Author Archives: zenithmag

Η μεγάλη απάτη της θεωρίας περί «ανθρώπινης παρέμβασης» στο περιβάλλον και στο κλίμα

Η μεγάλη απάτη της θεωρίας περί «ανθρώπινης παρέμβασης» στο περιβάλλον και στο κλίμα

Γράφει ο Κώστας Λάμπος

Οι δυνάμεις της Φύσης και οι φυσικοί νόμοι υπήρξαν από καταβολής του ανθρώπου σκληροί απέναντί του, αλλά ταυτόχρονα και συνεπείς παιδευτές του, με την έννοια ότι τον έσπρωχναν με κάθε δοκιμασία στην αναζήτηση λύσεων για την πρόληψη και την αντιμετώπιση των συνεπειών τους. Αυτό συμβαίνει άλλωστε με και κάθε άλλη μορφή ζωής αλλά ενστικτωδώς και όχι συνειδητά, όπως συμβαίνει με τον άνθρωπο.  Με αυτήν την έννοια η Φύση δεν είναι μόνο η ασύνειδη δημιουργός  αλλά και η πρακτική παιδαγωγός της ζωής, διαδικασία που οδήγησε στην διαβαθμισμένη  βασανιστική εξέλιξή της με κορυφαία μορφή της αυτή του έλλογου και σκεπτόμενου ανθρώπου, του μοναδικού άλλωστε δημιουργήματός της που αισθάνεται δέος και σεβασμό απέναντί της, στοιχεία που από δυνάμεις αναζήτησης, πολιτισμού και ελευθερίας  οι εξουσίες τα ευνούχισαν και τα μετέτρεψαν για λόγους ιδίου συμφέροντος  σε λογής-λογής θρησκευτική πίστη υποταγής και εθελοδουλίας. Αυτή η πραγματικότητα καταρρίπτει όλες εκείνες τις ρηχές θεωρίες που αποδίδουν ευθύνες «στην ανθρώπινη παρέμβαση», έτσι γενικά και αφηρημένα, για να απενοχοποιήσουν το σπάταλο, το χαοτικό, τα απάνθρωπο και καταστροφικό καπιταλιστικό σύστημα και να παραπλανήσουν τα θύματα του καπιταλισμού και των ακραίων φυσικών φαινομένων σχετικά με τους υπεύθυνους για την καταστροφή του περιβάλλοντος και για τα ακραία καιρικά φαινόμενα.

Οι πρόσφατες μεγάλες  καταστροφές εξαιτίας ακραίων κλιματικών/καιρικών φαινομένων ξαναζωντανεύουν τους προβληματισμούς των κοινωνιών τόσο για τις αιτίες, όσο και για τις δυνατότητες των οργανωμένων κοινωνιών να  προφυλαχτούν από αυτά. Οι εξουσιαστικοί μηχανισμοί παραπλάνησης των κοινωνιών έπιασαν και πάλι δουλειά επιστρατεύοντας αγράμματους ή/και αργυρώνητους κονδυλοφόρους και κάθε λογής φαντασμένους ‘πλύστες εγκεφάλων’ με το γνωστό παραμύθι, ότι για όλα αυτά ‘φταίει ο άνθρωπος’ και μάλιστα ‘ο αμαρτωλός άνθρωπος’ και γι αυτό μας τιμωρεί ο ‘θεός’.

Όμως από ακαδημαϊκούς και διαπρεπείς επιστήμονες, δεν περιμένει κανείς να παρουσιάζουν το περιβαλλοντικό ζήτημα σαν ένα ‘προπατορικό αμάρτημα’, σύμφωνα με το οποίο για την καταστροφική παρέμβαση στο κλίμα και στο περιβάλλον ‘φταίει η ανθρωπογενής παρέμβαση’, δηλαδή ο άνθρωπος’, έτσι γενικά και αφηρημένα. Κι αυτό  γιατί αυτή η θεωρία παντρεύεται με το άλλο ‘προπατορικό αμάρτημα’, σύμφωνα με το οποίο  όλοι γεννιόμαστε αμαρτωλοί επειδή οι υποτιθέμενοι πρόγονοί μας ο Αδάμ, η Εύα και ο Όφις  του υποτιθέμενου παραδείσου, του υποτιθέμενου ‘θεού’, ‘έφαγαν από  το δέντρο της Γνώσης του καλού και του κακού’ και γι αυτό, ως γνώστες και ικανοί να γνωρίζουν ποιο είναι το καλό και ποιο το κακό, εκδιώχθηκαν από τον ‘παράδεισο’ από τον ίδιο τον ‘δημιουργό τους’, χάνοντας την ‘ιθαγένεια και την αθανασία τους’, που σημαίνει, με σύγχρονη αναλογία, ότι εξορίστηκαν ως αντικαθεστωτικοί για να πεθαίνουν   από την εξαντλητική δουλειά, από την πείνα και από τις φυσικές καταστροφές, όπως σεισμούς, πλημμύρες, κατακλυσμούς, λοιμούς, λιμούς, πυρκαγιές,  κατακτητικούς πολέμους  και ούτω καθεξής.

