα σώμα και έχω ένα σώμα» έλεγε ο M. Merleau-Ponty- τότε, μήπως ν’ αναρωτηθούμε επί της φράσης του Heidegger ότι, δεν είμαι μόνο εδώ που στέκομαι, αλλά μέχρι εκεί που φτάνει το βλέμμα μου, μέχρι εκεί που φτάνει η πέτρα που θα πετάξω. Κι αυτό το «είμαι μέχρι εκεί» δεν δηλώνει άραγε ιδιοκτησία, αφού το «είμαι μου», κατ’ αρχάς ως σώμα, μου ανήκει;

 Η «Λογική» της σχολής του «Port Royal» (16..) προτείνει να διαχωρίσουμε την «ιδιοκτησία» από την «κατοχή». Έτσι, είμαι ιδιοκτήτης των συναισθημάτων μου γι’ αυτή την γυναίκα- ακόμα κι αν πω: «δεν έχω συναισθήματα γι’ αυτή τη γυναίκα»– αλλά όχι κάτοχος της γυναίκας. Το ανήκειν των συναισθημάτων συνιστά την κατοχή μου από αυτά και επί αυτών, αλλά με κανένα τρόπο την κατοχή της πηγής.

Μην ξεχνάμε ότι φιλόσοφοι σαν τον Locke και τον Hobbes εντάσσουν στην έννοια της ιδιοκτησίας, εκτός των υλικών αντικειμένων και την ζωή, την ελευθερία, την ψυχή, την εργασία κλπ. Σήμερα, θα λέγαμε και την πνευματική ιδιοκτησία.

Μ’ άλλα λόγια, οφείλω να είμαι ιδιοκτήτης της ατομικής επιθυμίας «μου»,  ιδιοκτήτης του λόγου «μου», ιδιοκτήτης της ευθύνης «μου», αν θέλετε, της σαρτρικής ευθύνης «μου»; Θέτοντας το διαφορετικά, μέσω μιας λακανικής οπτικής: εάν είναι η επιθυμία εκείνη που με κατέχει κι όχι εγώ την επιθυμία, μπορούμε άραγε να κάνουμε μια επαναστατική απαλλοτρίωση της ιδιοκτησίας της επιθυμίας, αντικείμενο της οποίας είναι το υποκείμενο; Μ’ άλλα λόγια μπορούμε να καταργήσουμε την επιθυμία για ιδιοκτησία θέσης, εξουσίας, φύλου; Έχω το δικαίωμα να πω το φύλο «μου» μού ανήκει; Ότι μου ανήκει η αγάπη των γονιών «μου»;

Γιατί, εάν όχι, τότε είναι περιττό να μιλήσουμε απόψε για την ιδιοκτησία και γενικά να μιλάμε. Εξ’ ονόματος τίνος μιλώ εάν δεν μιλώ εξ’ ονόματος μου; Και με αυτή τη λογική, έχει δικαίωμα ο Κώστας Λάμπος να πει ότι αυτό το βιβλίο είναι δικό του;

 Και, εάν ναι, τι αναγνωρίζουμε ως ιδιοκτησία αν το πρώτο υλικό αγαθό είναι το σώμα μου; Η ασθένεια «μου» είναι δική «μου», η ηδονή του σώματος είναι η ηδονή «μου»; Μπορούμε να πούμε ότι ο θάνατος «μου» μού ανήκει πλήρως, ότι το θνήσκειν είναι η απόλυτη ιδιοκτησία, όπως έλεγε ο Heidegger, αφού κανείς δεν μπορεί να μου το πάρει και κανείς δεν μπορεί να πεθάνει στη θέση μου; Ή ακόμα, έχω το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης του θανάτου «μου» είτε σαν αυτοκτονία είτε σαν ευθανασία, εάν το «έχω ένα σώμα» γίνεται ευάλωτο όσον αφορά την κτητικότητα  του από εμένα, παρότι είμαι αυτό το σώμα;

Και όσον αφορά την τρέλα «μου», την κατάθλιψη «μου», τα όνειρα «μου» στον ύπνο μου», τις φαντασιώσεις «μου» (οι οποίες μπορεί να είναι εχθρικές ως προς εμένα τον ίδιο, ναι, μπορώ  ν’ αγαπώ και να μισώ ταυτόχρονα εκείνο που αγαπώ, καταδεικνύοντας έτσι τον βαθμό της αλλότητας που με κατέχει, της οποίας είμαι ιδιοκτησία) επιδέχονται, άραγε, κτητικό προσδιορισμό; Το μίσος; Το ασυνείδητο;

Και η Ετερότητα που υποβόσκει στο βάθος, αυτός ο Άλλος που είμαι εγώ, ο «ξένος», δεν είναι άραγε το πιο βαθύ κι ανομολόγητο κομμάτι μου, εκείνο που κατέχω και με κατέχει περισσότερο από κάθε τι; Δεν είμαι, άραγε, ιδιοκτησία της Ετερότητας μου η οποία μου προσδίδει ταυτότητα;

Όλα αυτά, ακόμα κι αν φαίνονται σχολαστικά, ωστόσο δημιουργούν προϋποθέσεις ή συνέπειες σχέσεων ικανές να διαλύσουν ομάδες, κοινότητες, συλλογικότητες, κοινωνίες. Το «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα» της Luxenbourgεκκινεί από πολύ βαθιά μέσα μας. Η ιδιοκτησία της εξουσίας και της αλήθειας είναι τα όπλα του φασισμού μέσα μας.

Μην ξεχνάμε ότι, στα λατινικά η ιδιοκτησία αποδίδεται ως «dominium» και εξ’ αυτού «domaine» και «domicile» (κατοικία) δηλαδή «κυριαρχία», αλλά κυριαρχία επί τίνος; Κι αν υποθέσουμε ότι το σπίτι που μένω δεν είναι δικό μου ή δεν οφείλει να είναι δικό μου, το συναίσθημα που έχω γι’ αυτόν τον χώρο όταν βάζω το κλειδί στην πόρτα ή όταν ξυπνάω στο δωμάτιο (πως να το πω «μου» αφού δεν ξέρω αν μου ανήκει, αν πρέπει να «μου» ανήκει) μπορούν άραγε να είναι δικά «μου», να «μου» ανήκουν, να είναι ιδιοκτησία «μου»;  Και εξ’ αυτού, αυτόματα, να επιβάλλω ιδιοκτησιακό καθεστώς στον υλικό χώρο; Τι μας ανήκει, αν μας ανήκει, κοιτάζοντας το; Τι σημαίνει το «εγώ το είδα πρώτος»; Ή το «εγώ το είπα πρώτος»;

Και τι κάνουμε με τη ζήλεια; Τι κάνουμε μ’ εκείνο το «που κοιτάς;» ή το «τι σκέφτεσαι;» «γιατί του μίλησες;» ή«γιατί της χαμογέλασες;»;  Ή τι κάνουμε με την περίπτωση του «ανήκειν» σε κάποιον όπου, ακριβώς, το αίτημα είναι «θέλω να θέλεις να σου ανήκω», δηλαδή «η απόλαυση σου οφείλει να είναι εγώ»; Μ’  άλλα λόγια, το «θέλω ν’ ανήκω μόνο σ’ εσένα» ή «δεν ανήκα ποτέ σε κανένα, μόνο σ’ εσένα ανήκω», δεν σημαίνει, άραγε, «θέλω να είμαι η ιδιοκτησία σου» και ενδεχομένως, «να είσαι η ιδιοκτησία μου»; Η φράση, ωστόσο, θα μπορούσε να είναι άκυρη εάν εκείνο το «θέλω» δεν μου ανήκει. Τότε, όμως, ποιος μιλάει;

Την επόμενη φορά θα μιλήσουμε για τις κτητικές αντωνυμίες και την προέλευση τους.

[1] Ο Φώτης Καγγελάρης είναι Διδάκτωρ Ψυχοπαθολογίας. Σπούδασε στο Παρίσι (μαθητής των Tomkiewicz, Cooper και Lacan, παρακολούθησε επίσης Φιλοσοφία και Γλωσσολογία), όπου διετέλεσε Ερευνητής στο Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας και Ιατρικής Έρευνας. Εργάζεται και ζει στην Αθήνα. Τα τελευταία χρόνια εντρυφεί επίσης στην ψυχαναλυτική ανθρωπολογία μελετώντας τις μάσκες των λαών του κόσμου και στη φιλοσοφία και την ψυχαναλυτική σημειολογία της φωτογραφικής εικόνας.

Αποτέλεσμα εικόνας για Κώστα Λάμπου «Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

Advertisements

ΨΥΧΟΦΑΡΜΑΚΑΡΤΕΛ: Τα παιχνίδια της βιομηχανίας της κατάθλιψης

ΨΥΧΟΦΑΡΜΑΚΑΡΤΕΛ

Τα παιχνίδια της βιομηχανίας της κατάθλιψης

Ποιος ευθύνεται για το πέρασμα από τη περιστασιακή μελαγχολία στην στη σημερινή «Πανδημία Κατάθλιψης»;

Αποτέλεσμα εικόνας για Big Pharma Depression

Στη δεκαετία του ’70, μια ενοχλητική αλήθεια για την κατάθλιψη θα γινόταν γνωστή, καθώς οι συνέπειές της για τους ανθρωπότητα θα ήταν άκρως προβληματικές. Στο παρελθόν, Αμερικανοί ψυχίατροι είχαν συντάξει ένα εγχειρίδιο που περιέγραφε λεπτομερώς όλα τα συμπτώματα διαφορετικών ψυχικών ασθενειών, ώστε να γίνονται διαγνώσεις και να αντιμετωπίζονται όπως έπρεπε, στις πολιτείες των ΗΠΑ.

Ονομαζόταν «Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο» (DSM). Σε μια έκδοσή του, οι επιστήμονες που ήταν υπεύθυνοι για τη σύνταξή του θα προσέθεταν εννέα συμπτώματα που έπρεπε να εκδηλώνει ένας ασθενής ώστε να διαγνωστεί με κατάθλιψη – όπως, για παράδειγμα, μειωμένο ενδιαφέρον για ευχαρίστηση ή επίμονα κακή διάθεση. Για να έφτανε κάποιος γιατρός στο συμπέρασμα ότι ένα άτομο έπασχε από κατάθλιψη, έπρεπε ο ασθενής να εκδηλώνει τουλάχιστον πέντε από αυτά τα συμπτώματα για αρκετές εβδομάδες.

Το εγχειρίδιο και η «εξαίρεση πένθους»

Το εγχειρίδιο εστάλη σε γιατρούς στις ΗΠΑ και ξεκίνησε η ευρεία χρήση του για διαγνώσεις. Ωστόσο, μετά από λίγο καιρό, πολλοί από αυτούς τους γιατρούς αναζητούσαν τους επιστήμονες-συγγραφείς του, στην προσπάθειά τους να επισημάνουν κάτι που έβρισκαν προβληματικό. Αυτό που συνέβαινε ήταν ότι θα έπρεπε να προχωρούν σε διάγνωση κατάθλιψης για κάθε άτομο που απευθυνόταν σε αυτούς λόγω πένθους και να του παρέχουν την αντίστοιχη περίθαλψη, που φυσικά περιελάμβανε και φάρμακα. Κι αυτό, ενώ ένα άτομο που έρχεται αντιμέτωπο με την απώλεια ενός κοντινού του ανθρώπου, εμφανίζει τέτοιου είδους συμπτώματα σχεδόν αυτόματα. Συνεπώς, οι γιατροί που χρησιμοποιούσαν το εγχειρίδιο έπρεπε να ενημερωθούν και να συζητήσουν το αν ήταν λογικό να ναρκώνουν επί της ουσίας όλους τους ασθενείς τους που βίωναν αντίστοιχα προβλήματα.

Οι συντάκτες του εγχειριδίου αποφάσισαν τότε ότι θα υπήρχε ειδική ρήτρα στον κατάλογο των συμπτωμάτων της κατάθλιψης. Κανένα από αυτά δεν θα ίσχυε, αν ο ασθενής είχε χάσει κάποιο αγαπημένο πρόσωπο κατά τον προηγούμενο χρόνο. Σε τέτοιου είδους περιπτώσεις, όλα αυτά τα συμπτώματα θα θεωρούνταν φυσιολογικά και αναμενόμενα, και δεν θα υποδείκνυαν την ύπαρξη κάποιας ψυχικής διαταραχής. Η συνθήκη αυτή ονομάστηκε «εξαίρεση πένθους», και φάνηκε να επιλύει το πρόβλημα.

Δεκαετίες μετά, εκατοντάδες γιατροί θα επανέρχονταν με μια ακόμη παρατήρηση πάνω στο εγχειρίδιο. Σε όλο τον κόσμο, η ιατρική κοινότητα ενθαρρυνόταν διαχρονικά να ενημερώνει τους ασθενείς ότι η κατάθλιψη είναι στην πραγματικότητα αποτέλεσμα μιας χημικής ανισορροπίας του εγκεφάλου – της έλλειψης σεροτονίνης ή κάποιας άλλης χημικής ουσίας. Όμως μια τέτοιου είδους αιτιολόγηση αγνοούσε το συνδυασμό άλλων παραγόντων στη ζωή ενός ανθρώπου, που θα μπορούσαν δυνητικά να προκαλέσουν θλίψη και κλονισμό της ψυχικής του υγείας. Ενδεικτικά παραδείγματα θα μπορούσαν να θεωρηθούν η έλλειψη φίλων ή η μακροχρόνια ανεργία και η φτώχεια.

Η «εξαίρεση πένθους» φάνηκε τότε πως είχε καταρρίψει μια σειρά ισχυρισμών που επιβίωνε για δεκαετίες, ότι δηλαδή οι αιτίες της κατάθλιψης αποδίδονται αποκλειστικά στη βιολογία του ανθρώπινου εγκεφάλου. Πρότεινε επί της ουσίας ότι υπάρχουν περαιτέρω αίτια, τα οποία θα μπορούσαν να είναι και κοινωνικά και θα έπρεπε να διερευνηθούν και να λυθούν σε αυτό το επίπεδο.

Επρόκειτο όμως για το άνοιγμα ενός debate που η κυρίαρχη ψυχιατρική (με μερικές εξαιρέσεις) δεν επιθυμούσε να διαχειριστεί. Έτσι σταδιακά η «εξαίρεση πένθους» εξαλείφθηκε. Σε κάθε νέα έκδοση του εγχειριδίου για τη διάγνωση ψυχικών ασθενειών, η περίοδος θλίψης που επιτρεπόταν σε ένα άτομο προτού αυτό χαρακτηριστεί καταθλιπτικό συνεχώς μειωνόταν, αρχικά σε μερικούς μήνες, μέχρι τελικά να εκμηδενιστεί. Εάν για παράδειγμα μια μητέρα έχανε το παιδί της, ο γιατρός της θα είχε τη δυνατότητα να ξεκινήσει το αμέσως επόμενο λεπτό να της χορηγεί αντικαταθλιπτικά φάρμακα.

Αποτέλεσμα εικόνας για Big Pharma Depression

Καταχρηστική διάγνωση, γιγάντωση της βιομηχανίας φαρμάκων

Η Δρ Joanne Cacciatore, από το Arizona State University, ασχολήθηκε με την «εξαίρεση πένθους» και είχε προσωπική εμπειρία πάνω στο ζήτημα, όταν το δικό της μωρό πέθανε κατά τη διάρκεια του τοκετού. Η ίδια γνώριζε ότι πολλά άτομα σε κατάσταση πένθους είχαν διαγνωστεί με κάποιου είδους ψυχικής διαταραχής, επειδή ακριβώς εξέφραζαν τα αναμενόμενα συναισθήματα της θλίψης τους.

Αυτή η καταχρηστική διάγνωση ασθενών με κατάθλιψη, όπως ήταν φυσικό θα ευνοούσε τη ανάπτυξη μιας τεράστιας βιομηχανίας φαρμάκων γύρω από αυτή, ιδιαίτερα σε χώρες όπως η ΗΠΑ. Περίπου ένας στους πέντε Αμερικανούς ενήλικες λαμβάνουν τουλάχιστον ένα φάρμακο για ένα ψυχιατρικό πρόβλημα. Στη Βρετανία, η συνταγογράφηση αντικαταθλιπτικών φαρμάκων έχει διπλασιαστεί σε μια δεκαετία, σε βαθμό που ένας στους 11 πολίτες λαμβάνει φάρμακα για να αντιμετωπίσει τυχόν αρνητικά συναισθήματα. Τεράστια αύξηση κατανάλωσης αντικαταθλιπτικών, και όχι μόνο στα χρόνια της κρίσης, έχει καταγραφεί και στην Ελλάδα με τα «διεγνωσμένα» περιστατικά ανέρχονται περίπου στο 12%. Ενδεικτικά,  από τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων – μέσα σε μία οκταετία, από το 1995 έως το 2003, οι πωλήσεις των απλών ηρεμιστικών (ανάμεσά τους και τα αγχολυτικά) σημείωσαν άνοδο της τάξεως του 138%. Η αύξηση στα αντικαταθλιπτικά ήταν ακόμη μεγαλύτερη με την κατανάλωσή τους από το 1995 έως το 2003 να εκτοξεύεται κατά 515%: από 25,8 εκατομμύρια δόσεις στις 133 εκατομμύρια δόσεις!

Αποτέλεσμα εικόνας για Big Pharma Depression

Χαλκευμένες έρευνες

Τι είναι όμως αυτό που έχει προκαλέσει την εκτόξευση της κατάθλιψης και το δίδυμο αδερφάκι της, το άγχος, να εκδηλώνονται με αυτόν τον τρόπο σε παγκόσμιο επίπεδο; Είναι δυνατόν να ευθύνεται μόνο η έλλειψη μιας ουσίας του εγκεφάλου και αυτή να εντοπίζεται σε τόσους μεμονωμένους ανθρώπους στον κόσμο;

Ο καθηγητής Irving Kirsch, από το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, για χρόνια διεξήγαγε έρευνα πάνω στα χημικά αντικαταθλιπτικά. Στη δεκαετία του 1990, ο ίδιος συνταγογραφούσε αντικαταθλιπτικά φάρμακα στους ασθενείς του συχνά. Ήξερε από επιστημονικές δημοσιεύσεις ότι το 70% των ανθρώπων στους οποίους χορηγούνταν τέτοια φάρμακα αισθανόταν αμέσως σημαντικά καλύτερα. Όμως το γεγονός αυτό του κίνησε την περιέργεια. Άρχισε να διερευνά τα παραπάνω στοιχεία και με αίτημά του απέκτησε δεδομένα φαρμακευτικών εταιριών που είχαν συγκεντρωθεί ιδιωτικά πάνω σε αυτά τα φάρμακα. Με την έρευνά του θα ανακάλυπτε κάτι ιδιαίτερα σημαντικό.

Σχετική εικόνα

Αυτό που έκαναν οι φαρμακευτικές εταιρίες για χρόνια ήταν ότι διεξήγαγαν εκατοντάδες έρευνες πάνω στην χρήση των αντικαταθλιπτικών φαρμάκων, δημοσίευαν όμως μόνο αυτές στις οποίες υπήρχαν θετικά αποτελέσματα στους ασθενείς. Έτσι το ποσοστό που ήταν μέχρι τότε γνωστό πως είχε ωφεληθεί από τα αντικαταθλιπτικά δεν θα μπορούσε να ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

Επιπλέον, από περαιτέρω έρευνες του Kirsch, αλλά και τις επιστημονικής κοινότητας εν γένει, προέκυψαν στοιχεία που υποδείκνυαν ότι το 65 με 80% των ατόμων στα οποία χορηγούνταν αντικαταθλιπτικά, έπεφταν εκ νέου σε κατάθλιψη μέσα στην επόμενη χρονιά. Αυτό οδήγησε τον καθηγητή Kirsch στο να θέσει ένα ακόμα βασικό ερώτημα. Πώς γνωρίζουμε ότι η κατάθλιψη προκαλείται πραγματικά από την έλλειψη σεροτονίνης; Όταν άρχισε να αναζητεί απαντήσεις, αποδείχτηκε ότι τα στοιχεία που βρήκε ήταν άκρως εντυπωσιακά. Ο καθηγητής Andrew Scull του Πανεπιστημίου του Princeton, γράφοντας στο περιοδικό Lancet, εξηγεί ότι η απόδοση της κατάθλιψης στην χαμηλή σεροτονίνη είναι «βαθιά παραπλανητική και μη επιστημονική». Επρόκειτο μόνο για ένα τέχνασμα του μάρκετινγκ, που θα ευνοούσε στην ανάπτυξη της αντίστοιχης φαρμακοβιομηχανίας.

Σχετική εικόνα

Πως εξηγείται η κατάθλιψη;

Πως μπορούμε λοιπόν να εξηγήσουμε την κατάθλιψη; Όλοι γνωρίζουμε ότι κάθε άνθρωπος έχει βασικές φυσικές ανάγκες: για φαγητό, νερό, στέγη και καθαρό αέρα. Αποδεικνύεται ότι, με τον ίδιο τρόπο, όλοι οι άνθρωποι έχουν ορισμένες βασικές ψυχολογικές ανάγκες. Όλοι οι άνθρωποι πρέπει να νιώθουν ότι ανήκουν κάπου, ότι είναι πολύτιμοι και ότι είναι καλοί σε κάτι. Πρέπει να αισθάνονται ότι το μέλλον τους θα είναι ασφαλές.

Όμως υπάρχουν όλο και περισσότερες ενδείξεις ότι ο πολιτισμός μας δεν ανταποκρίνεται στις ψυχολογικές ανάγκες για πολλούς – ίσως τους περισσότερους – ανθρώπους. Με πολύ διαφορετικούς τρόπους, η ανθρωπότητα φαίνεται πως έχει αποσυνδεθεί από τα πράγματα που πραγματικά έχει ανάγκη και αυτή η βαθιά αποσύνδεση οδηγεί σε αυτή την επιδημία της κατάθλιψης και του άγχους που αντιμετωπίζουν όλο και περισσότεροι πολίτες στον κόσμο.

Ας δούμε μια από τις αιτίες της κατάθλιψης και του άγχους: Υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι τα ανθρώπινα όντα πρέπει να αισθάνονται ότι η ζωή τους έχει νόημα – ότι κάνουν κάτι με έναν σκοπό που κάνει τη διαφορά. Είναι μια φυσική ψυχολογική ανάγκη. Όμως μεταξύ του 2011 και του 2012, η δημοσκοπική εταιρεία Gallup διεξήγαγε μια λεπτομερή μελέτη για το πώς αισθάνονται οι άνθρωποι για την αμειβόμενη εργασία τους, κάτι που κάνουν άλλωστε για το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου τους. Διαπιστώθηκε ότι το 13% των ανθρώπων δεν «ενδιαφέρεται» για τη δουλειά του – δεν βρίσκει νόημα και δεν προσβλέπει σε αυτή. Περίπου το 63% δηλώνει ότι δεν είναι «αφοσιωμένο», το οποίο ορίζεται σαν να υπνοβατεί κατά τη διάρκεια της εργάσιμης ημέρας. Και το 24% έχει «ενεργά απεμπλακεί» από τη δουλειά του: τη μισεί.

Αποτέλεσμα εικόνας για Big Pharma Depression

Στη δεκαετία του 1970, ένας Αυστραλός επιστήμονας, ο Michael Marmot, θέλησε να διερευνήσει τι προκαλεί άγχος στο χώρο εργασίας και πίστευε ότι είχε βρει το τέλειο εργαστήριο για να ανακαλύψει την απάντηση: μια βρετανική δημόσια υπηρεσία, με έδρα το Whitehall. Αυτή η μικρή κοινότητα γραφειοκρατών χωριζόταν σε 19 διαφορετικά τμήματα, από τον μόνιμο γραμματέα στην κορυφή μέχρι τους δακτυλογράφους. Αυτό που ήθελε να μάθει ήταν: ποιος είναι πιθανότερο να υποστεί μια καρδιακή προσβολή που σχετίζεται με το άγχος – το αφεντικό στην κορυφή ή υποδεέστερος από αυτόν;

Τότε, ο περισσότερος κόσμος υπέθετε πως το αφεντικό θα αντιμετώπιζε πιο πολύ άγχος γιατί έχει περισσότερη ευθύνη πάνω στη δουλειά. Όταν όμως ο Marmot δημοσίευσε τα αποτελέσματά του, αποκάλυψε ότι η αλήθεια ήταν ακριβώς το αντίθετο από ό,τι περίμενε κανείς. Όσο χαμηλότερα βρισκόταν στην ιεραρχία ένας υπάλληλος, τόσο υψηλότερα ήταν τα επίπεδα άγχους και η πιθανότητα εμφάνισης καρδιακής προσβολής. Ο επιστήμονας αναζήτησε τότε τα αίτια αυτής της συνθήκης.

Και τότε, μετά από δύο ακόμη χρόνια έρευνας, ανακάλυψε το μεγαλύτερο παράγοντα. Αποδείχτηκε ότι όταν ένα άτομο δεν διαθέτει κανέναν έλεγχο πάνω στην εργασία του, είναι πολύ πιο πιθανό να βιώσει άγχος και κατ’ επέκταση να εμφανίσει συμπτώματα κατάθλιψης. Οι άνθρωποι έχουν μια έμφυτη ανάγκη να αισθάνονται ότι αυτό που κάνουν καθημερινά έχει νόημα. Όταν βρίσκονται κάτω από ένα καθεστώς συνεχούς ελέγχου, αδυνατούν να εντοπίσουν ή να δημιουργήσουν νόημα γύρω από την εργασία τους. Προκύπτει δηλαδή ότι ένα τοξικό περιβάλλον εργασίας ή διαβίωσης γενικότερα είναι πιθανό να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα.

Σίγουρα η κατάθλιψη και το άγχος μπορούν να οφείλονται σε μια σειρά από παράγοντες στην υγεία μας, όμως είναι καιρός να διερευνηθούν βαθύτερα και να προβληθούν και οι κοινωνικόι παράγοντες που μπορούν να πυροδοτήσουν ένα πρόβλημα ψυχικής υγείας.

Με πληροφορίες από το Guardian. 

 

Ο καπιταλισμός και οι οικονομικοκοινωνικές ανισότητες είναι αντίθετες με την ανθρώπινη φύση και τον ανθρωπισμό

Ο καπιταλισμός και οι οικονομικοκοινωνικές ανισότητες είναι αντίθετες με την ανθρώπινη φύση και τον ανθρωπισμό

Thinner than ever

 

Γράφει ο Κώστας Λάμπος

claslessdemocracy@gmail.com,

 

 

Η τρέχουσα οικονομική κρίση του καπιταλισμού δεν είναι καινούργια κι ας αποτελεί έκφραση της νεοφιλελεύθερης καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης. Δεν είναι μόνο κρίση που αποσκοπεί στη μονοπολική αναδιάρθρωση της παγκόσμιας καπιταλιστικής οικονομίας, αλλά, για να επιτύχει αυτό το σκοπό, λειτουργεί και ως πνευματική κρίση που αποδομεί τον τρόπο ορθολογικής σκέψης και αποσκοπεί στο να «ωριμάσει», διαμέσου του εξουσιαστικού φόβου, της υπονόμευσης της γλώσσας και της σκέψης, της παραπληροφόρησης και του αποπροσανατολισμού, την ανθρωπότητα να δεχτεί τη Νέα Τάξη Πραγμάτων. Δεν είναι ούτε η τελευταία κρίση, κι ας είναι ο τελευταίος κρίκος μιας ατέλειωτης σειράς κρίσεων του κεφαλαίου που προσπαθεί να αναγεννηθεί μέσα από τις παρακμιακές στάχτες του με κάποια καινούργια μορφή που θα του δίνει παράταση ζωής, έστω κι αν αυτό σημαίνει όξυνση της φτώχειας και της καταστροφικής επίδρασής του πάνω στη Φύση και στην κοινωνία, με την αποκρουστική μορφή της καπιταλιστικής βαρβαρότητας και της ‘σκιώδους παγκόσμιας διακυβέρνησης’[1].

Με τις κρίσεις του το κεφάλαιο αναζητά διέξοδο από τις αντιθέσεις του, τις αντιφάσεις του, τις ανικανότητές του και την αστάθειά του, δημιουργώντας όλο και μεγαλύτερα, όλο και τραγικότερα, όλο και καθολικότερα αδιέξοδα για τις κοινωνίες και την ανθρωπότητα συνολικά. Οι νεοκλασικοί οικονομολόγοι και τα πολιτικά κόμματα ολόκληρου του φάσματος του αστικού κοινοβουλευτισμού, νεοφιλελεύθερα αστικά δεξιά, κεϋνσιανά αστικά κεντρώα και κρατιστικά αστικά «αριστερά», διακηρύσσουν υποκριτικά ότι αναζητούν διέξοδο που θα ανανεώνει και θα «ηθικοποιεί» τον καπιταλισμό, αλλά και θα βελτιώνει τη θέση των εργαζόμενων, εκπαιδεύοντας τις κοινωνίες στο παιχνίδι του χορτάτου σκύλου και της ολόκληρης καπιταλιστικής πίτας.

Είναι γνωστό ότι καμιά οικονομική κρίση δεν έρχεται απροειδοποίητα, αλλά ως συνέπεια σειράς μικρών και συνεχώς ογκούμενων οικονομικών και κοινωνικών επεισοδίων, γεγονότων και φαινομένων, που προκαλούνται εξαιτίας της οικονομικής και κοινωνικής ανισότητας και κορυφώνονται με το ξέσπασμά της. Έτσι, και η τρέχουσα παγκόσμια οικονομική κρίση του καπιταλισμού αποτελεί το ξέσπασμα της διαρκώς ογκούμενης οικονομικής, κατά συνέπεια και κοινωνικής, ανισότητας, καθώς και της καλπάζουσας ανισορροπίας μεταξύ των κρατών κατά τις τελευταίες δεκαετίες του υποτιθέμενου πολιτικού θριάμβου του νεοφιλελευθερισμού. Οξύνθηκε και ως επακόλουθο της «ειρηνικής» μεταμόρφωσης του κρατικομονοπωλιακού καπιταλισμού, που δόλια και απατηλά καταχωρίστηκε ως «θάνατος του σοσιαλισμού», σε νεοφιλελεύθερο ιδιωτικό καπιταλισμό, ο οποίος διά της παγκοσμιοποίησής του εξελίσσεται σε μια ολοκληρωτική παγκόσμια δικτατορία του κεφαλαίου πάνω στην κοινωνία-ανθρωπότητα, που με την πολιτική λιτότητας, δηλαδή της καθυπόταξης και του πνευματικού στραγγαλισμού των εργαζόμενων, θα φέρει νέες, χειρότερες για την ανθρωπότητα καταστροφικές κρίσεις.

Γνωστό είναι επίσης ότι είναι μύθος η αντίληψη ότι οι ανισότητες έχουν να κάνουν με την ανθρώπινη φύση, γιατί η αλήθεια είναι ότι αυτές αποτελούν δημιούργημα των εκμεταλλευτικών κοινωνικών συστημάτων που εξυπηρετούν τα συμφέροντα των απάνθρωπων και καταστροφικών σκοταδιστικών και εξουσιαστικών ιερατείων, που λεηλατούν τις δυνάμεις της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού με εργαλεία τα ‘θεία σκιάχτρα’, την άγνοια, τον εξουσιαστικό Φόβο, τους άδικους και παράνομους νόμους και τις δυνάμεις καταστολής. Η ανθρώπινη φύση δεν είναι ένα υπεριστορικό και πολύ περισσότερο δεν είναι ένα μεταφυσικό μέγεθος, αλλά μια ιδιότητα, ένα αποτύπωμα του εκάστοτε οικονομικοκοινωνικού συστήματος. Κανένας λογικός άνθρωπος δεν θέλει να κάνει αυτό που δεν θα ήθελε να του κάνουν και η ιστορία διδάσκει ότι το ανθρώπινο είδος επιβίωσε γιατί για εκατομμύρια χρόνια έζησε σε συνθήκες ισοκατανομής, ενώ από τότε που γεννήθηκε η ατομική ιδιοκτησία, η ιδιωτική και κρατική εξουσία και οι κοινωνικές ανισότητες το ανθρώπινο είδος μπήκε σε περίοδο συγκρούσεων, αλληλοεξόντωσης και παρακμής.

Γι’ αυτό, άτομα, κοινωνίες και ανθρωπότητα, οι δυνάμεις της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού που μαθαίνουν να συνδέουν τους θρησκευτικούς μύθους, τις οικονομικές θεωρίες και τις πολιτικές ιδεολογίες με τα συμφέροντα που εξυπηρετούν, δεν θέλουν θεωρίες που να «τετραγωνίζουν τον κύκλο» ή δυνάμεις καταστολής που θα κυκλώνουν τα τετράγωνα των φτωχών και εξεγερμένων συνοικιών και αναζητούν διέξοδο όχι στα πλαίσια του καπιταλισμού, αλλά έξω, πέρα και ενάντια σ’ αυτόν. Οι άπειροι αγώνες και οι τεράστιες θυσίες τους δείχνουν ότι όσο ως άτομα, κοινωνίες και ανθρωπότητα δεν γνωρίζουμε την πρωταρχική αιτία των κρίσεων, δηλαδή την πόρτα από την οποία μπήκε στις κοινωνίες η οικονομική ανισότητα, και συνεπώς οι κρίσεις στασιμότητας, πείνας και καταστροφικών πολέμων για την «ανασυγκρότηση» της οικονομικής βάσης της εκάστοτε εξουσίας, και ιδιαίτερα αυτής του κεφαλαίου, τόσο δεν θα μπορούμε να βρούμε την πόρτα εξόδου από το κατ’ εξοχήν σύστημα της κοινωνικής ανισότητας και των καταστροφικών κρίσεων, τον καπιταλισμό, δηλαδή, τον δρόμο προς μια ανθρωπινότερη κοινωνία, προς έναν καλύτερο κόσμο[2].

Είναι ιστορικά βεβαιωμένο πως η ανθρωπότητα πορεύτηκε κατά τη μεγαλύτερη περίοδο της διαδρομής της σε συνθήκες ισότητας και ισοκατανομής. Είναι επίσης ιστορικά βεβαιωμένο πως η κοινωνική ανισότητα άρχισε σε μια συγκεκριμένη ιστορική περίοδο και από μια συγκεκριμένη απόφαση μιας αυθαίρετης, μειοψηφικής και ένοπλης εξουσίας που καθιέρωσε το δικαίωμα της ατομικής ιδιοκτησίας πάνω στους ηττημένους αντιπάλους της και πάνω στην κοινόκτητη γη. Με βάση αυτά τα δεδομένα, καθίσταται αναγκαίο να στρέψουμε την προσοχή μας προς την έρευνα των συνθηκών της γέννησης και της φύσης της ατομικής ιδιοκτησίας, αλλά και των όρων λειτουργίας, των συνεπειών και της κατάργησής της[3].

Σκοπός αυτής της έρευνας δεν μπορεί να είναι να πάρουν τις ιδιοκτησίες των εχόντων οι μη έχοντες, για να συνεχιστεί η κοινωνική ανισότητα και ο εξουσιαστικός ρεβανσισμός, ούτε να ξαναμοιραστούν οι άνισες ατομικές ιδιοκτησίες σε ίσα μέρη, γιατί η κοινωνική ισότητα δεν είναι μαθηματικό πρόβλημα ισοκτησίας, που είναι αντικειμενικά αδύνατο να υπάρξει, αλλά πρόβλημα καθολικής ακτημοσύνης, ή, με άλλα λόγια, πρόβλημα κοινοκτημοσύνης πάνω στα μέσα, τους όρους και τους πόρους παραγωγής, στην οποία ο καθένας, σύμφωνα με το διαχρονικό όραμα των δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού, θα συμμετέχει στην παραγωγή ανάλογα με τις δυνατότητές του και θα απολαμβάνει στην κατανομή ανάλογα με τις ανάγκες του.

Η κοινωνική ισότητα μπορεί να εννοηθεί μόνο ως σχέση αναλογίας μεταξύ δυνατοτήτων-υποχρεώσεων και αναγκών-απολαβών, πράγμα που σημαίνει ίσες υποχρεώσεις για ίσες δυνατότητες, ίσες ευκαιρίες για όλους και ίσες απολαβές για ίσες ανάγκες. Σημαίνει μια κοινωνία μάνα όλων και όχι παραμάνα των πολλών, στα πλαίσια της οποίας κανένας δεν θα μπορεί να αποκτά πλούτο και δικαιώματα πέρα από τα αναγκαία για τη φυσιολογική σωματική και πνευματική του εξέλιξη, αλλά και κανένας δεν θα αφήνεται να γίνεται αντικείμενο εκμετάλλευσης, με αποτέλεσμα να πένεται και να χάνει την ανθρώπινη αξιοπρέπειά του και την ελευθερία του. Αυτή η κοινωνική ισότητα που για εκατοντάδες χιλιάδες ή και για εκατομμύρια χρόνια υπαγορεύτηκε από βιολογικούς λόγους για την επιβίωση του ανθρώπινου είδους και αποτυπώθηκε σε μορφές κοινωνικής οργάνωσης με κριτήριο την ανάλογη με τις ανάγκες ισοκατανομή των κοινών αγαθών, οφείλει να επαναδιατυπωθεί και να επανακτηθεί στο σημερινό πολιτισμικό επίπεδο, τόσο για βιολογικούς λόγους επιβίωσης του ανθρώπινου είδους όσο και για λόγους κοινωνικούς, ηθικούς, ανθρωπιστικούς και πολιτισμικούς, ως απάντηση στην καπιταλιστική βαρβαρότητα που απειλεί την ανθρωπότητα με έναν νέο παγκόσμιο πόλεμο, με πιθανότερη κατάληξη έναν ψηφιακό-τεχνολογικό μεσαίωνα που θα επαναπροσδιορίζει την ανθρώπινη ύπαρξη με όρους ανισότητας και εξουσίας.