Όσοι είναι οπαδοί αυτής της θεωρίας οφείλουν στο όνομα της επιστήμης που υποτίθεται ότι ‘διακονούν’ να διερωτηθούν αν και κατά πόσον ευθύνονται οι ίδιοι, τα παιδιά τους, τα εγγόνια τους και τα εκατομμύρια των συνανθρώπων μας που άνευ πόρων και πλούτου πεθαίνουν κάθε μέρα από την ρύπανση του περιβάλλοντος, την απορρύθμιση του κλίματος και από τις οικονομικοκοινωνικές ανισότητες  που καταλήγουν στους απάνθρωπους  και καταστροφικούς πολέμους με σκοπό την διατήρηση και το μεγάλωμα  των περιουσιών του 1%  που κατέχει ως ατομική ιδιοκτησία του τα μέσα παραγωγής, ελέγχει την παγκόσμια οικονομία και λεηλατεί τις ζωές του 99% του πληθυσμού του πλανήτη μας.  Θα πρέπει επίσης να διερωτηθούν αν οι ίδιοι, τα παιδιά τους, τα εγγόνια τους και τα εκατομμύρια των συνανθρώπων μας  που πεθαίνουν πριν την ώρα τους κάθε μέρα, έχουν την ίδια ευθύνη, δηλαδή το ίδιο ενεργειακό αποτύπωμα,  με τους ολιγάρχες, τους μεγαλοϊδιοκτήτες βιομηχανιών τροφίμων, φαρμάκων, χημικών σκευασμάτων, διυλιστηρίων, πετροχημικών προϊόντων, χημικών όπλων, όπλων μαζικής καταστροφής, ορυχείων, πυρηνικής ενέργειας, υπεραλίευσης, αποδάσωσης,     κ. λπ., κ. λπ.,   που παράγουν  πέρα από τους καθημερινούς ρύπους  χωρίς να τηρούν προδιαγραφές περιορισμού της όποιας ρύπανσης  παράγουν, αλλά παράγουν συνειδητά, για την μεγιστοποίηση των κερδών τους,  σκληρούς ρύπους  στα πλαίσια σχεδιασμένης παρέμβασης για να πιέσουν μέσω περιβαλλοντολόγων και περιβαλλοντολογούντων’ κυβερνήσεις να πάρουν αντιρρυπαντικά μέτρα με τα οποία οι κοινωνίες θα επιβαρυνθούν με το κόστος αντιρρυπαντών και αντιρρυπαντικών φίλτρων και ουσιών που τα παράγουν οι ίδιοι που ρυπαίνουν.

Αποτέλεσμα εικόνας για climate change

Με άλλα λόγια όσοι είναι οπαδοί αυτής της θεωρίας οφείλουν, στο όνομα της επιστήμης που υποτίθεται ότι ‘διακονούν’ και μάλιστα στο όνομα των συμφερόντων των κοινωνιών τους και της ανθρωπότητας, να διερωτηθούν αν οι ευθύνες για το πρόβλημα της ρύπανσης του πλανήτη με τις εξαιρετικά καταστροφικές συνέπειες είναι πρόβλημα μέσου   όρου που σημαίνει ότι διαιρούμε τον αριθμό των τρισεκατομμυρίων δολαρίων που εκτιμούν (ποιοι αλήθεια και πώς εκτιμούν  την διαρκώς αύξουσα καταστροφή της χλωρίδας και της πανίδας και πόσο αποτιμούν τα εκατομμύρια των ανθρώπινων ζωών που χάνονται;) την ζημιά δια του αριθμού των κατοίκων του πλανήτη για να χρεώσουν ισομερώς τον καθένα μας; Όμως έτσι παρακάμπτεται η πραγματικότητα, που θέλει να αποκρύψει αυτή η ακραία θεωρία  περί ‘ανθρώπινης ευθύνης’, για μια θεσούλα και για μια χούφτα δολάρια, τον συστημικό χαρακτήρα της περιβαλλοντικής καταστροφής και της κλιματικής απορρύθμισης που δεν είναι, βέβαια, μια απρόσωπη ευθύνη, αφού είναι γνωστό ότι έχει συγκεκριμένα πρόσωπα της σκοτεινής οικονομίας, διαπλεκόμενους επιχειρηματίες, ‘σπόνσορες’ πανεπιστημίων με παράξενες, στημένες και αντιεπιστημονικές θεωρίες που τάχα τεκμηριώνουν ότι τα περί καταστροφής του περιβάλλοντος είναι ψέματα και με αυτές εφοδιάζουν πλιατσικολόγους προέδρους μεγάλων δυνάμεων και ‘πρόθυμους ηλιθίους’ πρωθυπουργούς μικρών χωρών της μαύρης οικονομίας και της φοροδιαφυγής  με υπερμεγέθεις τραπεζικούς λογαριασμούς, με τηλέφωνα και διευθύνσεις.

Ας λογικευτούμε και ας αναγνωρίσουμε ότι για την περιβαλλοντική καταστροφή δεν φταίνε ‘οι άνθρωποι’ γενικά και αφηρημένα, αλλά εκείνοι οι άνθρωποι που ως οικονομικοκοινωνικό σύστημα  με βάση την ατομική ιδιοκτησία πάνω στα μέσα παραγωγής πλουτίζουν ρυπαίνοντας και καταστρέφοντας  την ανθρωπότητα, την Φύση και τον πλανήτη, γιατί μόνο με αυτήν την αλήθεια  θα μπορέσουμε να σταματήσουμε τον καπιταλιστικό κατήφορο και να ξαναφέρουμε την ανθρώπινη πορεία στον δρόμο του ορθολογισμού, της κοινωνικής ισότητας, της ισότιμης συνεργασίας, της κοινωνικά ελεγχόμενης οικονομικής δραστηριότητας, του σεβασμού της γήινης Βιόσφαιρας και της παγκόσμιας ειρήνης. Ας κατανοήσουμε ότι η ατομική ιδιοκτησία πάνω στα μέσα παραγωγής και η ιδιωτική επιχειρηματικότητα γεννούν βίαιες κοινωνικές συγκρούσεις, ακραίες κοινωνικές και κρατικές συμπεριφορές, εχθρότητα των σφετεριστών και καταστροφέων προς την Φύση με αποτέλεσμα την εκδίκηση της Φύσης, η οποία όμως, ως τυφλή και ασύνειδη, δεν   πλήττει τους πραγματικούς υπεύθυνους και τις ακραίες περιουσίες τους γιατί αυτοί έχουν πάρει τα μέτρα τους, αλλά τους φτωχούς  ανθρώπους που έχουν κάποιες μικρές πλασματικές ή δεν έχουν καθόλου περιουσίες.