Σκοπός αυτής της μελέτης είναι να κατανοηθεί η εγωιστική φύση, ο συγκρουσιακός χαρακτήρας, ο διασπαστικός ρόλος και οι αρνητικές συνέπειες της ατομικής ιδιοκτησίας πάνω στον άνθρωπο και στην κοινωνία του. Γι’ αυτό θα χρειαστεί να ανατρέξουμε στις συνθήκες που τη γέννησαν και την επέβαλαν, στις πληγές που άνοιξε πάνω στα σώματα των επιμέρους κοινωνιών και στο ξεστράτισμα του ανθρώπινου πολιτισμού, όπου σήμερα, και εξαιτίας της οικονομικής και κοινωνικής ανισότητας, η ανθρωπότητα σφαδάζει κάτω από τη δικτατορία του 1% του παγκόσμιου πληθυσμού που καταπατά το δικαίωμα του άλλου 99% να ζει με αξιοπρέπεια, γιατί έχει υφαρπάξει πάνω από το 60% του πλανήτη ως ατομική του ιδιοκτησία και μέσω αυτού, των άδικων νόμων και των κατασταλτικών μηχανισμών σφετερίζεται πάνω από το 80% του παγκόσμιου πλούτου.

Τέλος, σκοπός αυτής της μελέτης είναι να προσεγγίσει και να φωτίσει τις αντικειμενικές και υποκειμενικές προϋποθέσεις που είναι αναγκαίες για το ξεπέρασμα του «φόβου του θεού»[4], δηλαδή του φόβου της εξουσίας, του φόβου του Νόμου, της νόθας συνείδησης και της ιδεολογικής πλάνης περί της «ιερότητας της ατομικής ιδιοκτησίας» και της «αιωνιότητας του καπιταλισμού». Όμως ένας στείρος αντικαπιταλισμός, και μάλιστα στο όνομα ενός άλλου καπιταλισμού, φασιστικού ή κρατικίστικου, τριτοτεταρτοδιεθνιστικού ή ποπουλίστικου λατινοαμερικανικού τύπου, δεν μας οδηγεί στην έξοδο από τον καπιταλισμό. Είναι αναγκαίο να συνδυάσουμε την άρνηση του καπιταλισμού με μια νέα θέση, ένα νέο πρόταγμα που θα πείθει για τη χρησιμότητα και την εφικτότητα της ριζικής ακύρωσης του καπιταλισμού, αλλά και για το ρεαλισμό ενός άλλου τύπου κοινωνίας χωρίς αφεντικά και δούλους, προϋπόθεση αναγκαία και ικανή για μια άλλη φιλοσοφία ζωής και για μια άλλη κοινωνία που θα κινείται στη λογική της αμεσοδημοκρατικής αυτοδιεύθυνσης, του «μέτρον άριστον» και του «πάντων πραγμάτων μέτρον άνθρωπος». Και το σπουδαιότερο είναι ότι αυτός ο μετασχηματισμός μπορεί να συντελεστεί με αυξημένη την αυτοπεποίθηση και την ικανότητα άμεσης παρέμβασης των δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού, για να μην παραλύσει η κοινωνική δυναμική και για να αποτραπεί η δημιουργία οικονομικού και διοικητικού χάους, που θα το εκμεταλλευτούν οι ένοπλες οργανωμένες συμμορίες για να περιθωριοποιήσουν και να καθυποτάξουν και πάλι την κοινωνία.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι για να βγει κάποτε η ανθρωπότητα από το θανάσιμο αδιέξοδο που δημιουργήθηκε με την εμφάνιση, τη βίαιη επιβολή και την αιματηρή διατήρηση της ατομικής ιδιοκτησίας, είναι αναγκαία η απόλυτη και ριζική κατάργηση και η αντικατάστασή της από σχέσεις κοινωνικοποίησης των πάντων, με τη μορφή της άμεσης δημοκρατίας των κοινών αγαθών και περιεχόμενο την αταξική κοινωνία στα πλαίσια μιας σύγχρονης κοσμοαντίληψης για έναν οικουμενικό ουμανιστικό πολιτισμό.

Οι δυνάμεις της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού που υπομονετικά και επίμονα οδήγησαν με αμέτρητους αγώνες και τεράστιες θυσίες την ανθρωπότητα από τις σπηλιές μέχρι τον 21ο αιώνα και το διάστημα, έχουν δημιουργήσει όλες τις αναγκαίες υλικοτεχνικές προϋποθέσεις για το ξεπέρασμα του καπιταλισμού και την οικοδόμηση μιας κοινωνίας της ισότητας. Εκείνο που μένει ακόμα ανολοκλήρωτο είναι οι υποκειμενικές προϋποθέσεις, δηλαδή η συνειδητοποίηση από τις ίδιες αυτές δυνάμεις ότι το ζήτημα της κοινωνικής τους απελευθέρωσης δεν είναι υπόθεση θεών, μεσσιών, βασιλιάδων, ηρώων, ηγετών και «φωτισμένων» ελίτ, απελευθερωτικών εξουσιαστικών και τάχα «αριστερών» πρωτοποριών. Αντίθετα, είναι αποκλειστικά δικό τους έργο και δική τους ιστορική υποχρέωση απέναντι στις γενιές που θυσιάστηκαν για να φτάσουμε ως εδώ, αλλά και στις γενιές που έρχονται, για να μη μείνουμε εδώ ή να πισωγυρίσουμε, αλλά να συνεχίσουμε τον αγώνα που θα μας φέρνει όλο και πιο κοντά στο διαχρονικό όραμα της ανθρωπότητας για την κοινωνική ισότητα και τον ουμανισμό. Αυτό βέβαια προϋποθέτει την ανάπτυξη της ικανότητας να βλέπουμε μέσα στο Σήμερα τι κυοφορείται για το Αύριο που Μεθαύριο θα είναι Χθες, για να αποτρέπουμε αρνητικές και να ενισχύουμε θετικές εξελίξεις που θα μας καταστήσουν ως άτομα, ως κοινωνίες και ως ανθρωπότητα ικανούς να χειραφετηθούμε και να αυτοκυβερνηθούμε, πράγμα που προϋποθέτει ένα νέο, ρωμαλέο Κίνημα Οικουμενικού Ουμανιστικού Διαφωτισμού, για να μάθουμε όχι μόνο τι δεν θέλουμε, αλλά και τι ακριβώς θέλουμε και πώς θα το πραγματοποιήσουμε, μετακινούμενοι, βεβαίως, από το νοσηρό Εγώ που επιτρέπει στον καπιταλισμό να λεηλατεί τις ζωές μας στο απελευθερωτικό Εμείς της αυτοπεποίθησης, του αυτοσεβασμού και της κοινωνικής αυτοδιεύθυνσης.

Είναι ζωτικά αναγκαίο η επιστημονικά έγκυρη και κοινωνικά χρήσιμη γνώση να δραπετεύσει από τα κλειστά «επιστημονικά ιερατεία» που διαπλέκονται με την εκάστοτε εξουσία, να κατεβεί στα χαμηλότερα μορφωτικά στρώματα των δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού, με στόχο την απαλλαγή των κοινωνιών από τις «θεόπνευστες» πνευματικές ελίτ, από τις αγοραίες ιδεαλιστικές φιλοσοφίες, από τους ντελάληδες της αστικής ιδεολογίας, ακόμα και από τις μεσσιανικές «αριστερές» πρωτοπορίες, και να προχωρήσει στην αριστεροποίηση της ίδιας της κοινωνίας, στην προοπτική της οικοδόμησης από τα κάτω ενός καλύτερου μέλλοντος και όχι στην επιδιόρθωση του καπιταλιστικού παρελθόντος. Είναι ζήτημα ζωτικής σημασίας να απελευθερωθούν τα λαϊκά στρώματα από την αστική ιδεολογία του κοινοβουλευτισμού, ο οποίος ενώ γνωρίζει πως η ανηθικότητα του καπιταλισμού ξεκινάει από την ατομική ιδιοκτησία και την κοινωνική ανισότητα, υποστηρίζει διά των ανταγωνιζόμενων για τη νομή της δοτής εξουσίας κομμάτων πως η ανηθικότητα, η διαφθορά και η εγκληματικότητα οφείλονται στα αντίπαλα κόμματα και στους αντίπαλους πολιτικούς, αφήνοντας συνειδητά το κεφαλαιοκρατικό σύστημα εκτός πεδίου ευθυνών. Το χειρότερο όλων είναι ότι σ’ αυτό το παιχνίδι του κεφαλαίου για την, μέσω των επαγγελματιών πολιτικών και ιδεολογικών διαφημιστών του, παραπλάνηση των πολιτών συμμετέχουν και τα καθεστωτικά «αριστερά» κόμματα, υποσχόμενα αποτελεσματικότερη και εντιμότερη διαχείριση του κεφαλαιοκρατικού συστήματος, πράγμα που απενοχοποιεί το κεφάλαιο και το εμφανίζει ως ηθικά αδικημένο από τους ανήθικους πολιτικούς υπαλλήλους του, τους οποίους βέβαια αυτό το ίδιο τους κατασκευάζει, τους επιλέγει, τους χρηματοδοτεί και τους επιβάλλει ως πολιτικούς διαχειριστές του.

Ο πολιτικός μύθος ότι τάχα φταίνε τα «μνημόνια» και η «πολιτική λιτότητας» και όχι το κεφάλαιο, παραπέμπει παραπλανητικά στη σκέψη ότι μπορεί να υπάρξει καπιταλισμός χωρίς λιτότητα, χωρίς μνημόνια και ανισότητα, φτάνει να ανακυκλώνεται το υπαλληλικό προς το κεφάλαιο πολιτικό προσωπικό στη δοτή διαχείριση της πολιτικής εξουσίας. Με αυτόν τον τρόπο απενοχοποιούνται η οικονομική εξουσία, η μεγάλη ατομική ιδιοκτησία πάνω στα μέσα παραγωγής και το κεφάλαιο και μετακινούνται σε παρένθετους θεσμούς, όπως τα πολιτικά κόμματα, σε αχυράνθρωπους επαγγελματίες πολιτικούς που τα στελεχώνουν, ακόμα και στα ίδια τα θύματά τους.

Αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής είναι να χάνουν οι πολίτες τον έλεγχο πάνω στην πραγματικότητα και να γίνονται πολιτικά ενεργούμενα που εύκολα και απολίτικα μετακινούνται από το ένα παλιό και χρεοκοπημένο αστικό κόμμα στο άλλο, στο νέο «προοδευτικό», «σοσιαλδημοκρατικό», «σοσιαλιστικό», ακόμα και «κομμουνιστικό» κόμμα, ακολουθώντας τον Α ή Β κατασκευασμένο αρχηγό μέχρι να κατανοήσουν ότι η ζωή τους πάει από το κακό στο χειρότερο και ν’ αρχίσουν να σκέπτονται την επεξεργασία συλλογικών λύσεων για τη ζωή τους και τον τόπο τους. Σ’ αυτή τη διαδικασία οφείλουν τα μορφωτικά πιο προχωρημένα τμήματα των δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού να παρέμβουν με κάθε πρόσφορο και εναλλακτικό τρόπο στην, μέσα από διαδικασία ατομικής και συλλογικής αυτομόρφωσης, αποκάλυψη της σε βάρος τους σκευωρίας και στην ανάδειξη του ρόλου της αυτοπεποίθησης της ίδιας της κοινωνίας στην εφικτότητα της αυτοδιεύθυνσής της.

Σήμερα, όσο ποτέ άλλοτε στην ανθρώπινη ιστορία, γίνεται φανερό ότι τα αδιέξοδα του καπιταλισμού απειλούν την ανθρωπότητα συνολικά, γιατί οι ‘ευλογημένοι’ της εξουσίας γίνονται όλο και λιγότεροι, όλο και κυνικότεροι, όλο και πιο επικίνδυνοι για την ανθρωπότητα συνολικά. Με την αναγνώριση της πραγματικότητας ότι η ατομική ιδιοκτησία, ως μεγάλη απάτη των εκάστοτε εξουσιών, αλλά και ως μεγάλη πλάνη των εξουσιαζόμενων όλων των εποχών, αποτέλεσε και συνεχίζει να αποτελεί τη βασική αιτία όλων των δεινών της ανθρωπότητας, θα διευκολυνθεί η διαμόρφωση μιας νέας κοινωνικής συνείδησης που προοδευτικά θα καταστήσει τις επιμέρους κοινωνίες ικανές να συγκροτηθούν τοπικά, περιφερειακά, εθνικά και οικουμενικά σε αντικαπιταλιστική-ουμανιστική δύναμη αλλαγής. Μια δύναμη που θα διαμορφώσει τους όρους και τις συνθήκες για μια ευρείας έκτασης και μεγάλου κοινωνικού βάθους καθολική ειρηνική εξέγερση, που θα μεταμορφώσει τις ίδιες τις κοινωνίες σε υποκείμενο της ιστορίας, σε άμεσους νομοθέτες που θα καταργήσουν όλους τους άδικους και απάνθρωπους θεσμούς, με πρώτον και κύριο αυτόν της ατομικής ιδιοκτησίας πάνω στα μέσα παραγωγής, για να γίνει μπορετή η κατάργηση όλων των κοινωνικών διακρίσεων και των ανισοτήτων, προϋπόθεση ικανή και αναγκαία για την επανένωση των κοινωνιών, των λαών, των εθνών και της ανθρωπότητας στη βάση της Άμεσης Δημοκρατίας σε τοπικό, εθνικό και οικουμενικό επίπεδο.

Αυτοί οι προβληματισμοί με οδήγησαν πέρα από τις παραδοσιακές, θεωρητικές, ιδεολογικές περί ιδιοκτησίας προσεγγίσεις, σε μια ανθρωποκεντρική κοσμοαντίληψη βασισμένη στον οικονομικό ορθολογισμό, στον πολιτικό πραγματισμό και στην υλιστική-φυσική κατανόηση των αέναων κινητήριων δυνάμεων της ανθρώπινης ιστορίας προς την κοινωνική ισότητα και τον ανθρωπισμό που πήραν τη μορφή του τελευταίου δοκιμίου μου με τίτλο ‘Η γέννηση και ο θάνατος της ατομικής ιδιοκτησίας. Η ατομική ιδιοκτησία ως μήτρα βίας, εξουσίας, ανισότητας, εγκληματικότητας, σκοταδισμού και ανηθικότητας’, των εκδόσεων ΚΟΥΚΚΙΔΑ, Αθήνα 2015.

Έχω πλήρη επίγνωση ότι οι συγγραφικές επιλογές μου ενοχλούν τα σκοταδιστικά και τα εξουσιαστικά ιερατεία, την παραδοσιακή αστική και την τάχα ‘αριστερή επαναστατική’ δογματική ή/και αναθεωρητική ιντελιγκέντσια, καθώς και τους ακαδημαϊκούς πνευματικούς ευνούχους που βολεύονται στους προθαλάμους κάποιας εξουσίας έναντι κάποιας ‘έδρας’, βουλευτικής/υπουργικής θέσης και τριάντα αργυρίων. Γνωρίζω επίσης ότι μεγάλη μερίδα των δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού φοβούνται να αναζητήσουν τα αίτια για την πνευματική και την οικονομικοκοινωνική μιζέρια τους, καταναλώνοντας σκοταδιστικούς μύθους, τοξικές κομματικές ιδεολογίες και αποβλακωτικά θεάματα σε πολύ μεγάλες δόσεις και σε βαθμό που να μην υποψιάζονται τις ευθύνες τους για όσα συντελούνται γύρω τους και σε βάρος τους, αλλά ούτε και τις δυνατότητές τους, πως «αν ξυπνήσουν μονομιάς, θα ’ρθει ανάποδα ο ντουνιάς».

Παρ’ όλα αυτά συνεχίζω να κάνω εκείνο που θεωρώ χρέος μου για να είμαι χρήσιμος στην υπόθεση της κοινωνικής ισότητας, ακόμα κι αν πρέπει να είμαι ενοχλητικός και δυσάρεστος σε «ξύπνιους» και «κοιμώμενους», αδιαφορώντας για τη «γνώμη» όσων στερούνται της κρίσιμης ποσότητας και ποιότητας επιστημονικά έγκυρης και κοινωνικά χρήσιμης γνώσης, αλλά και για τις προθέσεις και τις πράξεις όσων τρέμουν την αλήθεια και φοβούνται πως με τη γνώση άλλοι, οι λίγοι, θα χάσουν τα ποίμνιά τους και τον γήινο παράδεισό τους και άλλοι, οι πολλοί, θα χάσουν τις ψευδαισθήσεις και τις αλυσίδες τους.

«Θέλει αρετή και τόλμη η ελευθερία», αλλά για να είναι κανείς ελεύθερος πρέπει να το θέλει, να το τολμά και να αγωνίζεται γι’ αυτό με τις όποιες δυνάμεις και δυνατότητές του και με όποιο κόστος. Θέλει δύναμη να μπορείς να μην ανήκεις σε στρούγκες, στοές, λέσχες, κλαμπ, αδελφότητες και αδελφάτα, τάγματα και συντάγματα, μυστικές υπηρεσίες και σκοταδιστικά κονκλάβια. Θέλει κουράγιο και πείσμα να αρνηθείς να γίνεις μέλος μιας «παρέας κολλητών», ενός «κλειστού κύκλου», μιας «ιδεολογικοπολιτικής συμμορίας» ή μιας πολιτικής φράξιας, μιας θρησκευτικής-παραθρησκευτικής σέχτας και μιας «θύρας 13» με κάποιον ηγετίσκο του μισοσκόταδου με συνωμοτικό χαρακτήρα, ξεχωριστή πειθαρχία και ιδιοτελείς σκοπούς. Θέλει δύναμη, κόπο και πόνο να είσαι ο εαυτός σου και όχι δούλος θείων σκιάχτρων, οπαδός ψευδοσωτήρων και κομματικών ιδεολογιών, ή φερέφωνο κάποιου πολιτικού/πνευματικού «προαγωγού». Θέλει, θέλει, θέλει πολλά ακόμη, αλλά αξίζει τον κόπο να μπορείς να μιλάς και να γράφεις χωρίς υστεροβουλία και χωρίς να φοβάσαι κανέναν θρησκευτικό μουλά, κανέναν πνευματικό ευνούχο και κανέναν ‘αυθεντικό’, κρατικό ή μεταλλαγμένο εξουσιαστή, αλλά ούτε και τον όποιο περιφερόμενο φανατικό μοιρολάτρη και φονταμενταλιστή που μπορεί να σκοτώσει ή να σκοτωθεί για την «πίστη» και την «ιδεολογία», που επιδέξιοι πνευματικοί ευνούχοι και ευνουχιστές του φύτεψαν από τα γεννοφάσκια του στο κεφάλι για να τον ποδηγετούν μέχρι τα βαθιά γεράματα…

Για την αναγκαιότητα και τη χρησιμότητα της ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ο αγώνας για τη ζωή και την κοινωνική ισότητα δεν σταμάτησε ποτέ και δεν θα σταματήσει από κανέναν μύθο, εξουσιαστή ή ηγεμόνα μέχρι την οριστική νίκη.

 

______________Got Milk?________

http://classlessdemocracy.blogspot.gr/2018/04/o.html,

[1] Βλέπε Λάμπος Κώστας Αμερικανισμός και παγκοσμιοποίηση. Οικονομία του Φόβου και της Παρακμής, ΠΑΠΑΖΗΣΗΣ, Αθήνα 2009.

[2] Λάμπος Κώστας, Άμεση Δημοκρατία και Αταξική Κοινωνία. Η μεγάλη πορεία της ανθρωπότητας προς την κοινωνική ισότητα και τον Ουμανισμό, ΝΗΣΙΔΕΣ, Θεσσαλονίκη 2012.

[3] Για μια διεξοδική ανάλυση του θέματος βλέπε, Λάμπος Κώστας, Η γέννηση και ο θάνατος της ατομικής ιδιοκτησίας, ΚΟΥΚΚΙΔΑ, Αθήνα 2017.

[4] Βλέπε, Λάμπος Κώστας, Θεός και Κεφάλαιο. Δοκίμιο για τη σχέση μεταξύ θρησκείας και εξουσίας, ΚΟΥΚΚΙΔΑ, Αθήνα 2015.

The Terror

Η μεγάλη αρπαγή των ελληνικών αρχαιοτήτων στην Κατοχή

ΝΑΖΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΚΑΠΗΛΕΙΑ 

ΚΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΤΟΥΣ

Η αρπαγή των ελληνικών αρχαιοτήτων

στην Κατοχή

και ο αγώνας για την επιστροφή τους  

«... Αι γερμανικαί αρχαί δΗ αρπαγή των αρχαιοτήτων στην Κατοχή και ο αγώνας για την επιστροφή τους» ιά του αρχαιολόγου Dr von Schonebeck, πρώτον, είτα δε διά του καθ. Kraiker επίεζον και συνέθλιβον την αρχαιολογικήν υπηρεσίαν του ελληνικού κράτους, άλλοτε μεν ίνα προστατεύωσιν αρχαιοκαπήλους, άλλοτε δε ίνα συγκαλύψωσι καταστροφάς υπό στρατιωτικών ομάδων προξενηθείσας, άλλοτε ίνα μη δυνηθή το κράτος να παρακολουθήση τυχαίαν ανεύρεσιν αρχαίων και την ενέργειαν στρατιωτικών έργων και άλλοτε ίνα αρνηθώσιν εις το κράτος το δικαίωμα της ασκήσεως κυριότητος επί των ανεσκαμμένων αρχαιοτήτων…»*

Σχετική εικόνα

 

Αρχαιολόγοι και εργαζόμενοι στα μουσεία της χώρας μας προχώρησαν την περίοδο της γερμανικής κατοχής με αυτοθυσία στην «απόκρυψη» σημαντικών αρχαιοτήτων των μεγάλων μουσείων, γεγονός που συντέλεσε στη διάσωσή τους. Ωστόσο, χιλιάδες ευρήματα απ’ όλη την Ελλάδα δεν έγινε δυνατό να διασωθούν από την αρπακτική διάθεση των στρατευμάτων κατοχής και εκλάπησαν μεθοδικά από τα μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους, καθώς και μέσω μιας σειράς παράνομων ανασκαφών. Τα ανυπολόγιστης αξίας πολιτιστικά αγαθά μεταφέρθηκαν παρανόμως εκτός Ελλάδας και σήμερα βρίσκονται στην Γερμανία και αλλού. Με αφορμή την  Ημερίδα με θέμα «Η αρπαγή των αρχαιοτήτων στην Κατοχή και ο αγώνας για την επιστροφή τους» που διοργανώθηκε στην Παλαιά Βουλή, από το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα και τον Σύλλογο Ελλήνων Αρχαιολόγων, το Tvxs συνομίλησε με την πρόεδρο του ΣΕΑ, Τούλα Μαρκέτου.

Σχετική εικόνα

– Υπάρχει καταγραφή των έργων τα οποία εκλάπησαν και των μουσείων που λεηλατήθηκαν;

Βεβαίως. Υπάρχει μία καταγραφή η οποία έγινε πολύ γρήγορα κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Οι συνάδελφοι μας την περίοδο εκείνη, με επικεφαλής τον Χρήστο Καρούζο, διευθυντή του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου και ακαδημαϊκό και τον Μαρίνο Καλλιγά, έφορο Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, κατόπιν διευθυντή της Εθνικής Πινακοθήκης και άλλους συναδέλφους, τον αείμνηστο Νικόλαο Ζαφειρόπουλο -ηγετικές φυσιογνωμίες, σεβάσμιες, σημαντικές μορφές της Αρχαιολογίας- κατέγραφαν τις ζημίες κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες. Μάλιστα, η τότε Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Ιστορικών Μνημείων, που υπαγόταν στο Υπουργείο Θρησκευμάτων και Εθνικής Παιδείας, εξέδωσε το 1946 από το Εθνικό Τυπογραφείο ένα βιβλίο (το οποίο υπάρχει και στο διαδίκτυο υπό τη μορφή pdf) με τίτλο «Ζημίαι των αρχαιοτήτων εκ του πολέμου και των στρατευμάτων κατοχής». Γιατί δεν ήταν μόνο οι Γερμανοί, κανείς δεν σέβεται τις αρχαιότητες στον πόλεμο, εδώ δεν σέβεται την ανθρώπινη ζωή. Βεβαίως καταγράφηκαν τα μεγάλα και σημαντικά ευρήματα- παραμένει άγνωστο τι περιείχαν κιβώτια που έφευγαν από διάφορα μουσεία, ούτε ξέρουμε που πήγαν. Είναι πάρα πολύ δύσκολο να επαναπατριστούν όλα. Και ο λόγος είναι ότι δεν βρίσκονται σε μουσεία. Υπάρχουν και σε σπίτια…

– Εννοείτε, ιδιωτικές συλλογές;

… Ναι, αλλά και σε σπίτια ανθρώπων οι παππούδες των οποίων άρπαξαν αρχαιότητες. Ένα παράδειγμα είναι το Μουσείο της Ελευσίνας στο οποίο μπήκαν μέσα -σοβαροί άνθρωποι υποτίθεται- και άρπαζαν αρχαία. Εννοώ, πρόσωπα τα οποία βρίσκονταν υπό καθεστώς προστασίας σε σχέση με τους Γερμανούς. Παράλληλα, ήταν και οι λαθρανασκαφές, για τις οποίες δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε τι βρήκαν, το μόνο που γνωρίζουμε είναι ότι έγιναν. Και έγιναν σε πάρα πολλές περιοχές. Πώς είναι δυνατόν να τα βρούμε όλα αυτά όταν: Στην Αίγινα έσκαβε ένας Γερμανός αρχαιολόγος, ο Βάλτερ, που γέμισε 4 – 5 κιβώτια με ευρήματα -αυτό γνωρίζουμε. Κάποια τα παρέδωσε στο Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο, κάποια μας δόθηκαν, άλλα χάθηκαν. Το 1941 γίνεται διάρρηξη του Μουσείου Θήβας, πρόκειται για γεγονός καταγεγραμμένο. Στην Τανάγρα, στη Χαιρώνεια, στην Ερέτρια, στις Μυκήνες, έκαναν ανασκαφές σε γνωστές αρχαιολογικές θέσεις, στα Κύθηρα -ξέρουμε, για παράδειγμα ότι είχαν πάρει έναν μαρμάρινο λέοντα από το λόφο Καστρί**- στο Θέρμο, ένα επίσης γνωστός γεγονός είναι η αρπαγή γλυπτού από την πλατεία Δικαστηρίων στη Θεσσαλονίκη, στη Σάμο… Σε όλα αυτά προστίθενται οι καταστροφές των μουσείων από βομβαρδισμούς -χαρακτηριστική περίπτωση το Μουσείο Ηρακλείου το οποίο είχε εκκενωθεί. Οι συνάδελφοι τότε εκκένωναν τα μουσεία, παρά την απαγόρευση από το καθεστώς Κατοχής, καθώς ήθελε τα έργα για δικούς του, ιδεολογικούς λόγους.

– Η πιο γνωστή ιστορία διάσωσης και απόκρυψης ήταν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο λίγες εβδομάδες πριν από την Κατοχή.

Ναι, μία ιστορία που έγινε ντοκιμαντέρ και τεκμηριώνεται επίσης από φωτογραφικό υλικό, όπως το στιγμιότυπο με το άγαλμα του Ποσειδώνα της Μήλου. Καταλαβαίνετε τις συνθήκες υπό τις οποίες γίνονταν αυτά. Τόσο λίγοι αρχαιολόγοι να έχουν ξεκινήσει έναν αγώνα απόκρυψης των αρχαιοτήτων, άλλοι όπως στο Εθνικό Αρχαιολογικό ανοίγοντας λάκκους για να τις κρύψουν, άλλοι αναζητώντας προστασία σε υπόγεια, όπως στο Μουσείο Ηρακλείου, άλλοι σε θησαυροφυλάκια τραπεζών, άλλοι σε σπηλιές…. Με πόσο σθένος, ομοψυχία και αγωνιστικότητα οι συνάδελφοι μας τότε κατάφεραν να διασώσουν τους θησαυρούς αυτούς -συχνά βοηθούσαν και οι φύλακες- συχνά με κίνδυνο της ζωής τους.

Αποτέλεσμα εικόνας για Ναζι αρχαιοκάπηλοι στην Ελλαδα

-Για την Ακρόπολη, το πλέον εμβληματικό μνημείο, και λαμβάνοντας υπόψιν ότι οι Γερμανοί είχαν κάνει κατάληψη στον Βράχο, οι μαρτυρίες για αρπαγές είναι γνωστές, παρότι τα γλυπτά του παλαιού Μουσείου Ακρόπολης είχαν διασκορπιστεί σε κρύπτες.

Ναι και ακριβώς γι’ αυτό είναι ιδιαιτέρως σημαντική και συγκινητική η μέρα αυτή για εμάς, που υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων, παρουσία και του Μανώλη Γλέζου, μαζί με το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα, στο ιστορικό κτίριο της Παλαιάς Βουλής συναντιόμαστε και συνεχίζουμε τον αγώνα των συναδέλφων μας. Στόχος της ημερίδας είναι να θυμηθούμε και να συζητήσουμε τί έγινε τότε και πώς θα συνεχίσουμε από δω και πέρα. Και πιστεύω ότι θα είναι μία ευκαιρία επανεκκίνησης σε μία συγκυρία κατά την οποία πολύ κοντά μας μαίνονται πόλεμοι και καταστρέφονται αρχαιότητες. Όπως στο Αφρίν της Συρίας, για το οποίο ο ΣΕΑ εξέδωσε σχετική ανακοίνωση, όπως το 2015, όταν οι τζιχαντιστές αποκεφάλισαν τον Σύρο αρχαιολόγο και τέως διευθυντή του αρχαιολογικού χώρου της Παλμύρας, Χαλέντ αλ Ασάαντ, επειδή αρνούνταν να αποκαλύψει την τοποθεσία των κρυμμένων θησαυρών στην αρχαία πόλη. Ο πόλεμος δεν έχει έλεος. Ούτε Μνημεία Unesco σέβεται, ούτε υπάρχει περίπτωση ποτέ να αποζημιωθούν όλα αυτά. Οι καταστροφές είναι μη αναστρέψιμες, όπως και οι ανθρώπινες ζωές που χάνονται. Μέσα στο σκοτάδι που μας περιβάλλει και στην άνοδο του φασισμού στην Ευρώπη, είναι εξαιρετικά σημαντικό ότι κάποιοι απόγονοι των Γερμανών επιστρέφουν αρχαιότητες, όπως η περίπτωση του Γερμανού πολίτη, ο οποίος παρέδωσε οικειοθελώς μία ακέραια κύλικα Κλασικής περιόδου στην Ελληνική Πρεσβεία στο Βερολίνο. Μετά το τέλος του Πολέμου έχουν καταγραφεί πάνω από 20 υποθέσεις επαναπατρισμού.

-Σε επίπεδο θεσμικό πώς σκεφτόμαστε να τα διεκδικήσουμε;

Αυτό είναι πάρα πολύ δύσκολο, καθώς όπως είπαμε, δεν γνωρίζουμε πού βρίσκονται και επιπλέον, είναι πάρα πολλά τα μέτωπα. Υπάρχει η διάθεση των μουσείων να μας ενημερώνουν. Και βέβαια, προσπαθούμε -θυμίζω ότι υπάρχει αρμόδια Διεύθυνση Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών- να το θεμελιώσουμε νομικά. Ελπίζω ότι στο μέλλον θα έχουμε αποτελέσματα. Στόχος είναι εντοπίσουμε τις αρχαιότητες και να τις ταυτίσουμε.

-Οι Γερμανοί αρχαιολόγοι;

Υπάρχουν πολλοί προοδευτικοί συνάδελφοι οι οποίοι είναι στο πλάι μας. Δεν είναι όπως τότε που το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο είχε τον φοβερό και τρομερό Βάλτερ Βρέντε, ο οποίος ήταν υψηλόβαθμος αξιωματούχος του ναζιστικού κόμματος και έφερε όλα τα χαρακτηριστικά της ιδεολογίας του. Είναι συνεργάτες, φίλοι, γράφουμε συχνά μαζί άρθρα. Αλλά, εάν πρόκειται για έργα που παραμένουν κρυμμένα δεν ξέρω πόσο μπορούν να βοηθήσουν.

Αποτέλεσμα εικόνας για Ναζι αρχαιοκάπηλοι στην Ελλαδα

Από τους πρώτους μήνες της Κατοχής επέκτειναν τη δράση τους στην Ελλάδα με παραρτήματά τους η Ειδική Στρατιωτική Υπηρεσία για την Προστασία της Τέχνης, η λεγόμενη Kunstschutz, με επικεφαλής τον αρχαιολόγο δρ Hans Ulrich von Schoenebeck, και το Ίδρυμα Rosenberg με εκπρόσωπο τον λοχαγό Herman von Ingram. Οι δύο αυτοί φορείς είχαν ως κύριο σκοπό την επέμβαση στα πολιτιστικά πράγματα της κάθε κατεχόμενης χώρας. Το Ίδρυμα Rosenberg στην Ελλάδα, όσον αφορά στα αρχαιολογικά πράγματα, ενδιαφερόταν κυρίως για ανασκαφές. Αυτές διενεργούνταν χωρίς την άδεια των ελληνικών αρχών και έγιναν με σκοπό, μεταξύ άλλων, την τεκμηρίωση ιδεολογικών ακροβατισμών σχετικά με την καταγωγή των ινδοευρωπαϊκών φύλων [….] Βεβαίως λειτουργούσε πάντα στην Ελλάδα από το 1874 και το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο. Πηγή: archaiologia.gr

** Ο Λέων των Κυθήρων, γλυπτό των αρχαϊκών χρόνων, είχε αφαιρεθεί  από τον Γερμανό Στρατιωτικό Διοικητή του νησιού και απεστάλη στη Γερμανία. Εντοπίστηκε το 1952 και επέστρεψε στην Ελλάδα  το 1957.

Πηγή:  http://www.tvxs.gr 20.4.2018

ΕΛΛΗΝΕΣ ΚΑΙ ΑΛΒΑΝΟΙ Ένας Ανολοκλήρωτος Έρωτας 

ΕΛΛΗΝΕΣ ΚΑΙ ΑΛΒΑΝΟΙ

Ένας Ανολοκλήρωτος Έρωτας 

Αποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

Γράφει ο Ελευθέριος Βασιλείου (Manchester N.H. U.S.A.)

Αποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

Έλληνες και Αλβανοί έχουν κοινούς προγόνους –τους Πελασγούς. Η προσέγγισή τους είναι ελπιδοφόρα! Διάβασα με προσοχή το άρθρο «Έλληνες και Αλβανοί: Η Πολυεπίπεδη Εξάρτηση Ελλήνων και Αλβανών», και έχω μια άλλη άποψη για μερικές από τις διαπιστώσεις του:

  1. Στην ερώτηση «υπάρχει ή όχι η Βόρεια Ήπειρος» του απαντώ ότι υπάρχει. Υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει για δύο λόγους: είναι γεωγραφικός όρος και γεωπολιτικός όρος. Γεωπολιτικός διότι στις 17 Φεβρουαρίου 1914 η Βόρεια Ήπειρος, με βάση το Πρωτόκολλο της Κέρκυρας, έγινε αυτόνομη περιοχή με πρωτεύουσα το Αργυρόκαστρο. Εάν η τότε Ελληνική κυβέρνηση και προπαντός ο εθνάρχης Ελευθέριος Βενιζέλος δεν είχε κρατήσει εχθρική στάση στην Αυτόνομη Βόρειο Ήπειρο σήμερα τα πράγματα θα ήταν πολύ διαφορετικά. Γι’ αυτό, το δίλημμα αν υπάρχει ή όχι Βόρειο Ήπειρος δεν ευσταθεί, όπως και η Βόρεια Ιρλανδία που παρόλο που ανήκει στην Βρετανική επικράτεια αποκαλείται Βόρεια Ιρλανδία. Γι’ αυτό είναι λάθος να λέμε Νότια Αλβανία και όχι Βόρεια Ήπειρος, να λέμε το «Αλβανικό Έπος του 40 στα βουνά της Αλβανίας» αντί του «Ελληνικό έπος του ’40 και τα βουνά της Βορείου Ηπείρου». 