Η κατανόηση αυτής της πραγματικότητας μπορεί να μας οδηγήσει ως κοινωνίες και ως ανθρωπότητα στην αποκατάσταση της ενότητας Κοινωνίας και Φύσης και της αμοιβαίας συνεργασίας που θα μετριάσει άμεσα, και προοπτικά θα περιορίσει δραστικά, στο μέτρο βέβαια που αυτά σχετίζονται με τον συστημικό ανορθολογισμό, τα ακραία καιρικά φαινόμενα κατά συνέπεια και τις ζημιές που προκαλούνται από αυτά. Από αυτή την αναγκαία κοινωνική αλλαγή που μπορεί να περιορίσει οριστικά τα ακραία οικονομικοκοινωνικά φαινόμενα τα οποία ευθύνονται σε μεγάλο βαθμό για τα ακραία φυσικά φαινόμενα  μας χωρίζουν οι ακραία πονηρές, μεροληπτικές, αντιεπιστημονικές αλλά βολικές για τους κατασκευαστές και διακινητές τους  θεωρίες, αλλά μπορεί και πρέπει να μας ενώσει η μοναδική λυτρωτική αλήθεια ότι ο καπιταλισμός και η ατομική ιδιοκτησία πάνω στα μέσα παραγωγής ευθύνονται στον μεγαλύτερο βαθμό τόσο για την αύξηση της συχνότητας και της έντασης όσο και για την  καταστροφικότητα των ακραίων φυσικών  φαινομένων, όπως ευθύνονται και για τα ακραία κοινωνικά φαινόμενα  για τα οποία οι ακραίες θεωρίες προσπαθούν να θολώσουν την γνώμη και την κρίση των συνανθρώπων μας. Όσο για την συζήτηση και τις αντιφατικές προτάσεις, για την εκ των υστέρων αντιμετώπιση αυτών των καταστροφικών φαινομένων, αυτή καταντάει αδιέξοδη γιατί αφήνει εκτός προσοχής της πρόληψη, προφανώς επειδή το καταστροφικό κεφάλαιο τρέφεται και αναπαράγεται, όπως η Ύαινα από τα πτώματα, από τις καταστροφές γονατισμένων οικονομιών και χωρών με τις πολιτικές  λιτότητας, ‘μεταρρυθμίσεων a la Greece, ‘ανασυγκρότησης’ τύπου ιδιωτικοποιήσεων και υποθήκευσης της δημόσιας περιουσίας και δανεισμού των πληγησών χωρών που ενισχύουν την πολύπλευρη εξάρτησή τους από την προστάτιδα μητρόπολη, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το ΝΑΤΟ και τους άλλους πρωτοδευτεροξάδερφους θεσμούς της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης του κεφαλαίου.

Οι σύγχρονες δυνάμεις της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού οφείλουν να κατανοήσουν ότι οι νεοκλασικοί οικονομολόγοι και οι νεοφιλελεύθεροι πολιτικοί,  αλλά και οι λεγόμενοι ‘προοδευτικοί’, μέχρι και οι μεσσιανικές ‘αριστερές εξουσιαστικές  πρωτοπορίες’ δέσμιοι σκοταδιστικών και  ιδεολογικών μύθων  αδυνατούν να αυτονομηθούν πνευματικά, επιστημονικά και πολιτικά και ονειρεύονται το πισωγύρισμα της ανθρωπότητας στον 19ο και 20ο αιώνα, αν όχι και πιο πίσω. Γι αυτό οι σύγχρονες δυνάμεις της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού οφείλουν να αναδειχθούν στο ιστορικό υποκείμενο του 21ου αιώνα και αφού αφοπλίσουν ηθικά, πνευματικά, οικονομικά και πολιτικά το σύστημα των οικονομικοκοινωνικών ανισοτήτων, να ανοίξουν τον δρόμο για έναν καλύτερο κόσμο, τον κόσμο της κοινωνικής ισότητας, ο οποίος χάρη στις διαχρονικές θυσίες της ανθρωπότητας  γίνεται μέρα τη μέρα με την σύγχρονη επιστήμη και τεχνολογία εφικτός, με τον όρο ότι η επιστήμη και η τεχνολογία θα απελευθερωθούν από το κεφάλαιο και από τις χίμαιρες του καπιταλισμού.

__________________

Πηγή: https://classlessdemocracy.blogspot.com/2019/07/blog-post.html

Advertisements

Οι “Λύκοι της Νύχτας” πάνω από τα Βαλκάνια

Οι “Λύκοι της Νύχτας” πάνω από τα Βαλκάνια

Το φάντασμα του ρωσικού πανσλαβισμού επιστρέφει στα Βαλκάνια;

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, όταν συνέβαιναν κοσμογονικές αλλαγές στην Ανατολική Ευρώπη, στα Βαλκάνια ο εμφύλιος πόλεμος στη Γιουγκοσλαβία άνοιγε τις καταπακτές για να επανέλθουν οι αιμοδιψείς δαίμονες του εθνικισμού στην περιοχή. Εκείνη την περίοδο παρατηρήθηκε για πρώτη φορά, έπειτα από δεκαετίες, και η επανεμφάνιση μιας σλαβο-ορθόδοξης αλληλεγγύης μεταξύ Ρωσίας και Σερβίας, καθώς και η επίκληση του πανσλαβισμού, που είχε αρχικά ως φορείς τις εθνικιστικές δυνάμεις των δύο χωρών. Όταν στις αρχές της δεκαετίας του 1990 μεσουρανούσε στη Σερβία το πολιτικό άστρο του Σλομπόνταν Μιλόσεβιτς, ο οποίος είχε συμμαχήσει ανοικτά με τη σέρβικη εθνικιστική Δεξιά, και ο, ελεγχόμενος από τους Σέρβους, γιουγκοσλαβικός στρατός πολεμούσε στην Κροατία και στη Βοσνία, μαζί με Σέρβους παραστρατιωτικούς, όπως οι “Τίγρεις” του Άρκαν, και άλλους “νέο-Τσέτνικ”, κι επικρατούσε γενικά μια “μεγαλοσερβική” ατμόσφαιρα, η επίκληση του “μεγάλου Σλάβου Ορθόδοξου αδελφού”, δηλαδή της Ρωσίας ως προστάτη και σωτήρα, είχε γίνει mainstream ανάμεσα στους Σέρβους, που ένιωθαν απομονωμένοι και στοχοποιημένοι από μια όλο και πιο εχθρική Δύση.

Αποτέλεσμα εικόνας για serbian night wolves serbia

Η Σερβία μέχρι το Τόκιο!”

Τότε γνώρισε μεγάλη διάδοση ανάμεσα στους Σέρβους και το σύνθημα “Serbija do Tokija!”, δηλαδή “Η Σερβία μέχρι το Τόκιο!”. Ήταν ένα πανσλαβιστικό σύνθημα, που υπενθύμιζε την εν δυνάμει ενότητα και αλληλεγγύη της σλαβο-ορθόδοξης ομοεθνίας και ομογλωσσίας, με επίκεντρο φυσικά τη Ρωσία, που εκτεινόταν από τα Βαλκάνια μέχρι τις Κουρίλες νήσους στις βόρειες ακτές της Ιαπωνίας. Φυσικά αυτό το σύνθημα ήταν περισσότερο παρηγορητικό, για να τονώσει το φρόνημα των διεθνώς απομονωμένων Σέρβων. Υπενθύμιζε ωστόσο την ύπαρξη έντονων πανσλαβιστικών τάσεων, πέρα από την ίδια τη Ρωσία που είναι η ιστορική κοιτίδα αυτής της πολιτικής ιδεολογίας, αλλά κι ανάμεσα στους Σλαβικούς Ορθόδοξους λαούς των Βαλκανίων και ειδικά ανάμεσα στους Σέρβους.

Αυτές οι, περιθωριακές αρχικά τάσεις, ενισχύθηκαν με την ανάληψη της εξουσίας στο Κρεμλίνο από τον δυναμικό Βλάντιμιρ Πούτιν, που θέλησε να αναβιώσει το ρωσικό μεγαλείο χρησιμοποιώντας ως όχημά του τον εθνικισμό, την Ορθοδοξία και τον Πανσλαβισμό. Ο ίδιος και το κόμμα του “Μεγάλη Ρωσία” βοήθησαν στο να δημιουργηθούν οργανώσεις, κυρίως νέων, όπως οι λεγόμενοι “Λύκοι της Νύχτας”, μια οργάνωση μοτοσικλετιστών που υποστήριζαν με επιθετικό ακτιβισμό αυτό το ιδεολόγημα.

Ενισχύθηκαν κι από το γεγονός πως οι σλαβικές ορθόδοξες χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, όπως η Σερβία, παρέμειναν σχεδόν επί δύο δεκαετίες εγκλωβισμένες σε μια “υγειονομική ζώνη”, στον προθάλαμο της Ε.Ε., χωρίς να τους δοθεί, έως πρόσφατα τουλάχιστον, μια σαφέστατη ευρωπαϊκή προοπτική. Την ίδια εποχή ο αντιδυτικισμός και ο Ευρωσκεπτικισμός στη Σερβία ενισχύθηκε, όπως ενισχύθηκε και ο Πανσλαβισμός και μια, σχεδόν θρησκευτική, λατρεία του Πούτιν -γνωστή και ως ‘Πουτινισμός”- από την πλειονότητα των Σέρβων.

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Αντιδυτικισμός και Πανσλαβισμός στα σημερινά Βαλκάνια

Συνδυάζοντας Ορθοδόξο Χριστιανισμό και Σλαβικό εθνικισμό, η ρωσική οργάνωση “Λύκοι της Νύχτας”, δεν μπορεί να θεωρηθούν απλά ως ένας “πολιτιστικός και θρησκευτικός οργανισμός”, ειδικά σε μια τόσο εύθραυστη περιοχή, όπως τα Βαλκάνια, όπου τα “τύμπανα του πολέμου” δεν έχουν ακόμη σιγήσει εντελώς. Είναι ένας ακόμη μοχλός για άσκηση, τόσο θρησκευτικής όσο και πολιτιστικής επιρροής, της Ρωσίας στα Δυτικά Βαλκάνια. Πρόκειται άλλωστε για μια περιοχή, όπου η Μόσχα συνεχίζει να διαδραματίζει ρόλο δραστήριου γεωπολιτικού παίκτη, χρησιμοποιώντας ως όχημα της την Ορθοδοξία και τον Πανσλαβισμό, σε συνδυασμό με την πολιτική, οικονομική, ενεργειακή και στρατιωτική επιρροή που διαθέτει.

Προωθώντας μια ορθόδοξη πανσλαβική ταυτότητα σε χώρες όπως η Σερβία, το Μαυροβούνιο, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη και, σε μικρότερο βαθμό στη Βόρεια Μακεδονία και στη Βουλγαρία, η Ρωσία είναι σε θέση να παρουσιάσει τον εαυτό της ως προστάτη των παραδοσιακών αξιών, ενώ παράλληλα τροφοδοτεί το αντιδυτικό συναίσθημα και τον Ευρωσκεπτικισμό των λαών της περιοχής. Αν και πολλές από αυτές τις ρωσικές κινήσεις περιλαμβάνουν σχετικά καλοδεχούμενες δραστηριότητες, όπως η αποκατάσταση θρησκευτικών χώρων και μνημείων καθώς και η οικοδόμηση θρησκευτικών και πολιτιστικών κέντρων, η πολιτική διασύνδεση μεταξύ μεταξύ Ορθοδοξάις και εθνικιστικού εξτρεμισμού θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέες βίαιες εντάσεις σε μια περιοχή που ήδη έχει πληγεί από τον πόλεμο κατά τη δεκαετία του 1990.