  2. Ο όρος «Ήπειρος» είναι τόσο αρχαίος, όσο και ο Ελληνισμός. Είναι πελασγικός όρος και η Ήπειρος είναι κοιτίδα του Ελληνισμού. Την ονόμασαν Ήπειρο οι Αρχαίοι διότι ήταν ένας απέραντος χώρος στον οποίο ζούσαν πολλά ελληνικά ηπειρωτικά φύλα. Ανάμεσά τους και οι Μολοσσοί που κατοικούσαν ανάμεσα στα Ιωάννινα και την Κορυτσά της Βορείου Ηπείρου και η Ολυμπιάδα, η μητέρα του Μέγα Αλεξάνδρου ήταν Ηπειρώτισσα από τους Μολοσσούς και όχι Αλβανίδα από τους Ιλλυριούς, όπως ισχυρίζεται ο κ. Κωνσταντινίδης. Επίσης δεν πρέπει να ξεχάσουμε πως η Ήπειρος έχει μια έκταση 23.000 τ.χλμ. από τα οποία 14.000 τ.χλμ είναι στη Βόρεια Ήπειρο, στην αλβανική επικράτεια και μονάχα 9.000 τ.χλμ στην ελληνική επικράτεια. Άρα η Βόρεια Ήπειρος δεν είναι μέχρι το Τεπελένι και την Κορυτσά όπως το αποφάσισαν οι Μεγάλες Δυνάμεις αγνοώντας το γεγονός ότι το Δυρράχιο ήταν πρωτεύουσα της Ηπείρου στο κράτος του Δεσποτάτου της Ηπείρου μετά την πρώτη Άλωση της Πόλης 1204. Άρα η Βόρεια Ήπειρος δεν είναι μια μικρή κουκίδα ή μια βραχονησίδα στην οποία δεν αξίζει να αναφερθούμε αλλά μια ολόκληρη χώρα με 12 νομούς (πόλεις). Γι’ αυτό πρέπει να υπάρχει η Βόρεια Ήπειρος και το ελληνικό κράτος να νοιάζεται γι’ αυτήν και να την διεκδικεί. Το δόγμα «δεν διεκδικούμε τίποτα» πρέπει να σταματήσει. Διεκδικούμε και μάλιστα πολλά. Και όταν δεν διεκδικούμε εμείς, αφήνουμε τους άλλους να διεκδικούν όπως τους Αλβανούς, τους Σκοπιανούς, τους Τούρκους κλπ. Î‘ποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

  3. Δεν συμφωνώ πως οι Ιλλυριοί έφθαναν μέχρι τη Θεσπρωτία. Οι Ιλλυριοί, όπως όλοι ξέρουμε, ήταν ελληνικά φύλα που ζούσαν βόρεια της Ηπείρου. Ξέρουμε ακόμα πως ο Γενάρχης τους ήταν ο Ιλλυριός, γιος του Κάδμου, βασιλιά της Θήβας. Σύμφωνα με την Ελληνική Μυθολογία (Ιστορία) ο Ιλλυριός έφυγε από το βασίλειο του πατέρα του και ίδρυσε το δικό του κράτος των Ιλλυριών με πρωτεύουσα τη σημερινή Σκόδρα. Δυτικά, αυτό το κράτος συνόρευε με την Αδριατική Θάλασσα βόρεια και βορειοανατολικά με το Δούναβη και ανατολικά με τη Μακεδονία. Επί Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας το κράτος αυτό ονομάστηκε «ρωμαϊκή επαρχία της Ιλλυρίας», ενώ επί Μεγάλου Ναπολέοντος «Ιλλυρική επαρχία της Γαλλικής Αυτοκρατορίας». Με την κάθοδο των Σλάβων τον 6ο-7ο αι. μ.Χ. οι Ιλλυριοί αναγκάστηκαν να κινηθούν προς το νότο σε δύο κατευθύνσεις: Μία προς την Ήπειρο και η άλλη προς τη «Μεγάλη Ελλάδα», τη νότια Ιταλία. Από αυτήν την περίοδο, αυτός ο πληθυσμός, οι «Δωριείς του Βορρά» όπως μπορούμε να τους ονομάσουμε αυτοαποκαλούνταν «Αρβανίτες» και «Αρμπρές». Οι μεν Αρβανίτες κινήθηκαν προς τον Ελλαδικό χώρο, οι δε Αρμπρές προς τη νότια Ιταλία. Κάθοδο των Αρβανιτών είχαμε και στις αρχές του 14ου αι. μΧ. Επί τσάρου των Σέρβων Στέφανο Δουσιάν αλλά και πιο αργά με το θάνατο του Ηπειρώτη Γεωργίου Καστριώτη Σκεντερμπέη, εθνικό ήρωα των Αλβανών το 1468 μ.Χ. και από τότε δεν σταμάτησε αυτή η μεγάλη δεξαμενή των Αρβανιτών να εισέρχεται προς την Ήπειρο και να κρατάει ζωντανό τον πληθυσμό του ελλαδικού χώρου και ευτυχώς συνέχισε ακόμα και σήμερα (με την κάθοδο των Αλβανών μεταναστών). 

  4. Αποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

  5. Δεν συμφωνώ με την εκδοχή της προέλευσης των Αλβανών από τον Καύκασο, από την περιοχή Αλβανία της Γεωργίας, διότι ο όρος «Αλβανία» για πρώτη φορά εμφανίστηκε το 1912 με την ίδρυση του Αλβανικού κράτους. Οι Μεγάλες Δυνάμεις και προπάντων η Ιταλία ονόμασαν το νεοσύστατο κράτος «Δημοκρατία της Αλβανίας» με πρωτεύουσα την Αυλώνα και σημαία τη σημαία του βυζαντινού στρατηγού Γεώργιου Καστριώτη Σκεντέρμπεη με τον δικέφαλο αετό. Οι Μεγάλες Δυνάμεις όπως ονόμασαν Greece την Ελλάδα με την ίδρυση του ελληνικού κράτους έτσι ονόμασαν το κράτος των Σκιπετάριδων, την Σκιπερία – «Αλβανία». Άρα η προέλευση των Αλβανών, των Σκιπετάριδων, από τον Καύκασο δεν στέκει. Διότι, ή θα δεχθούμε πως οι σημερινοί Αλβανοί είναι απόγονοι των Ιλλυριών και Πελασγών, άρα είναι Έλληνες ή ήρθαν από τον Καύκασο όπως λένε και για τους Έλληνες πως ήρθαν από την κεντρική Ασία. Αυτός είναι ο ισχυρισμός της «Συμμαχικής Ιστορίας» που δεν θέλει να δεχθεί τους Έλληνες και τους Αλβανούς αυτόχθονες. Το βάπτισμα Greece της Ελλάδας, όπως Αλβανία της Σκιπερίας, το έκαναν σκόπιμα κακόβουλοι εξουσιαστές για να εξαφανίσουν το όνομα «Ελλάς» και Σκιπερί (Οι Αλβανοί την Ήπειρο τη λένε Ιπιρί. Πόσο μακριά είναι το «Σκιπιρί» από το «Ιπιρί»;). Δεν είναι τυχαίο το ότι μόνο η Ελλάδα και η Αλβανία έχουν διπλή ονομασία σ’ όλον τον κόσμο. Αυτό δεν λέει τίποτα;

  6. Όσο για την καλή εικόνα του Ε. Χότζα που περιέγραψε ο κ. Κωνσταντινίδης και πως δήθεν παρεξηγήθηκε και συκοφαντήθηκε δεν είναι αληθινές. Ο Χότζα ήταν και τύραννος και δικτάτορας πρώτα για το λαό του, τον Αλβανικό, και μετά για τον ελληνισμό της Βόρεια Ηπείρου που έχει πολλά να πει για τον εγκληματία Χότζα. Το βιβλίο Δύο Φίλοι Λαοί, που έγραψε ο Χότζα στα τελευταία χρόνια λίγο πριν το τέλος, ήρθε πολύ αργά. Το κακό είχε γίνει. Κανείς δεν τον συγχώρησε και δεν απαλλάχτηκε από τις αμαρτίες. Το μεγαλείο ενός άνδρα έγραφε ο Σαίξπηρ φαίνεται μετά θάνατον. Ο Χότζα μετά το θάνατο αποδοκιμάστηκε πολύ σκληρά από το λαό του. Το άγαλμά του που είχε στήσει στην κεντρική πλατεία το ξήλωσε και το έσυρε στους δρόμους των Τιράνων. Αυτό τα λέει όλα. 

  7. Η εικόνα για τα ελληνικά σχολεία και την ελληνική γλώσσα είναι πολύ μακριά από την πραγματικότητα. Ελληνικά σχολεία υπήρχαν μόνο σε 80-90 χωριά της Βόρεια Ηπείρου και αυτά μόνο δημοτικά. Υπήρχε και ένα μεσαίο παιδαγωγικό σχολείο για δασκάλους αυτών των δημοτικών σχολείων στο Αργυρόκαστρο. Στις πόλεις της Βόρειο Ηπείρου και στα Τίρανα που είχαν συμπαγή ελληνικό πληθυσμό δεν υπήρχε κανένα σχολείο ελληνικό. Αυτή είναι η αλήθεια. Αλίμονο εάν τη διαστρεβλώσουμε από τώρα, πιο αργά τι θα κάνουμε; 

  8. Αποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

Από όσα ελέχθησαν μπορούμε να συμπεράνουμε πως ο αλβανικός και ο ελληνικός λαός είναι δυο λαοί με την ίδια προέλευση, τους ίδιους προγόνους, τους αυτόχθονες Πελασγούς. Γι’ αυτό οι Έλληνες στον Αλβανό μετανάστη οφείλουν να είναι πιο φιλικοί και να μην διακρίνουν σε αυτόν έναν κακό ή εγκληματία αλλά ένα φτωχό αδελφό που ήρθε από μια φτωχή χώρα, με άλλο καθεστώς άλλη κοινωνία και άλλη νοοτροπία. Κι οι Αλβανοί όμως με τη σειρά τους να μην πάρουν στα σοβαρά την ρατσιστική συμπεριφορά των Ελλήνων διότι την ίδια στάση και συμπεριφορά κράτησαν και πριν από έναν αιώνα με τους Μικρασιάτες και Κωνσταντινουπολίτες. Οι Έλληνες όμως δεν ξεχνούν πως οι Μικρασιάτες και Κωνσταντινουπολίτες, με το πολιτισμό και την υπομονή τους, τη σκληρή δουλειά και το ελληνικό δαιμόνιο, έγιναν κύριος παράγοντας και ατμομηχανή της ελληνικής οικονομίας του 20ου αιώνα. Το ίδιο συμβαίνει και σήμερα με τους Αλβανούς μετανάστες που και αυτοί έγιναν ατμομηχανή της ελληνικής οικονομίας του 21ου αιώνα. Μέσα σε 15 χρόνια το κατά κεφαλήν εισόδημα (ΑΕΠ) στην Ελλάδα τριπλασιάστηκε, από 10.000$ το 1992 σε 32.000$ το 2008 (σήμερα έπεσε, λόγω κρίσης, στα 24.000$). Επίσης, σήμερα στην Ελλάδα μετριούνται πάνω από 20.000 αλβανοί επιχειρηματίες και οι καταθέσεις των αλβανών μεταναστών στις ελληνικές τράπεζες ξεπερνούν τα 7 δισεκατομμύρια ευρώ.

Σχετική εικόνα

Η σκληρή δουλειά, η δίψα για περιουσία που τους είχε στερηθεί, η ελληνομάθεια και το ίδιο DNA που έχουν με τους Έλληνες αδελφούς τους έκανε τον Αλβανό μετανάστη να ενταχθεί γρήγορα στην Ελληνική κοινωνία και τα αλβανόπουλα να διαπρέπουν στα μαθήματα, έφθασαν να μην διακρίνονται από τα Ελληνόπουλα. Σε μια-δυο γενιές θα έχουμε πλήρη ένταξη και αφομοίωση του αλβανικού στοιχείου που θα φέρει νέο ελληνικό αίμα για μια συνεχή δημιουργία του Ελληνισμού. Και τότε θα κλείσει ο κύκλος: Έλληνες (Ιλλυριοί) – Αρβανίτες – Αλβανοί (Σκιπετάρ) – Έλληνες. Σ’ αυτό το πνεύμα ο ελληνισμός πρέπει να διαμορφώσετε κατάλληλες προϋποθέσεις για τους Αλβανούς των Σκοπίων που αποτελούν το 35-40% του πληθυσμού αυτού του κρατιδίου όπως και τους Αλβανούς του Κοσόβου που με σκληρό αγώνα δεκαετιών κέρδισαν την ανεξαρτησία τους. Κέρδισαν τη λευτεριά τους, το μεγαλύτερο αγαθό για ένα λαό, για ένα έθνος. Γι’ αυτό το ελληνικό κράτος και προπαντός ο Ελληνισμός πρέπει να αντιμετωπίσουν και να προσεγγίσουν πιο ρεαλιστικά το σύνολο του αλβανικού πληθυσμού των Βαλκανίων. Να δημιουργηθούν προϋποθέσεις να τους κάνουμε συμμάχους και όχι εχθρούς. Να μην τους αφήσουμε στη μοίρα τους και γίνουν πιστά όργανα των ξένων συμφερόντων και των εξουσιαστών της παγκοσμιοποίησης που επιδιώκει ταραχές στα Βαλκάνια για να διαμορφώσουν καταστάσεις που αυτοί επιθυμούν. 

Είναι καιρός να παραμερίσουμε τη Συμβατική Ιστορία και τους «Συμβατικούς Ιστορικούς» και να δούμε πιο μακριά και πιο ρεαλιστικά τα συμφέροντα του Ελληνικού Έθνους, τα συμφέροντα της Ελλάδας και του Ελληνισμού.

Σας ευχαριστώ, 

Ελευθέριος Βασιλείου, Manchester N.H. U.S.A.

Αποτέλεσμα εικόνας για Greeks and albanians

Файл:Greek guard uniforms 3.jpg

Παρατηρήσεις και απαντήσεις του Γιώργου Στάμκου

Σχετική εικόνα

Αγαπητέ κύριε Βασιλείου σας ευχαριστούμε για την εκτενή και γεμάτη λεπτομέρειες επιστολή σας, με την οποία φωτίζετε διάφορες πτυχές της αλβανικής ιστορίας και των ελληνο-αλβανικών σχέσεων. Θα θέλαμε ωστόσο να κάνουμε ορισμένες παρατηρήσεις και διευκρινήσεις σχετικά με τα όσα αναφέρατε. Πράγματι ο όρος Βόρεια Ήπειρος είναι γεωγραφικός και ιστορικός και σε λιγότερο βαθμό πολιτικός. Σαφέστατα όμως δεν περιλαμβάνει έκταση 14.000 τ. χλμ., όπως αναφέρετε, διότι αυτή η έκταση αντιστοιχεί στη μισή συνολική έκταση της Αλβανίας (28.000τ.χλμ.). Δεν είναι η μισή Αλβανία «Βόρεια Ήπειρος». Στην πραγματικότητα η περιοχή που λέγεται Βόρεια Ήπειρος έχει έκταση γύρω στα 6.000-7.000 τ.χλμ. κα περιλαμβάνει τις περιοχές, που βρίσκονται νοτίως μιας νοητής γραμμής που συνδέει την πόλη Αυλώνα, στις ακτές της Αδριατικής Θάλασσας με την πόλη Πόγραδετς στις δυτικές όχθες της λίμνης Οχρίδας (βέβαια η ίδια πόλη θεωρείται πως ανήκει γεωγραφικά και στη Μακεδονία). Οι Μόλοσσοι, που αναφέρετε επίσης και ζούσαν γύρω από το Μαντείο της Δωδώνης, ήταν όντως ένα ηπειρωτικό φύλο, αλλά δεν υπάρχουν αποδείξεις πως η γλώσσα που μιλούσαν ήταν κάποια ελληνική διάλεκτος ή κάποια άλλη «βαρβαρική» γλώσσα (κάποια νότια ιλλυρική διάλεκτος). Οι ιστορικές πηγές αναφέρουν πως η Ολυμπιάδα, η μητέρα του Μέγα Αλέξανδρου, μιλούσε «σπαστά» ελληνικά (τα οποία προφανώς και έμαθε στην αυλή του Φιλίππου) και όταν ήταν μόνη της ξόρκιζε τους δαιμονικούς θεούς στη δική της «βαρβαρική» γλώσσα (πιθανόν όμως η γλώσσα της να ήταν απλώς μια βόρεια «άγρια» ελληνική διάλεκτος). Είναι γνωστό επίσης πως οι θεοί των Μολοσσών ήταν κοινοί με εκείνους των Ελλήνων, όπως άλλωστε και ορισμένοι θεοί των αρχαίων Θρακών π.Χ. Διόνυσος, Ορφέας, Μούσες, πέρασαν και στο ελληνικό πάνθεον. Τέτοιου είδους θρησκευτικές ανταλλαγές ήταν κάτι το συνηθισμένο στον αρχαίο κόσμο.

Υποστηρίζετε στην επιστολή σας πως οι Ιλλυριοί ήταν ελληνικά φύλα. Από πού βγάζετε όμως αυτό το συμπέρασμα; Από τη Μυθολογία; Δυστυχώς η Μυθολογία δεν είναι Ιστορία, αλλά κάτι που ανάγεται στο φαντασιακό των λαών. Μπορεί να κρύβει κάποιες αλήθειες αλλά δεν είναι όμως και κάτι που συνέβη αναγκαστικά. Μπορούμε να υποθέσουμε πως οι αρχαίοι Έλληνες είχαν κάποια κοινά στοιχεία με τους αρχαίους Ιλλυριούς και τους αρχαίους Θράκες και ίσως μια απώτατη κοινή καταγωγή (πελασγική, ινδοευρωπαϊκή;) που χάθηκε στη σφαίρα των μύθων. Αυτό δεν σημαίνει όμως πως ούτε οι μεν ούτε και οι δε ήταν «ελληνικά φύλα», διότι με αυτή τη λογική και οι αρχαίοι Έλληνες ήταν «ιλλυρικά φύλα» ή «θρακικά φύλα», που μετανάστευσαν προς νότον. Ήταν και οι τρεις αρχαίοι λαοί διακριτοί μεταξύ τους με διαφορετική γλώσσα και πολιτισμό. Οι αρχαίοι Ιλλυριοί παρά τις όποιες σχέσεις τους με τους αρχαίους Έλληνες δεν μιλούσαν ελληνικά, αλλά μια διαφορετική γλώσσα. Γι’ αυτό και η σημερινή γλώσσα των Αλβανών, που θεωρείται ως κατάλοιπο των αρχαίων ιλλυρικών διαλέκτων, είναι διαφορετική από την ελληνική.

Σωστά αναφέρετε πως το όνομα που δίνουν οι Αλβανοί στη χώρα τους δεν είναι Albania αλλά Σκιπέρια, που σημαίνει «χώρα των αετών» εξ αιτίας του γεγονότος πως είναι κατά το 70% ορεινή χώρα. Υπάρχουν όμως κι άλλες χώρες, εκτός από την Ελλάδα και την Αλβανία, που έχουν διπλά και τριπλά ονόματα. Για παράδειγμα η Γερμανία, που λέγεται στα γερμανικά Deutschland, που σημαίνει «Χώρα των Τευτόνων», στα γαλλικά Αλεμάν («Χώρα των Αλαμαννών»), στα αγγλικά Germany, στα σερβικά Nemacka (εκ του Νέματς που σημαίνει «μουγκός») κλπ. Τα διπλά ονόματα των χωρών είναι κάτι το συνηθισμένο στον κόσμο και δεν είναι πάντα αντικείμενο εκμετάλλευσης.

Τελειώνοντας θα συμφωνήσουμε κι εμείς ότι οι Έλληνες οφείλουμε να είμαστε πιο φιλικοί προς τους Αλβανούς μετανάστες στην Ελλάδα, αλλά και με τους Αλβανούς της Αλβανίας (και αντίστοιχα οι Αλβανοί προς εμάς). Κι αυτό όχι επειδή έχουμε μια υποτιθέμενη απώτατη κοινή καταγωγή, αλλά επειδή αυτό επιβάλλει η γειτνίαση, η φιλία και η αλληλεγγύη των λαών, οι απελευθερωτικοί αγώνες και τα κοινά πολιτιστικά στοιχεία και βιώματα μας, που δημιούργησαν ανά τους αιώνες μια κοινή «βαλκανική ταυτότητα» την οποία καλούμαστε όλοι να υπερασπιστούμε. Το ίδιο όμως καλές και φιλικές σχέσεις πρέπει να έχουμε και με τους Σέρβους και με τους υπόλοιπους βαλκανικούς λαούς με τους οποίου γειτνιάζουμε. Δεν πρέπει να προσεταιρισθούμε μόνον του αλβανικούς πληθυσμούς των Βαλκανίων και να αναπτύξουμε μη φιλικές σχέσεις με τους υπόλοιπους. Αυτό θα ήταν μέγα στρατηγικό λάθος. Αντίθετα πρέπει να αναπτύξουμε στενές και φιλικές σχέσεις με όλους τους λαούς των Βαλκανίων γιατί το μέλλον μας είναι κοινό, στα πλαίσια μιας ενωμένης και δημοκρατικής Ευρώπης. Η Ιστορία μπορεί να μας βοηθήσει ώστε να αποφύγουμε τα τραγικά λάθη του παρελθόντος. Το μέλλον των βαλκανικών λαών, που έχουν τόσες φορές μπει στο στόχαστρο των Μεγάλων Δυνάμεων, ή θα είναι κοινό ή δεν θα υπάρξει.

  ΣΤΟΙΧΕΙΩΜΕΝΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ ΕΞΩΦΥΛΛΟ

Πως Μπορώ να Προμηθευτώ το βιβλίο 

«ΣΤΟΙΧΕΙΩΜΕΝΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ»;

 Τηλεφωνείστε στο

 2392.110215

ή στο 6945522050

ή στείλτε στον ίδιο αριθμό μήνυμα (SMS) με τα στοιχεία σας (Ονοματεπώνυμο, Διεύθυνση, Ταχυδρομικός Κώδικας και Τηλέφωνο) γράφοντας “Στοιχειωμένα Βαλκάνια”.
Μπορείτε επίσης να δώσετε την παραγγελία σας και τα στοιχεία σας στο mail:
stamkos@post.com

ΠΡΟΣΟΧΗ: ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΑ ΑΝΤΙΤΥΠΑ!

Gefyra Drina

 

«Ένα φάντασμα στοιχειωνει τον Δυτικό Πολιτισμό.

Το Φάντασμα των Βαλκανίων»

Maria Todorova, Imagining the Balkans

ΣΤΟΙΧΕΙΩΜΕΝΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ ΕΞΩΦΥΛΛΟ

Η ΕΠΕΡΧΟΜΕΝΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ (Α.Ι.)

Η ΕΠΕΡΧΟΜΕΝΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ (Α.Ι.)

Ο ιδρυτής του Wikileaks Τζούλιαν Ασάνζ Προβλέπει ένα Δυστοπικό Μέλλον…

Στη Silicon Valley δημιουργούν μια νέα “Θρησκεία” για τους αθεϊστές!

«Ξέρω από τις πηγές μου, βαθιά μέσα στη Silicon Valley ότι πραγματικά πιστεύουν πως θα δημιουργήσουν μια Τεχνητή Νοημοσύνη που θα είναι πάρα πολύ ισχυρή, πολύ σύντομα. Τόσο ισχυρή που οι ανθρώπινοι εγκέφαλοι θα ψηφιοποιηθούν, θα μεταφορτωθούν σε συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης και μέσα από την προσομοίωση θα ζήσουν για πάντα. Ως εκ τούτου θα έχουν αιώνια ζωή».

Τζούλιαν Ασάνζ

Ο ιδρυτής του Wikileaks Τζούλιαν Ασάνζ, που είναι ένας από τους πλέον καταζητούμενους (από την κυβέρνηση των ΗΠΑ) ανθρώπους στον κόσμο και ταυτόχρονα ένας μεταμοντέρνος ήρωας της Πληροφορικής Εποχής, έκανε πρόσφατα μια ζοφερή πρόβλεψη για το όχι και τόσο μακρινό μας μέλλον. Ο Ασάνζ προβλέπει την έλευση ενός δυστοπικού κόσμου όπου η ανθρώπινη αντίληψη θα δυναστεύεται από την προπαγάνδα που θα ελέγχεται από την Τεχνητή Νοημοσύνη (Α.Ι). Την ίδια ώρα, οι συνέπειες της τεχνητής νοημοσύνης αγνοούνται από τους δημιουργούς της, οι οποίοι οραματίζονται ένα μέλλον-Νιρβάνα. Ο Ασάνζ μίλησε για την απειλή των κοινωνικών μέσων που ελέγχονται από την Τεχνητή Νοημοσύνη, σε ζωντανή σύνδεση, σ’ ένα φεστιβάλ του Λονδίνου. Μιλώντας για το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης, υποστήριξε ότι θα έρθει μια εποχή που αυτή θα χρησιμοποιηθεί για να επιβληθεί στην αντίληψη: «Φανταστείτε μια Daily Mail (σ.σ. βρετανική εφημερίδα) που θα διοικείται από την Τεχνητή Νοημοσύνη. Τι θα γινόταν αν υπήρχε μόνο η Daily Mail παγκοσμίως; Αυτό είναι στο οποίο θα καταλήξουν το Facebook και το Twitter». Ο Ασάνζ έκανε λόγο για μια προφανή πίεση που δέχτηκαν το Facebook και η Google κατά τις προεδρικές γαλλικές εκλογές για να εξασφαλιστεί η νίκη του Μακρόν.

Όταν ρωτήθηκε αν πιστεύει ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη και η εικονική πραγματικότητα θα μπορούσαν να καταστήσουν την κοινωνία πιο ευάλωτη και πιο απολιτική, ο Ασάνζ απάντησε: «Ναι φυσικά, θα επηρεαστούμε αλλά δεν θεωρώ ότι αυτό είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Τα ανθρώπινα όντα επηρεάζονται πάντα από τα εξελιγμένα συστήματα παραγωγής, πληροφόρησης και εμπειρίας. Η τεχνολογία απλώς ενισχύει τη δύναμη με την οποία προβάλλονται στο μυαλό», προσθέτει.

Στα μάτια του Ασάνζ η βασική ανησυχία πρέπει να είναι το πως μπορεί να χρησιμοποιηθεί η Τεχνητή Νοημοσύνη για να προωθήσει την προπαγάνδα. “Η πιο σημαντική εξέλιξη όσον αφορά τη μοίρα των ανθρώπων είναι ότι πλησιάζουμε στο κατώφλι όπου η παραδοσιακή λειτουργία προπαγάνδας που χρησιμοποιείται από Media αλλά και από τις διάφορες κουλτούρες θα μπορούν να ελεγχθούν από την τεχνητή νοημοσύνη. Όταν ένα σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης συλλέγει όλα τα ερωτήματα αναζήτησης και τα βίντεο που κάποιος ανεβάζει στο YouTube, αρχίζει διαμορφώνει εκστρατείες επιρροής από είκοσι μέχρι και τριάντα κινήσεις μπροστά. Αυτό αρχίζει να γίνεται κάτω από το επίπεδο της ανθρώπινης αντίληψης», δηλαδή, χωρίς να γίνεται αντιληπτό”.

Χρησιμοποιώντας την Google, ως παράδειγμα και συγκρίνοντας την αντίληψη που χρειάζεται με αυτή που απαιτείται σε ένα παιχνίδι σκακιού, σημείωσε ότι στην περίπτωση της Google τα ανθρώπινα όντα είναι ανίσχυρα καθώς δεν μπορούν να δουν αυτό που συμβαίνει Αναγνωρίζοντας ότι το όραμά του είναι δυστοπικό, ο Άσανζ υποστήριξε ότι μπορεί να κάνει και λάθος. «Ίσως υπάρξει μια νέα γενιά τεχνολογικά ενδυναμωμένων ανθρώπων που θα μπορούν να δουν αυτή τη μοίρα να έρχεται κατά πάνω μας και θα είναι σε θέση να την αξιολογήσουν και να την ελέγξουν συμμετέχοντας σε αυτή. Αυτό είναι επίσης δυνατό».

Ο Άσανζ πάντως εξέφρασε την άποψη ότι οι μηχανικοί που δουλεύουν πάνω στα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης δεν έχουν αντίληψη για το τι κάνουν. «Ξέρω από τις πηγές μου, βαθιά μέσα στη Silicon Valley ότι πραγματικά πιστεύουν πως θα δημιουργήσουν μια Τεχνητή Νοημοσύνη που θα είναι πάρα πολύ ισχυρή, πολύ σύντομα. Τόσο ισχυρή που οι ανθρώπινοι εγκέφαλοι θα ψηφιοποιηθούν, θα μεταφορτωθούν σε συστήματα τεχνητής νοημοσύνης και μέσα από την προσομοίωση θα ζήσουν για πάντα. Ως εκ τούτου θα έχουν αιώνια ζωή».

«Είναι σαν μια θρησκεία για τους αθεϊστές», πρόσθεσε, ο Άσανζ. «Και δεδομένου ότι θα βρίσκεστε σε προσομοίωση γιατί να μην προγραμματίσετε την προσομοίωση αυτή έτσι ώστε να γίνεται μόνιμα γύρω σας ένα τεράστιο πάρτι με ναρκωτικά και σεξουαλικά όργια;». Ο Άσανζ κατέληξε λέγοντας ότι αυτό το όραμα, τους κάνει να δουλεύουν πιο σκληρά και οι δυστοπικές συνέπειες της δουλειάς τους επισκιάζονται από την πολιτισμική και βιομηχανική προκατάληψη που ορίζει ότι δεν πρέπει να τις υπολογίζουν. Η φυσιολογική αντίληψη που κάποιος θα έπρεπε να έχει σχετικά με το έργο του έχει αντικατασταθεί από αυτό «το οιονεί γελοίο θρησκευτικό μοντέλο ότι όλα θα οδηγήσουν σε νιρβάνα».

Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Alexander Dugin

Εκδόσεις Έσοπτρον

Αποτέλεσμα εικόνας για Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Γράφει ο  Γιώργος Στάμκος

Ο Alexander Dugin είναι ένας από τους πιο γνωστούς συγγραφείς και πολιτικούς στοχαστές της μετα-σοβιετικής Ρωσίας, μια “δεξαμενή σκέψη” από μόνος του, τόσο σε ζητήματα Γεωπολιτικής, όσο και πολιτικής φιλοσοφίας. Ανάμεσα στ’ άλλα είναι ο εγκέφαλος και ένα διανοητικό “πυρηνικό εργοστάσιο” πίσω από το κίνημα του Ευρασιατισμού, που προβάλλεται ως μια αυτόνομη πολιτική ιδεολογία και κοσμοθέαση ανάμεσα σε Δύση και Ανατολή και ως μια σύνθεση ευρωπαϊκών και ασιατικών αξιών. Ο Dugin θεωρείται ως ένας κομβικός Ευρασιάτης Ρώσος διανοητής, που βρισκόταν επί πολλά χρόνια στον πυρήνα της ρώσικης “δεξαμενής σκέψης” για γεωπολιτικό-μυστικιστικά ζητήματα, που ονομάζονταν ARCTOGAIA (Άρκτος + Γαία). Ο ίδιος εγκατέλειψε το κίνημα του “Εθνομπολσεβικισμού”, του οποίου ήταν ένας από τους ηγέτες του, κι εξελίχθηκε σ’ έναν μετα-ιδεολόγο. O Dugin εκφράζει απόψεις που από τη μία συνοψίζουν τη “μυστική γεωπολιτική” της Ρωσίας και της Ευρασίας, κι από την άλλη ερμηνεύουν την ανθρώπινη ιστορία με βάση τη διαλεκτική στεριάς – θάλασσας ή ναυτικών – ηπειρωτικών δυνάμεων. Κατά τον Dugin οι έννοιες Στεριά, Ανατολή, Ευρασία και Εργασία είναι σχεδόν ταυτόσημες. Το ίδιο ισχύει και με τις έννοιες Θάλασσα, Δύση, Κεφάλαιο και Φιλελευθερισμός. Αυτές οι δύο δυνάμεις βρίσκονται σε μια μακραίωνη αντιπαράθεση, όποια σχήματα ή “κελύφοι” κι αν φορέσουν. Έχει πάντως ιδιαίτερο ενδιαφέρον το γεγονός πως ο 53χρονος Alexander Dugin είναι, επί μία και πλέον δεκαετία, σύμβουλος του Ρώσου “Τσάρου” Βλαντιμίρ Πούτιν σε θέματα Γεωπολιτικής, υποστηρίζοντας την επιστροφή της Ρωσίας ως μιας Παγκόσμιας Δύναμης, αντίβαρο των ΗΠΑ στο διεθνές σκηνικό.

Αποτέλεσμα εικόνας για Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Στο βιβλίο του Η Τέταρτη Πολιτική Θεωρία ο Alexander Dugin συνοψίζει με τον καλύτερο, ξεκάθαρο και περιεκτικό τρόπο όλη την πολιτική του σκέψη και την ¨ευρασιατική ιδεολογία” που ο ίδιος είναι θιασώτης. Σύμφωνα με την ανάλυσή του οι τρεις κύριες ιδεολογίες του 20ου αιώνα ήταν 1) Ο Φιλελευθερισμός (Αριστερός και Δεξιός) 2. Ο Κομμουνισμός (Μαρξισμός, Σοσιαλισμός, μαζί με τη σοσιαλδημροκατία) και 3) ο Φασισμός (Ναζισμός και άλλες παραλλαγές, όπως ο Εθνικοσυνδικαλισμός του Φράνκο, ο Περονισμός κ.α.). Αυτές οι τρεις ιδεολογίες πολέμησαν μεταξύ τους μέχρι θανάτου, δημιουργώντας στην ουσία όλη την αιματηρή ιστορία του 20ου αιώνα.

Αποτέλεσμα εικόνας για Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Για τον Dugin: “Η Τέταρτη Πολιτική Θεωρία προϋποθέτει για να εμφανιστεί την εναντίωσή μας στον κυρίαρχο Μετα-Φιλελευθερισμό, στην Παγκοσμιοποίηση, στον Μεταμοντερνισμό, στο Τέλος της Ιστορίας και στην αδράνεια των πολιτικών διαδικασιών στην αυγή του 21ου αιώνα”. Με άλλα λόγια η Τέταρτη Πολιτική Θεωρία του Dugin είναι μια “σταυροφορία” ενάντια στον Μεταμοντερνισμό, στη Μετα-βιομηχανική κοινωνία, στη φιλελεύθερη σκέψη και στην Παγκοσμιοποίηση. Το νέο θα προκύψει από τη ¨μεταφυσική των ερειπίων” και θα βασιστεί στον λίθο που εκείνοι απέρριψαν, αυτός θα γίνει ο “ακρογωνιαίος λίθος” του ευρασιατικού κόσμου”: “Το μέλλον της Ρωσίας βασίζεται στις προσπάθειες μας να αναπτύξουμε την Τέταρτη Πολιτική Θεωρία”, υποστηρίζει ο Dugin, που βλέπει την ιδεολογία του ως άρνηση, απόρριψη και σύνθεση ταυτόχρονα.

Αποτέλεσμα εικόνας για Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

Στο κεφάλαιο με τίτλο “Η Οντολογία του Μέλλοντος” ο Dugin αναρωτιέται: “Υπάρχει το μέλλον;”, συμπληρώνοντας πως “η ύπαρξη αυτού που δεν έχει έλθει, που δεν έχει συμβεί ακόμη, είναι πολύ αμφισβητήσιμη”. Για τον ίδιο: “Η Ιστορία είναι η συνειδητοποίηση του παρελθόντος μέσα στο παρόν. Τα εξαφανισμένα γεγονότα συνεχίζουν να ηχούν στην πράξη της υπενθύμισης τους. Η Κλειώ και η Πολύμνια, οι Μούσες αντίστοιχα της Ιστορίας και του Χρόνου είναι αδελφές στην Ελληνική Μυθολογία. Αυτή η υπενθύμιση είναι απαραίτητη για να μας δώσει την αίσθησή μας του παρόντος”. Έτσι “το μέλλον είναι συνεχές στο παρόν… Είναι η ανεσταλμένη στιγμή της ύπαρξης, χωρίς ιστορία και χωρίς μια αίσθηση επίγνωσης και συνείδησης” γράφει ο Alexander Dugin. Και για τον ίδιο υπάρχουν δύο δυνατά αποτελέσματα στο ορατό μέλλον: 1. Είτε η Δύση θα χάσει την ταυτότητά της και θα μετατραπεί σε ρομπότ 2. Είτε θα προσπαθήσει να επιβάλει την Ιστορία της, την οποία αντιλαμβάνεται ως καθολική, καταστρέφοντας έτσι άλλους πολιτισμούς και κουλτούρες. Μπορεί η Δύση να καταφέρει να κλείσει την Ιστορία της, αλλά δεν θα καταφέρει όμως να κλείσει και την Ιστορία των άλλων. Ένα βιβλίο που πρέπει να διαβαστεί ειδικά απ’ όσους αντιλαμβάνονται την “κρίση ταυτότητας” της Δύσης κι ανησυχούν βλέποντας μια Ρωσία που αναζητεί έναν μετα-αυτοκρατορικό ρόλο στο σύγχρονο κόσμο.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΜΚΟΣ

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΥΣ.jpg

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ (Α.Ι): Η  Κυρίαρχη των Επόμενων Πολέμων

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ

(Α.Ι. /Artificial Intelligence)

Η  κυρίαρχη των επόμενων πολέμων

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology

Όποιος αποκτήσει προβάδισμα στην τεχνολογία των Τεχνητών Νοημοσυνών θα είναι και ο νικητής των επόμενων πολέμων, οικονομικών και στρατιωτικών. Και η Κίνα σκοπεύει να το κάνει και μάλιστα σύντομα!