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Λύκοι της Νύχτας”: η “μηχανοκίνητη Χρυσή Αυγή” της Ρωσίας

Αποτελεί κοινό μυστικό πως η Ρωσία συχνά διασυνδέεται με θρησκευτικά και πολιτικά κίνητρα για να ασκήσει την επιρροή της στο εξωτερικό και ειδικά σε γεωπολιτικά ευαίσθητες περιοχές που την ενδιαφέρουν, όπως τα Βαλκάνια. Μέσω των στενών δεσμών της με τις τοπικές ορθόδοξες εκκλησίες και άλλους θεσμούς και οργανισμούς της περιοχής, η Μόσχα μπόρεσε να προκαλέσει εθνικιστικό εξτρεμισμό, συχνά μέσω προπαγάνδας και διοχέτευσης Fake News, και να ξεσηκώσει εθνικιστικές “ακτιβιστικές” ομάδες που ξέσπασαν βίαια κατά των πολιτικών τους αντιπάλων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η συμμορία μοτοσικλετιστών γνωστή με το όνομα “Λύκοι της Νύχτας”, που είναι ένα είδος “μηχανοκίνητης Χρυσής Αυγής” -ή “μηχανοκίνητων Γκρίζων Λύκων”- των Σλαβο-ορθόδοξων χωρών.

Οι “Λύκοι της Νύχτας” ιδρύθηκαν τη δεκαετία του 1980, όταν στην ηγεσία της τότε Σοβιετικής Ένωσης βρισκόταν ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ και επικρατούσε η περίφημη “Περεστρόικα”. Ξεκίνησαν ως μια, φαινομενικά αθώα, λέσχη Ρώσων δικυκλιστών, που τότε είχαν ως αρχικό πολιτικό τους στόχο τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Σύντομα ωστόσο εξελίχθηκαν σε μια υπερπατριωτική οργάνωση με ισχυρές ορθόδοξες φιλοδοξίες και στενούς δεσμούς με το Κρεμλίνο και τον Πούτιν.

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Η “Αυτοκρατορία των Λύκων”

Κατά την τελευταία δεκαετία οι “Λύκοι της Νύχτας” έχουν εξελιχθεί σε ένα περίπλοκο δίκτυο ιδιωτικών επιχειρήσεων και μη κερδοσκοπικών οργανώσεων, οι δραστηριότητες των οποίων κυμαίνονται από ομάδες νεολαίας και πατριωτικές δραστηριότητες έως νυχτερινά κέντρα, τατουάζ και πώληση ενθυμίων και κάθε λογής εμπορευμάτων. Είναι συνδεδεμένοι με την Wolf Holdings, η οποία παρέχει ασφάλεια (Security) και ειδική εκπαίδευση και διαθέτει 17 κέντρα στη Ρωσία, την Ευρώπη και την Ασία. Οι “Λύκοι της Νύχτας”, μέχρι το 2016, είχαν δημιουργήσει 51 τοπικά παραρτήματα σε πολλά μέρη και χώρες, από την Τσετσενία μέχρι τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία. Συνολικά, έχουν σήμερα περίπου 5.000 δραστήρια μέλη, που είναι και μοτοσυκλετιστές.

Αυτή η οργάνωση ήρθε, από το 2008, πολύ πιο κοντά στην Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία, χάρη στον ηγέτη της, τον Αλέξανδρο Ζαλντοστάνοφ, ευρύτερα γνωστός και ως “χειρούργος”, και το εξέχον μέλος, τον Αλέξεϊ Βελτζ. Ο Ζαλντοστάνοφ, έπειτα από ατύχημα που είχε το 1999 με τη μοτοσυκλέτα του, υπέστη μια “πνευματική μεταμόρφωση” και, με τη συνδρομή του Βελτζ, ανέθεσε στην ομάδα του μια “νέα αποστολή”: την προώθηση παντορθόδοξων συναισθημάτων και αλληλεγγύης μεταξύ των σλαβικών λαών. Ο ίδιος συναντά τακτικά τον επικεφαλής της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (και πρώην πράκτορα της KGB) Πατριάρχη Κύριλο, για να συζητήσει τη φιλοξενία “πατριωτικών εκδηλώσεων” της οργάνωσης σε θρησκευτικούς χώρους. Καθόλου παράξενο άλλωστε που οι “Λύκοι της Νύχτας” υπερασπίστηκαν με βία την Ρωσική Εκκλησία ενάντια σε διαμαρτυρίες και διαδηλώσεις εναντίον της.

Τα “προσκυνηματικά” ταξίδια των Ρώσων “Λύκων” στα Βαλκάνια

Μια τακτική με τον οποία αυτή η “λέσχη μοτοσυκλετιστών” προωθεί την ατζέντα της είναι η οργάνωση “προσκυνηματικών ταξιδιών” των μελών της σε ιερούς τόπους, συχνά σε περιόδους πολιτικής έντασης. Το 2018, όταν το Λονδίνο κατηγόρησε τους πράκτορες του Κρεμλίνου για την απόπειρα δολοφονίας του πρώην πράκτορα Σέργκεϊ Σκριπάλ, οι “Λύκοι της Νύχτας” ξεκίνησαν μια 9ημερη περιοδεία στα Βαλκάνια.

Στα σύνορα της Σερβίας και Βοσνίας, ο Γιεβγένι Στρογκόφ δήλωσε στους NY Times ότι ο σκοπός του προσκυνήματος ήταν «να επεκταθεί ο πνευματικός δεσμός μεταξύ ανθρώπων και φίλων στη Σερβία και στη Ρεπούμπλικα Σέρπσκα (σ.σ. τη σέρβικη αυτόνομη οντότητα της Βοσνίας” και πως οι Ρώσοι και οι Σέρβοι «έχουν τον ίδιο πολιτισμό και την ίδια θρησκεία κι αυτό σημαίνει πολλά για μας». Καθόλου τυχαίο ότι το 2017 ο ηγέτης των Σέρβων της Βοσνίας Μίλοραντ Ντόντικ απέρριψε πολλές προσκλήσεις για να συναντήσει τους Ευρωπαίους πρεσβευτές, ενώ μίλησε ακόμη και για “ένωση με τη Σερβία”, καθώς και για τη “μητέρα Ρωσία”, τον υποτιθέμενο προστάτη όλων των Ορθοδόξων.

Το ταξίδι των “Λύκων” στην Ελλάδα και στο Άγιον Όρος

Πρέπει να σημειωθεί πως μία ομάδα Ρώσων “Λύκων της Νύχτας” έκαναν την άνοιξη του 2016 με τις μοτοσικλέτεστες τους περιοδεία και στην Ελλάδα. Επισκέφθηκαν τη Θεσσαλονίκη (12.5.2016), τα Μετέωρα, την Αθήνα (όπου επισκέφθηκαν τη Ρωσική Εκκλησία και το ρωσικό κοιμητήριο στον Πειραιά), την Κόρινθο, την Πάτρα κ.ά. Αν και, όπως κατήγγειλαν, “οι ελληνικές αστυνομικές αρχές ακύρωσαν πολλές βίζες από μέλη μας”, κάποιοι ήρθαν τελικά με αυτοκίνητα και όχι με τις μηχανές τους. Μάλιστα μια αντιπροσωπεία των “Λύκων” έβγαλαν διαμονητήρια και επισκέφθηκαν το Άγιον Όρος και συγκεκριμένα τη Μονη Βατοπαιδίου και το Ρωσικό Ορθόδοξο μοναστήρι του Αγίου Παντελεήμονα, όπου και φιλοξενήθηκαν βγάζοντας μάλιστα φωτογραφίες με τους Ρώσους μοναχούς. Σύμφωνα μ’ ένα μέλος της αποστολης “στην Ελλάδα αισθανόμασταν σαν στο σπίτι μας. Όλος ο κόσμος και όλα τα μοναστήρια μας υποδέχθηκαν με πολύ ζεστασία”.

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Οι εξτρεμιστικές δράσεις των “Λύκων της Νύχτας”

Αν και η Ρωσία και ορισμένοι ηγέτες της Ορθοδόξου Εκκλησίας, χαρακτηρίζουν τους “Λύκους της Νύχτας” ως ανθρωπιστική οργάνωση, στη Δύση θεωρούνται ως τμήμα ενός τοξικού και εξτρεμιστικού οικοσυστήματος, που αναπτύσσεται στη Ρωσία κι εξάγεται στην Ανατολική Ευρώπη και στα Βαλκάνια.

Όταν η Ρωσία το 2014 προσάρτησε την Κριμαία οι “Λύκοι της Νύχτας” βοήθησαν τις ρωσικές αρχές δημιουργώντας οδοφράγματα, εκφοβίζοντας τους τοπικούς αξιωματούχους και βοηθώντας τη ρωσική στρατιωτική επιδρομή σε μια ουκρανική ναυτική εγκατάσταση. Αυτές οι ενέργειες απέσπασαν πολλά μετάλλια από το Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, γιατί βοήθησαν στην “επιστροφή της Κριμαίας”. Κέρδισαν ωστόσο για την οργάνωση και μια περίοπτη στη μαύρη λίστα των ΗΠΑ.

Οι εξτρεμιστικές δράσεις των “Λύκων της Νύχτας” δεν περιορίστηκαν στην Ουκρανία. Στο υποτιθέμενο πραξικόπημα που έγινε το 2016 στο Μαυροβούνιο το 2016 συμμετείχαν και ντόπια μέλη αυτής της συμμορίας. Ο Αλεξάντρ Σίντζιλιτς, κατηγορούμενος από το Μαυροβούνιο ως ένας από τους υποκινητές του πραξικοπήματος για την ανατροπή της φιλοδυτικής κυβέρνησης, ήταν ο συνιδρυτής του σερβικού παραρτήματος των “Λύκων της Νύχτας”. Ενώ η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία δεν εμπλέκετο άμεσα στο φερόμενο πραξικόπημα, φιλοξένησε ωστόσο τους ηγέτες των “Λύκων της Νύχτας” στο μοναστήρι του Όστρογκ, στο Μαυροβουνιο, τη νύχτα πριν από την πραγματοποίησή του.

Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία είναι γνωστή για την υποστήριξή της προς τους Σέρβους εθνικιστές, μερικοί από τους οποίους εξακολουθούν να ελπίζουν να δημιουργήσουν μια Μεγάλη Σερβία. Η Εκκλησία χρησιμοποιεί την επιρροή της σε χώρες, όπως το Μαυροβούνιο, για να τροφοδοτήσει τα αντιδυτικά συναισθήματα, κατά του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. παρέχοντας στις δυνάμεις αυτές οικονομική και υλικοτεχνική υποστήριξη.

Αποτέλεσμα εικόνας για night wolves russia

Στην αναμπουμπούλα οι λύκοι χαίρονται…”

Οι “Λύκοι της Νύχτας”, μαζί με ορισμένες άλλες ΜΚΟ, ενεργούν ως βραχίονας της ρωσικής κυβέρνησης, επιτρέποντας ταυτόχρονα στην επίσημη Ρωσία ένα επίπεδο δυσπιστίας στις πράξεις τους και αποστασιοποόιησει από αυτές , όταν αυτό τη βολεύει.