 

Σχετική εικόνα

 

Όταν στην τελευταία αναμέτρηση μεταξύ ανθρώπου και μηχανής, η μηχανή νίκησε, δηλαδή όταν η Τεχνητή Νοημοσύνη της Google, AlphaGo κέρδισε τον παγκόσμιο πρωταθλητή του Go, Ke Jie, δεν χρειάστηκε πολύς χρόνος για το Πεκίνο να συνειδητοποιήσει τις συνέπειες. Αν οι αλγόριθμοι μπορούν ήδη να ξεπεράσουν τις ικανότητες ενός master Go παίκτη, μήπως μπορούν να ξεπεράσουν και τους καλύτερους σε αυτό με το οποίο συγκρίνεται το κλασικό επιτραπέζιο παιχνίδι: στον πόλεμο;

Η μεγάλη σύγκρουση της εποχής μας φαίνεται πως είναι είναι το ποιος θα ελέγξει το επόμενο κύμα τεχνολογικής ανάπτυξης, που σημαίνει την εφαρμογή της Τεχνητής Νοημοσύνης στον οικονομικό και στρατιωτικό τομέα. Σύμφωνα με το Politico, αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο είναι τόσο ανησυχητικό το γεγονός ότι ενώ η Κίνα έσπευσε να αντιδράσει στις απειλές και τις ευκαιρίες της AI, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει ακόμη αναγνωρίσει την εποχή της τεχνολογικής σημασίας.

 

Σχετική εικόνα

Τον περασμένο Ιούλιο, λιγότερο από δύο μήνες μετά τη νίκη του AlphaGo, το Κρατικό Συμβούλιο της Κίνας εξέδωσε το Σχέδιο Ανάπτυξης Νέων Γενεών, με σαφή στόχο την επίτευξη υπεροχής του AI σε λίγα μόνο χρόνια.

Μέχρι το 2030, η Κίνα επιδιώκει να γίνει το «πρωτογενές» κέντρο καινοτομίας της τεχνητής νοημοσύνης στον κόσμο ενώ σε μία από τις πιο πρόσφατες κινήσεις, οι κινεζικές αρχές ανακοίνωσαν ότι θα κατασκευάσουν ένα τεχνολογικό πάρκο ύψους 2,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ στα δυτικά προάστια του Πεκίνου.

Εάν οι φιλοδοξίες της Κίνας ακούγονται εύλογες, αυτό συμβαίνει επειδή τα σχετικά επιτεύγματα της χώρας είναι ήδη εντυπωσιακά. Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γογονός ότι με 700 ή 800 εκατομμύρια Κινέζους χρήστες διαδικτύου και λιγότερους κανόνες προστασίας δεδομένων, η Κίνα είναι εξίσου πλούσια σε δεδομένα όπως τα κράτη του Κόλπου σε πετρέλαιο.

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology china

Ταυτόχρονα, οι Κινέζοι έχουν θέσει ως στόχο, η μελλοντική ανάπτυξη τη τεχνητής νοημοσύνης να διεξαχθεί από την ίδια την AI, δημιουργώντας μια εκθετική ανάδραση. Τόσο που ο ανθρώπινος νους δεν θα μπορέσει να συμβαδίσει με τον ρομποτικοποιημένο. Μάλιστα, στο άμεσο μέλλον οι άνθρωποι θα γίνουν άχρηστοι για να πολεμήσουν. Με την προηγμένη αναγνώριση εικόνων, την ανάλυση δεδομένων, τα συστήματα πρόβλεψης, τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι καταστροφικοί πόλεμοι θα μπορούν να διεξαχθούν και να κερδηθούν σε λίγα λεπτά.

Κάποιοι θεωρητικοί του κινεζικού στρατού εκτιμούν πως πλησιάζουμε σε ένα σημείο κομβικής σημασίας, όπου οι άνθρωποι πλέον δεν θα είναι σε θέση να συμβαδίσουν με την ταχύτητα και τους ρυθμούς των αποφάσεων που λαμβάνονται από μηχανές κατά τη διάρκεια των πολεμικών συγκρούσεων.

Η Ρωσία ακολουθεί από κοντά. Ο ρωσικός στρατός σκοπεύει να παρουσιάσει τη φετινή μονάδα ρομποτικών φρουρών και ο ρωσικός πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ανακοίνωσε απειλητικά ότι «όποιος γίνει ηγέτης στην ΑΙ θα γίνει ο ηγέτης του κόσμου».

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology

 

Τεχνητή νοημοσύνη και στρατιωτική υπεροχή

Ένας ερευνητικός φορέας των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών ολοκλήρωσε πρόσφατα έναν διαγωνισμό με σκοπό να βρεθεί ποιος από τους συμμετέχοντες θα ανέπτυσσε την καλύτερη τεχνολογία αναγνώρισης προσώπου. Η πρόκληση ήταν η ταυτοποίηση όσο περισσότερων επιβατών σε μια ράμπα επιβίβασης αεροσκάφους ήταν δυνατόν. Ήταν μια κινεζική startup ονόματι YiTu Tech που πήρε το βραβείο των 25.000 δολαρίων- το μεγαλύτερο των τριών συνολικά.Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology china

Ο διαγωνισμός αυτός, αναφέρει το Reuters, ήταν ένα από μια σειρά παραδειγμάτων που παρουσιάζονται στην αναφορά ενός αμερικανικού think tank σχετικά με το πώς οι κινεζικές ένοπλες δυνάμεις ενδεχομένως να αξιοποιήσουν την πρόοδο της χώρας τους στον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης για να εκσυγχρονιστούν και, δυνάμει, να επιτύχουν πλεονεκτήματα έναντι των ΗΠΑ.

«Η Κίνα δεν βρίσκεται πλέον σε θέση τεχνολογικής κατωτερότητας σε σχέση με τις ΗΠΑ, αλλά αντίθετα έχει εξελιχθεί σε αληθινό ομόλογο (ανταγωνιστή) που ενδεχομένως να έχει τη δυνατότητα να ξεπεράσει τις ΗΠΑ στην τεχνητή νοημοσύνη (ΑΙ)» σημειώνεται στην αναφορά, που συνέταξε η Έλσα Κάνια του Center for a New American Security (CNAS).

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology china

Ο μελλοντικός ανταγωνισμός μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας στην ΑΙ, έγραψε σχετικά, «θα μπορούσε να μεταβάλει την οικονομική και τη στρατιωτική ισορροπία ισχύος».

Ο Έρικ Σμιντ της Alphabet (Google), που ηγείται συμβουλευτικής επιτροπής του Πενταγώνου, απηύθυνε παρόμοια προειδοποίηση για τις δυνατότητες της Κίνας σε πρόσφατη συνάντηση στην Ουάσινγκτον, σημειώνοντας ότι το εθνικό σχέδιο της Κίνας για το μέλλον της τεχνητής νοημοσύνης, που ανακοινώθηκε τον Ιούλιο, επιτάσσει η χώρα να φτάσει τις ΗΠΑ στα προσεχή χρόνια και μακροπρόθεσμα να καταστεί το κύριο κέντρο καινοτομίας του κόσμου στην τεχνητή νοημοσύνη. «Θεωρώ πως το προβάδισμά μας θα συνεχίσει να υφίσταται μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια, και ότι η Κίνα θα μας φτάσει πολύ γρήγορα. Οπότε, σε πέντε χρόνια πιθανότατα θα είμαστε περίπου στο ίδιο επίπεδο» είπε ο Σμιντ σχετικά.

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology

Ποια είναι η απάντηση της Ευρώπης;

Στην «πρώτη γραμμή» νέων ψηφιακών τεχνολογιών, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence-ΑΙ), επιδιώκει να βρεθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή γνωστοποίησε ότι προχωρά στη σύσταση ειδικής ομάδας εμπειρογνωμόνων για την Τεχνητή Νοημοσύνη.

Έργο της ειδικής αυτής ομάδας είναι να εξασφαλίσει μια ευρεία συμμαχία μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων μερών, ώστε η Ένωση να αποκομίσει τα μέγιστα δυνατά οφέλη από την πολλά υποσχόμενη τεχνολογία της Τεχνητής Νοημοσύνης. Η ομάδα εμπειρογνωμόνων θα καταρτίσει, επίσης, μια πρόταση με κατευθυντήριες γραμμές σε θέματα ηθικής και δεοντολογίας. Η ομάδα θα έχει ως αποστολή: Να συμβουλεύει την Επιτροπή σχετικά με τη οικοδόμηση μιας ευρείας «ευρωπαϊκής συμμαχίας για την AI». Να υποστηρίξει την εφαρμογή της επερχόμενης ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας για την τεχνητή νοημοσύνη (Απρίλιος 2018). Να υποβάλει, μέχρι το τέλος του έτους, σχέδια κατευθυντήριων γραμμών για την ηθική ανάπτυξη και τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης βασισμένη στα θεμελιώδη δικαιώματα της Ε.Ε. Με αυτόν τον τρόπο, θα εξετάσει θέματα, όπως η δικαιοσύνη, η ασφάλεια, η διαφάνεια, το μέλλον της εργασίας, η δημοκρατία και σε γενικές γραμμές, ο αντίκτυπος στην εφαρμογή του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων.

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology

 

Τα ηθικά διλήμματα, που μπορεί να εγείρει η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, επεσήμανε η αρμόδια Επίτροπος για την Ψηφιακή Οικονομία και Κοινωνία, Mariya Gabriel: «Για να αποκομίσουμε όλα τα πλεονεκτήματα της τεχνητής νοημοσύνης, η τεχνολογία πρέπει να χρησιμοποιείται προς το συμφέρον των πολιτών, να σέβεται τα ηθικά πρότυπα, να προωθεί τις ευρωπαϊκές αξίες και να προασπίζει τα θεμελιώδη δικαιώματα».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζεται να παρουσιάσει το σχέδιο στρατηγικής για την τεχνητή νοημοσύνη στις 24 Απριλίου.

Το εγχείρημα στη νέα στρατηγική, σύμφωνα με κάποιους αναλυτές, είναι απόλυτα αμυντικό, αφού εξετάζει πως η τεχνητή νοημοσύνη εγείρει νέες απειλές και στη συνέχεια συνεχίζει, αναζητώντας τις ευκαιρίες. Οι στρατηγικές της ΕΕ και της Κίνας ακολουθούν αντίθετες λογικές. Η ΕΕ είναι στο στάδιο όπου εκφράζει τα νομικά και ηθικά προβλήματα που θέτει η AI και συζητά τις «νόμιμες ανησυχίες» που δημιουργεί η τεχνολογία. Επικεντρώνεται στις ευρωπαϊκές αξίες και στην ανάγκη να τοποθετηθεί «ο άνθρωπος» στο κέντρο της AI – ξεχνώντας ότι η πρώτη λέξη στο AI δεν είναι «ανθρώπινη» αλλά «τεχνητή».

Αφού η ΕΕ διαπιστώνει ότι αντιμετωπίζει χρηματοδοτικό κενό 90 δισεκατομμυρίων δολαρίων ετησίως για να συμβαδίσει με τις Ηνωμένες Πολιτείες στις προηγμένες τεχνολογίες, η Επιτροπή προτείνει την ενεργοποίηση 50 εκατομμυρίων δολαρίων για τη δημιουργία κέντρων αριστείας για την AI.

Ο πυρήνας της νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής αποδεικνύεται ότι είναι η ανάπτυξη ενός χάρτη για τη δεοντολογία της τεχνητής νοημοσύνης, μακριά από το τι συμβαίνει στην Κίνα, στις ΗΠΑ και τη Ρωσία.

Αποτέλεσμα εικόνας για artificial intelligence military technology china

1821 ΚΑΙ ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

1821

& ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ, ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

ΚΑΙ ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΣ

Γράφει ο Χρίστος Γούδης*

«…σ΄ αυτούς τους μαχητές τέκτονες που έπεσαν στον αγώνα για τη Λευτεριά των Ελλήνων αδελφών τους».

Από τα πρακτικά της Παρισινής στοάς «των Τρινοσόφων», 30 Ιουνίου 1824

«Τον Φεβρουάριον μήναν τω 1821 έτος, το πρώτον Σάββατον της αγίας μεγάλης τεσσαρακοστής του αγίου Θεοδώρου, λαμβάνω επιστολήν από Κισνόβιν παρά του Αλεξάνδρου Υψηλάντη, ο οποίος μοί έγραφεν ούτως: Αδελφέ Σταμάτη Κουμπάρη! Είναι καιρός. Ήλθεν η ώρα όπου θα αποφασισθή η τύχη της πατρίδος μας και των αδελφών μας. Εγώ με τους αδελφούς μου και με τον κνιάζ (=πρίγκηπα) Κατακουζηνόν αφίνομεν την γην της Ρωσσίας και απερνούμεν εις Ιάσιον. Εκεί προετοίμασα τα πάντα και την πρώτην Κυριακήν της Αγίας Τεσσαρακοστής, της ονομαζόμενης της Ορθοδοξίας υψώνω εις Ιάσιον την Σημαίαν της ελευθερίας της πατρίδος μας, και αρχίζει ο αγώνας περί της ελευθερίας μας και των αδελφών μας. Λοιπόν ειδοποίησε τους αυτού αδερφούς μας να τρέξωμεν εις το στάδιον του αγώνος, ενθυμούμενοι τον όρκον, όπου έδώσαν δια την Πατρίδαν των και αδελφών των. Εις Ιάσιον προσμένω και εσέ τον ίδιον».

Tις ημέρες εκείνες παρόμοιες επιστολές έφταναν σε χιλιάδες Φιλικούς τόσο στην κυρίως Ελλάδα όσο και στις ελληνικές παροικίες, που ήσαν διάσπαρτες μέσα και έξω από την οθωμανική επικράτεια. Η επανάσταση του Γένους για την αποτίναξη του τουρκικού ζυγού ήταν πια ζήτημα ολίγων ημερών. Η Φιλική Εταιρεία, επί επτά συνεχή έτη μετά την ίδρυσή της το 1814 από τους Ξάνθο, Τσακάλωφ, και Σκουφά και κάτω από την ηγεσία του Αλέξανδρου Υψηλάντη, είχε προετοιμάσει το έδαφος για τον αγώνα. Στους κόλπους της είχαν μυηθεί πρόκριτοι, ιερείς, έμποροι, αρματωλοί, καπεταναίοι, καραβοκύρηδες, διανοούμενοι, και γενικά όλοι εκείνοι που μπορούσαν να συνεισφέρουν στον αγώνα. Οι δραστηριότητές της απλώνονταν στην Κωνσταντινούπολη, τη Σμύρνη, την Αλεξάνδρεια, την Οδησσό, τη Μόσχα, τις παραδουνάβιες ηγεμονίες, τις μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, τα Ιόνια νησιά, και φυσικά την κυρίως Ελλάδα με επίκεντρο την Πελοπόννησο. Η προσπάθεια της Φιλικής Εταιρείας για το συντονισμό της εξέγερσης των Ελλήνων ήταν μεγάλη και επιτυχής. Δεν ήταν όμως η πρώτη.Image result for Τεκτονικη στοά Κερκυρας

ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗ ΦΙΛΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

Στα χρόνια που πέρασαν από το 1770 έως το 1814 εταιρείες παρόμοιας φύσεως ξεφύτρωναν από τους Έλληνες της διασποράς σε διάφορα σημεία της Ευρώπης. Οι πιο γνωστές ήταν η μυστική εταιρεία που ιδρύθηκε στη Ρωσία επί Μεγάλης Αικατερίνης (1762-1796) από τον στρατηγό Πέτρο Μελισσηνό, η λέσχη «Αλέξανδρος» της Τρανσυλβανίας που ιδρύθηκε από τον οσποδάρο της Βλαχίας Αλέξανδρο Μουρούζη το 1777, η «Εταιρεία των Φίλων» στο Βουκουρέστι που συστήθηκε από τον Ρήγα Φεραίο το 1780, η λέσχη «Φοίνιξ» στη Μόσχα που ιδρύθηκε το 1787 από τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο, τον λεγόμενο Φυραρή, όπως και η «Ελληνική Εταιρεία» και το «Ελληνόγλωσσο Ξενοδοχείο» που συστήθηκαν στο Παρίσι το 1809, από τον Τσακάλωφ η πρώτη και από τους Gouffier, Ζαλίκη, Ομηρίδη-Σκυλίτση, Χατζημόσχο, Νικολόπουλο και Τσακάλωφ το δεύτερο. Την ίδια εποχή εμφανίζεται στη Βιέννη η «Εταιρεία των 5» ή «της Σιωπής των Ελλήνων» που θεωρείται αδελφή της εταιρείας των Καρβονάρων. Στη συνέχεια το 1812 ιδρύεται στο Παρίσι η εταιρεία «Αθηνά» ενώ κατά την περίοδο 1812-1815 ιδρύεται η «Φιλόμουσος Εταιρεία» αρχικά στην Αθήνα, μετά στη Βιέννη και μετά τη διάλυσή της εκεί από τον Μέττερνιχ, στο Μόναχο. Η Φιλόμουσος Εταιρεία οφείλει την ίδρυσή της στις δραστηριότητες του Ιωάννη Καποδίστρια που στάλθηκε γι΄ αυτό τον σκοπό από την Κέρκυρα στην Ευρώπη, τη υποδείξει και προτροπή ενός μεγάλου Έλληνα, του Διονυσίου Ρώμα. Τέλος στην Κωνσταντινούπολη ιδρύεται από τον Χρυσοσπάθη η «Εταιρεία των Καλών Εξαδέλφων» (dei buoni cugini) που συνυπάρχει για μικρό χρονικό διάστημα με την Φιλική Εταιρεία πριν να απορροφηθεί τελικά από αυτήν. Όλες οι προσπάθειες για τη δημιουργία εταιρειών με σκοπό την προώθηση των δικαίων του υπόδουλου Ελληνισμού και την προετοιμασία της εξεγέρσεώς του παρουσιάζουν μία κοινή ιδιομορφία. Οι κινητήριοι μοχλοί, οι άνθρωποι που συνέλαβαν την ιδέα της ιδρύσεως και εξαπλώσεώς τους, όλοι αυτοί των οποίων τα ονόματα αναφέρθηκαν πιο πάνω είχαν ένα κοινό χαρακτηριστικό, ήταν τέκτονες.