Η αυξανόμενη διστακτικότητα της Ε.Ε. σχετικά με το να δώσει ξεκάθαρη ευρωπαϊκή προοπτική στα Δυτικα Βαλκάνια, με πρόσφατο παράδειγμα την αναβολή έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τη Βόρεια Μακεδονία, όπου επίσης δραστηριοποιούνται έντονα οι “Λύκοι της Νύχτας”, συνεχίζει να προσφέρει χώρο στη Ρωσία για να αποκομίσει γεωπολιτικά και άλλα οφέλη. Ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί αυτό είναι οι Βρυξέλλες, αφού ξεκαθαρίσουν το ζήτημα της νέας ηγεσίας τους (νέος επικεφαλής της Κομισιόν κ.λ.π.) να αναλάβουν πιο ενεργό ρόλο στην προώθηση της ένταξης όλων των χωρών της περιοχής στη μεγάλη ευρωπαϊκή οικογένεια. Όσο αυτό καθυστερεί, τόσο οι τοπικές εθνικιστικές και εθνοτικές εντάσεις θα αυξάνονται, προσφέροντας πεδίο δράσης σε εξτρεμιστικές οργανώσεις όπως οι “Λύκοι της Νύχτας”. Άλλωστε “στην αναμπουμπούλα οι λύκοι χαίρονται…”

Οι πλαστοί πίνακες του Χίτλερ Ποιοι τους αγοράζουν;

Οι πλαστοί πίνακες του Χίτλερ

Ποιοι τους αγοράζουν;

Η μαύρη αγορά των ναζιστικών αντικειμένων

Σχετική εικόνα

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος

Οι ιστορίες των πλαστών έργων τέχνης είναι σχεδόν τόσο παλιές όσο και οι ιστορίες των πρωτοτύπων τους που βρίσκονται στον πυρήνα μιας τέτοιας απάτης. Ξεχωριστή ωστόσο θέση στον σκοτεινό κόσμο του εγκλήματος κατέχει η νοσηρή τάση της παραποίησης των έργων, ο δημιουργός των οποίων δεν είναι άλλος από τον άνθρωπο που σημάδεψε με τρόμο τον 20ό αιώνα: ο Αδόλφος Χίτλερ.

Adolf Hitler's Art

Ποιοι είναι οι αγοραστές των έργων του Χίτλερ;

Στα τέλη Ιανουαρίου του 2019 η γερμανική αστυνομία εισήλθε στις εγκαταστάσεις της ιχθυόσκαλας στο Βερολίνο όπου και προέβη στην κατάσχεση τριών πινάκων που θεωρούνται υπόπτοι ως πλαστά έργα του Χίτλερ και που επρόκειτο να διοχετευθούν και να πωληθούν στην μαύρη αγορά έργων τέχνης με την υπογραφή του αρχηγού του Τρίτου Ράιχ. Σε μια άλλη επιχείρηση της γερμανικής αστυνομίας στη Νυρεμβέργη κατασχέθηκαν 63 σχετικοί πλαστοί πίνακες που αποδίδοπνται στον Χίτλερ, προκαλώντας αναστάτωση στους ενδιαφερόμενους αγοραστές, αλλά και την απορία του κοινού για το ποιοι είναι αυτοί που επιθυμούν να αγοράσουν και να κατέχουν πίνακες εκείνου που αιμοτοκύλησε την Ευρώπη κατά τη διάρκεια του Β’ Π. Πολέμου.

Το βρετανικό περιοδικό «Πρόσπεκτ», που ήταν από τα πρώτα που ερεύνησαν το θέμα, έθεσε το εύλογο ερώτημα γιατί ασχολούνται τόσοι πολλοί με τα απλοϊκά έργα ενός αποτυχημένου καλλιτέχνη όπως ο Χίτλερ, ο οποίος κόπηκε στις εξετάσεις στη Σχολή Καλών Τεχνών της Βιέννης, και με την παραποίησή τους, δίνοντας την επίσης εύλογη απάντηση: για τα πολλά υποσχόμενα κέρδη. Κάθε εμπόρευμα άλλωστε έχει την αξία του αναλόγως με τη ζήτηση και με το πόσα είναι διατεθιμένοι να πληρώσουν οι υποψήφιοι αγοράστές του. Για τη συγκεκριμένη περίπτωση μάλιστα υπάρχει μια μικρή ομάδα ανθρώπων, που είναι πρόθυμοι να πληρώσουν πολλά χρήματα για ένα έργο, το οποίο φυσικά δεν έχει κάποια καλλιτεχνική αξία και ποιότητα, αλλα μόνο και μόνο επειδή ο δημιουργός του υπήρξε ένας από τους πιο κακόφημους πολιτικούς του 20ου αιώνα, ο οποίος βαρύνεται με τα χειρότερα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.

hitler art munich house auction hitler's page

Πόσο κοστίζουν;

Οι πίνακες που αποδίδονται στον Αδόλφο Χίτλερ διατίθενται σε δημοπρασίες με αρχική τιμή περίπου 4.000 ευρώ. Επειδή ωστόσο υπάρχει ζήτηση και μεγάλος ανταγωνισμός ανάμεσα στους υποψήφιους αγοραστές, η τιμή τους ανεβαίνει κατακόρυφα κατά τη διάρκεια της δημοπρασίας. Ενδεικτικά σε μια δημοπρασία που έγινε στο Μόναχο το 2014, για έναν ταπεινό πίνακα που αντικατόπτριζε τις πρώιμες καλλιτεχνικές φιλοδοξίες του Χίτλερ καταβλήθηκε τελικά το ποσό των 130.000 ευρώ. Υποτίθεται πως ο συγκεκριμένος πίνακας άνηκε στον “μεγάλο Τίποτα” της Βιέννης, αλλά μπορεί να ήταν κι αυτός μια ακόμη επιτυχημένη παραχάραξη της “βιομηχανίας πλαστογραφιών” που έχει αναπτυχθεί και σ’ αυτόν τον τομέα.