Η τεκμηρίωση της τεκτονικής τους ιδιότητος στηρίζεται κυρίως σε πρακτικά των στοών της εποχής από τα οποία μαθαίνουμε για τον πρωταρχικό ρόλο που διαδραμάτισε ο στρατηγός Μελισσηνός στη διάδοση του τεκτονισμού στη Ρωσία, για τη μύηση του Αλέξανδρου Μουρούζη στη στοά «Εστεμμένη Άγκυρα» της πόλεως Hermannstadt το 1776, για την μύηση του Αλέξανδρου Υψηλάντη στη στοά «Παλαιστίνη» της Πετρουπόλεως το 1810, την ανύψωσή του στο βαθμό του διδασκάλου το 1816, την υιοθεσία του από τη στοά «Τρεις Αρετές» την περίοδο 1816-1819, για την μύηση του αδελφού του Νικολάου στη στοά «Φίλοι του Βορρά» της Πετρουπόλεως, τη μύηση του Ξάνθου, στη στοά «Ένωση (Union) της Αγίας Μαύρας» στην Λευκάδα το 1813, την εκλογή του Διονυσίου Ρώμα ως σεβάσμιου της στοάς της Κέρκυρας «Αγαθοεργία και Φιλογένεια Ενωμένες» (Beneficenza et Filogenia Riunite) το 1815, και για τις συνεχείς επισκέψεις του Ιωάννη Καποδίστρια στη στοά «Μετριοφροσύνη» (Modestie) της Ζυρίχης την περίοδο 1820-1825.

ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

Τέκτονες δεν ήσαν μόνο οι ιδρυτές και συντονιστές των μυστικών εταιρειών αλλά κατά πάσα πιθανότητα και πολλοί από τους γνωστούς πολεμάρχους του αγώνα. Ο Παλαιών Πατρών Γερμανός, ήταν τέκτων της μοναδικής εν Ελλάδι στοάς το 1820, της «Amici Riuniti della Scuola de Pitagora» που βρισκόταν στην Πάτρα και λειτουργούσε υπό την αιγίδα της Μεγάλης Ανατολής της Γαλλίας. Εξάλλου τόσο o Κολοκοτρώνης και οι γιοί του, όσο και ο Πλαπούτας, ο Νικηταράς αλλά και άλλοι αγωνιστές, που είχαν καταφύγει στα Ιόνια νησιά πριν από την επανάσταση, φημολογείται από τεκτονικούς κύκλους ότι μυήθηκαν σε στοά της Ζακύνθου, πιθανώς στη στοά «Αναγεννώμενος Φοίνιξ» (Fenice Risorta), κατ΄ άλλους στον «Αστέρα της Ανατολής» (Star of the East).

Ο κατάλογος των τεκτόνων αγωνιστών είναι πάντως γεμάτος από Έλληνες και Φιλέλληνες. Μεταξύ των τελευταίων ο λόρδος Βύρων, ο Φαβιέρος, ο Σανταρόζα, ο Σατωβριάνδος, ο ναύαρχος Κόδριγκτων, είναι μερικά από τα κτυπητά ονόματα, στα οποία όμως θα πρέπει να προσθέσουμε και πλήθος άλλων, λιγότερο γνωστών αλλά εξίσου ηρωικών, όπως οι 70 τέκτονες που πέσανε στα Ψαρά όπως μαρτυρούν τα πρακτικά της Παρισινής στοάς «των Τρινοσόφων», της 30ης Ιουνίου 1824, που αναφέρονται στην απότιση φόρου τιμής «σ΄ αυτούς τους μαχητές τέκτονες που έπεσαν στον αγώνα για τη Λευτεριά των Ελλήνων αδελφών τους».

Δεν είναι υπερβολή να λεχθεί ότι η τεκτονική ιδιότητα ήταν προϋπόθεση εκ των sine qua non για τη βαθύτερη κατανόηση των σκοπών, της οργανώσεως και του τρόπου δράσεως της Φιλικής Εταιρείας. Χαρακτηριστικό ίσως είναι το γεγονός που αναφέρει ο Νικόλαος Υψηλάντης στα απομνημονεύματά του, κατά το οποίο η μύηση του Πρίγκηπος Κατακουζηνού στην Φιλική Εταιρεία κρίθηκε σκόπιμο να γίνει μετά τη μύησή του στον Τεκτονισμό, πράγμα που διευκόλυνε την κατήχησή του. Πράγματι το τυπικό της Φιλικής Εταιρείας, η εσωτερική ιεραρχία της σε αρχικά τρεις και μετέπειτα επτά βαθμούς (βλάμηδες ή αδελφοποιητοί, συστημένοι, ιερείς, ποιμένες, αρχιποιμένες, αφιερωμένοι και αρχηγοί αφιερωμένων), η μετέπειτα εισαγωγή του βαθμού του μεγάλου ιερέως των Ελευσινίων που απενέμετο εις τους αποτελούντας την Ανωτάτην Αρχήν, η ταύτιση της Φιλικής Εταιρείας με ναό, ο όρκος κατά τη μύηση με μόνο μάρτυρα το «κίτρινον κηρίον», τα σύμβολα, οι χειραψίες, τα σημεία αναγνωρίσεως, οι συνθηματικές λέξεις, όλα αυτά έχουν προέλευση και σημασία τεκτονική. Η εγκαθίδρυση το 1826 της τεκτονικής στοάς των δύο φίλων «Δάμωνος και Φιδίου» στο Ναύπλιο, πρωτεύουσα του επαναστατημένου κράτους, διαρκούσης ακόμη της Επαναστάσεως και η μακρά λίστα των τεκτόνων επάρχων και γραμματέων του νεοσύστατου ελληνικού κράτους πείθει για την παρουσία που είχε ο τεκτονισμός κατά την περίοδο που μεσολάβησε από τη συνειδητοποίηση της ανάγκης για εξέγερση και την προετοιμασία της επαναστάσεως, μέχρι και της δημιουργίας του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους.

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΥ ΣΤΙΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΙΣ

Η επίδραση όμως του τεκτονισμού στη διαμόρφωση της δυναμικής που οδήγησε στην ελληνική επανάσταση και η ενεργός συμμετοχή του σ΄ αυτήν δεν είναι φαινόμενο ιδιόμορφο στην ιστορία. Αντίθετα είναι χαρακτηριστικό επακόλουθο της ενδογενούς σχέσεως του τεκτονισμού με δυναμικά κοινωνικά φαινόμενα μεγάλης εκτάσεως και μεγάλου βάθους όπως αυτά των επαναστάσεων. Τον καταλυτικό ρόλο των τεκτόνων συναντάμε σε μια σειρά εθνικο-απελευθερωτικών και κοινωνικών αγώνων. Στην αμερικανική επανάσταση του 1774 καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν τα μέλη της στοάς της Βοστώνης, ενώ ο Βενιαμίν Φρανκλίνος, ο Πωλ Ρηβέρ, και ο Γάλλος στρατηγός Λαφαγιέτ, είναι όλοι τέκτονες. Πριν από τη Γαλλική Επανάσταση του 1789 η Παρισινή στοά «Οι Εννέα Αδελφές» (Les neuf Soeurs) που ιδρύθηκε το 1769 αποτελεί τον πόλο έλξεως όλων των διανοούμενων με κορυφαία μέλη τούς Diderot, Helvetius, Lalande, Montesquie, DAlembert, Condorset και Βολταίρο, ενώ πρωτεύοντα ρόλο κατά τη διάρκεια της επαναστάσεως και μετά διαδραματίζουν οι Danton, Marat, Mirabeau και Ροβεσπιέρος.

Στην Λατινοαμερικανική επανάσταση για την αποτίναξη της ισπανικής κυριαρχίας, που ξετυλίγεται την ίδια χρονική περίοδο με τη δική μας, τον συντονιστικό ρόλο επωμίζονται οι παρατεκτονικές στοές Lautaro (Logias Lautarinas) που ιδρύθηκαν γι΄ αυτόν τον λόγο από τους τέκτονες εθνικούς ήρωες της Νότιας Αμερικής Francisco de Miranda και José de San Martin. Μαζί με αυτούς κεντρική θέση στο πάνθεον των ηρώων της Νότιας Αμερικής κατέχει και ο επίσης τέκτονας Simón Bolivar ο αποκληθείς ελευθερωτής (el Libertador) ενώ οι τέκτονες Bernardo OHiggins, Sucre, Miguel Hidalgo, Bernardino Rivadavia και Manuel Belgrano είναι οι εθνικοί ήρωες της Χιλής, της Βολιβίας, του Μεξικού και (οι δύο τελευταίοι) της Αργεντινής αντίστοιχα. Ιδιαίτερα στο Μεξικό οι τέκτονες διακρίνονται σε όλες τις μετέπειτα κοινωνικές επαναστάσεις με προεξάρχουσα μορφή τον Benito Juarez, γνωστό για τους αγώνες του κατά του απολυταρχικού καθεστώτος του αυτοκράτορα Μαξιμιλιανού των Αψβούργων. Τέλος οι πρωτεργάτες της Ιταλικής επαναστάσεως εναντίων των Αυστριακών και οι δημιουργοί της ενοποιήσεως της Ιταλίας ήσαν οι γνωστοί τέκτονες Mazzini, Crispi, Cavour και ο μετέπειτα Μέγας Διδάσκαλος της Ιταλικής Μεγάλης Στοάς Giussepe Garibaldi.

Image result for Τεκτονικη στοά Κερκυρας

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΣ;

Η σύντομη ιστορική αναδρομή της συμβολής των τεκτόνων στις επαναστάσεις που προανέφερα έγινε για να καταδειχθεί, μέσα από τη συγκριτική μελέτη του φαινομένου, η ενδογενής ιστορική σχέση μεταξύ τεκτονισμού και των μεγάλων επαναστάσεων που ξέσπασαν κατά την περίοδο από το 1770 έως και του 1870. Η παράθεση των συγκριτικών στοιχείων έγινε για να φανεί καθαρά, ότι, η συμμετοχή των τεκτόνων στην Ελληνική Επανάσταση δεν ήταν απλώς περιστασιακό, τυχαίο, συμπτωματικό φαινόμενο αλλά φαινόμενο με βαθύτερη σημασία, που για να εκτιμηθεί σωστά απαιτεί περαιτέρω μελέτη και διερεύνηση από τους σύγχρονους ιστορικούς.

Ούτως ή άλλως η κατανόηση της σχέσεως Τεκτονισμός-Ελληνική Επανάσταση δεν είναι δυνατό να επιτευχθεί χωρίς την προσέγγιση της έννοιας «τεκτονισμός», του ιδιόμορφου αυτού συστήματος ηθικής που είναι επικαλυμμένο με τα πέπλα της αλληγορίας και τη χρήση μυστηριακών συμβόλων. Στόχοι του, σύμφωνα με τις επίσημες διακηρύξεις του, είναι ο ίδιος ο άνθρωπος, η αυτογνωσία του, η σχέση του με την κοινωνία και τη Φύση, η εξοικείωση του με τον θάνατο και η καλλιέργεια υπερβάσεώς του.

Σύμφωνα πάντα με τους μελετητές του τεκτονισμού, η τεκτονική ιδεολογία χαρακτηρίζεται από μία δυναμική θεώρηση των πραγμάτων η οποία στοχεύει στην συνεχή βελτίωση των ανθρωπίνων όντων. Τονίζει τις πολλές εξελικτικές δυνατότητες που έχει ο άνθρωπος και πιστεύει στον αγώνα για την τελείωσή του, στην βαθμιαία μεταμόρφωση-μετασχηματισμό τού άμορφου, ακατέργαστου λίθου, σε λαξευμένο, τέλειο κύβο, δομική μονάδα απαραίτητη για το κτίσιμο του μεγάλου συμβολικού Τεκτονικού Ναού, του Ναού της Ανθρωπότητας, σύμφωνα με την λανθάνουσα εντελέχεια που υποκρύπτει το σχέδιο που έχει καταστρώσει μια υπέρτατη νόηση, ο Μεγάλος Αρχιτέκτονας του Σύμπαντος (με άλλα λόγια ο Θεός). Θεωρεί ως δρόμο μοναδικό για την επίτευξη μιας τελειότερης κοινωνίας την καλλιέργεια του ατόμου, μια καλλιέργεια που επιτυγχάνεται μέσα από αγώνες δύσκολους και μακρόχρονους, εσωτερικούς και εξωτερικούς, με στόχο την απόκτηση του μέτρου, την αίσθηση της αναλογίας, τη γνώση του καλού και του κακού, τη διάκριση του μικρού από το μεγάλο, την ανοχή στην ετερότητα, την σφυρηλάτηση του χαρακτήρα μπροστά στα δύσκολα προβλήματα, και την αντοχή να μάχεται χωρίς συμβιβασμούς γι΄ αυτό που είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να επιτύχει την τελείωσή του, την αντοχή να μάχεται για την ελευθερία του. Ο θάνατος μικρή μόνο σημασία έχει μπροστά στο ιδανικό της ελευθερίας. Γιατί χωρίς αυτήν ο άνθρωπος παύει να είναι άνθρωπος μια και δεν υπάρχουν οι αναγκαίες προϋποθέσεις για να υπερβεί τον εαυτό του.

ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΗ ΝΟΟΤΡΟΠΙΑ

Από αυτήν την άποψη ο τεκτονισμός συνδέθηκε ιστορικά με την εθνικοαπελευθερωτική νοοτροπία, μια νοοτροπία που επικράτησε στην Δυτική Ευρώπη και την Αμερική από το τέλος του 18ου αιώνα και η οποία καλλιέργησε τις ανατρεπτικές τάσεις της τότε καθεστηκυίας τάξεως των πραγμάτων. Η συνεχισθείσα και κατά τις αρχές του 20ου αιώνα σχέση του με τους εθνικοαπελευθερωτικούς αγώνες της χώρας μας διαφαίνεται και από την απάντηση που έδωσε στην ερώτηση «τίνα προς την Πατρίδα και την Κοινωνίαν καθήκοντα» ένας, διάσημος αργότερα, τέκτονας, κατά τη μύησή του στη στοά «Αθηνά» των Αθηνών, στις 25 Φεβρουαρίου του 1898.

Η απάντησή ήταν: «Η αφιέρωσις πασών των πνευματικών δυνάμεών μου προς επίτευξιν της ελευθερίας της δούλης Πατρίδος μου, η μετά την επίτευξιν της ελευθερίας ταύτης τελεία υποταγή εις τους νόμους της Πολιτείας και η προσπάθεια προς λυσιτελεστέραν αυτής διοργάνωσιν, επιτρέπουσαν την εν πολιτισμώ ανάπτυξιν, την ανεύρεσιν της αλήθειας, την άσκησιν της αρετής. Απέναντι της κοινωνίας οφείλω τον σεβασμόν προς τα δικαιώματα των άλλων και την προσπάθεια προς ανακούφισιν και βοήθειαν, είτε υλικήν είτε ηθικήν, είτε πνευματικήν».

Ο τέκτονας που έδωσε αυτή την απάντηση ήταν ο Ελευθέριος Βενιζέλος…

Image result for Ελευθεριος βενιζέλος

*O ΧΡΙΣΤΟΣ ΓΟΥΔΗΣ είναι καθηγητής Αστροφυσικής και συγγραφέας.

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ στην ΕΙδική Έκδοση «ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΕΣ».

Συνέχεια

ΟΙ «ΓΕΩΛΟΓΙΚΕΣ ΜΑΧΕΣ» ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Η ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Που οφείλεται το μοναδικής ομορφιάς ανάγλυφο της Ευρώπης και της Ελλάδας;

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος 

Το μοναδικό ανάγλυφο της Ευρώπης, των Βαλκανίων και ειδικά της Ελλάδας είναι αποτέλεσμα πολλαπλών γεωλογικών συγκρούσεων. Είναι πραγματικά ένα «γεωλογικό σάντουιτς» τριων γεωλογικών εποχών. Απολιθώματα πατημασιών προϊστορικών ζώων ενττυπώθηκαν σε πανάρχαιους βράχους ψηλά στα ορεινά ανάγλυφα της Ευρώπης, που κάποτε ήταν απλώς ακτές της Πανγγαίας, από την οποία κάποτε διασπάστηκε και η Ευρώπη.

Οι Άλπεις σχηματίστηκαν πριν από 300 εκατομμύρια χρόνια -κάτι που θεωρείται μικρό μέγεθος σε σχέση με τους Γεωλογικούς Αιώνες. Πρώτος ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι παρατήρησε απολιθώματα θαλάσσιων ζώων στις πλαγιές των Άλπεων, 300 χιλιόμετρα μακριά από τη θάλασσα…

Ποια γιγαντιαία δύναμη ανύψωσε τον αρχαίο θαλάσσιο πυθμένα της Μεσογείου στις πλαγιές και κορυφές των Άλπεων;

Η αφρικανική «γεωλογική μπουλντόζα» πιέζει την Ευρώπη συνεχώς, δημιουγώντας σειρά ηφαιστείων και αλλεπάλληλους σεισμούς σε Ιταλία και Ελλάδα. Το 90% της χώρας μας δημιουργήθηκε από ηφαιστειακές εκρήξεις.

Οι μελλοντικές «γεωλογικές μάχες» της Ευρώπης και της Ελλάδας θα γραφτούν, όπως πάντα στα πετρώματά της, και η Ελλάδα, όπως τη γνωρίζουμε, θα χαθεί για πάντα. Αλλά εμείς δεν θα ζούμε ως τότε για να το δούμε. Άλλωστε η σταθερότητα του πλανήτη μας είναι φαινομενική και οφείλεται στο γεγονός ότι οι άνθρωποι δεν έχουμε μεγάλη διάρκεια ζωής.

Σαν ένα ολοζώντανο πλάσμα κάτω από τα πόδια μας, που ζει, εισπνέει κι εκπνέει και είναι έτοιμο ανά πάσα στιγμή να εκραγεί, αποκαλύπτοντας πόσο εφήμερη είναι η ζωή και ο πολιτισμός μας. Η Γη είναι ενιαία και εύθραυστη…