Αποτέλεσμα εικόνας για Hitler artist

Ο τζίρος της μαύρης αγοράς των ναζιστικών αντικειμένων

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών ο κύκλος εργασιών της αγοράς για αντικείμενα και έργα που σχετίζονται με τον ναζισμό υπολογίζονται σε περίπου 40 εκατομμύρια Ευρώ ετησίως. Κι αυτό, παρόλο που οι μεγαλύτεροι οίκοι δημοπρασιών δεν θέλουν, για ευνόητους λόγους, να ασχοληθούν με αυτό το είδος “εμπορίου τέχνης” και καμιά διάσημη γκαλερί δεν προτίθεται να φιλοξενήσει σχετική έκθεση, αλλά και επαγγελματίες εκτιμητές αποφεύγουν να συμμετάσχουν κι έτσι δεν υπάρχει σωστή αξιολόγηση των αντικειμένων, ούτε και της αξίας τους. Όλοι αυτές οι δημοπρασίες και συναλλαγές ναζιστικών αντικειμένων λαμβάνουν χώρα στο διαδίκτυο σε συνθήκες αδιαφάνειας και ανωνυμίας.

hitler art munich house auction hitler's page

Ζωγράφιζε εκατοντάδες φτηνούς τουριστικούς πίνακες και καρτ ποστάλ

Είναι γνωστό πως ο Αδόλφος Χίτλερ είχε στα νιάτα του καλλιτεχνικές φιλοδοξίες, αλλά απέτυχε και στις δύο προσπάθειές του να εισέλθει στην ακαδημία Καλών Τεχνών της Βιέννης. Ο ίδιος κατηγόρησε τους εξεταστές του ως “μπουρζουά ελιτιστές” και “Εβραίους”, που σκόπιμα δεν αναγνώρισαν το καλλιτεχνικό ταλέντο και τις δυνατότητές του, χωρίς ποτέ να αποδεχθεί το προφανές, δηλαδή ότι “δεν το είχε”, πως ήταν, αν όχι ατάλαντος, τουλάχιστον ανεπαρκής για να γίνει μεγάλος καλλιτέχνης. Όντας πεισματάρης και ισχυρογνώμων συνέχισε να παριστάνει τον καλλιτέχνη, τον οποίο υποτίθεται πως δεν αναγνώριζε και περιθωριοποίησε ένα “διεφθαρμένο σύστημα”. Ταυτόχρονα προσπάθησε να επιβιώσει ζωγραφίζοντας πίνακες και καρτ ποστάλ, που πουλούσε αρχικά στην πολυεθνική πρωτεύουσα της Αψβουργικής Αυτοκρατορίας και στη συνέχεια στο Μόναχο της Γερμανίας.

Προτού καταταχθεί στο Στρατό της Γερμανικής Αυτοκρατορίας, με την έναρξη του Α ‘Παγκοσμίου Πολέμου, ο Χίτλερ πρόλαβε να κάνει εκατοντάδες φτηνές ζωγραφιές και τουριστικές καρτ-ποστάλ. Από αυτές σήμερα έχει απομείνει ένας περιορισμένος αριθμός έργων, που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν αδιαμφισβήτητα αυθεντικά και να αποδοθούν στον ίδιο τον Χίτλερ. Ξεχωρίζουν άλλωστε σχετικά εύκολα από το άψυχο και ατάλαντο περιεχόμενό τους, που παρουσιάζει ψυχρά πανοράματα πόλεων, στερούνται κάθε ιδιαιτερότητας, “σα να βγήκαν από μηχάνημα” και με μια τέτοια τεχνοτροπία που δεν είναι καθόλου δύσκολο να αντιγράψει κανείς.

Hitler Painting Haus Am See

Ο Χίτλερ συγκέντρωσε και κατέστρεψε τους περισσότερους πίνακές του

Ενδιαφέρον πάντως είναι πως, όταν ο Χίτλερ ανήλθε στην εξουσία κι έγινε ο νέος “σταρ” του γερμανικού λαού, αμέσως ξεκίνησε και η αντιγραφή και πλαστογράφηση των μέτριων έργων του. Το μεγαλύτερο αριθμό τέτοιων πλαστογραφιών έκανε ένας Βιεννέζος επιχειρηματίας ονόματι Reinhold Hanis, που έστησε μια μικρή “βιοτεχνία πλαστογράφησης” έργων του Χίτλερ. Όταν το αντιλήφθηκε αυτό ο Χίτλερ, όντας πλέον ο πανίσχυρος Φύρερ του Γ’ Ράιχ, έβαλε τους ανθρώπους του να συγκεντρώσουν -και πιθανώς να καταστρέψουν- όσους περισσότερους αυθεντικούς πίνακες του μπορούσαν να εντοπίσουν, απαγόρευσε την πώληση τους το 1937 και κυνήγησε τους πλαστογράφους του. Ο Reinhold Hanis συνελήφθη το 1937 και πέθανε στη φυλακή λίγους μήνες αργότερα.

Hofbrauhaus Munich Painting

Ο “αυθεντικός Χίτλερ”

Οι ειδικοί και οι εκτιμητές, παρότι θεωρούν πως είναι δύσκολο ένα έργο να χαρακτηριστεί “αυθεντικός Χίτλερ”, εντούτοις έχουν εντοπίσει κάποια βασικά στοιχεία για να αποκλείσουν τις παραχαράξεις. Για παράδειγμα ο Χίτλερ δε ζωγράφιζε ποτέ νεκρές φύσεις, δε χρησιμοποιούσε λάδι αντί για υδατογραφίες, κι επίσης δεν σχεδίαζε εικόνες πόλεων τις οποίες ποτέ του δεν επισκέφθηκε. Ωστόσο, όπως οι ίδιοι ειδικοί τονίζουν, αυτοί που ενδιαφέρονται να αγοράσουν “έργα του Χίτλερ” δεν δίνουν και τόσο σημασία σ’ αυτές τις “λεπτομέρειες” και συνήθως πιστεύουν σε αυτά που τους λένε ή θέλουν να ακούσουν, καθώς και οι ίδιοι απέχουν πολύ απο την Τέχνη αλλά βλέπουν την όλη υπόθεση μέσα από ένα ιδεολογικό πρίσμα είτε απλά ως επένδυση.

Αποτέλεσμα εικόνας για Hitler artist

Η περίπτωση του δισεκατομμυριούχου Τεξανού συλλέκτη

Δεν είναι τυχαίο πως οι περισσότεροι συλλέκτες που επικεντρώνονται στα έργα του Χίτλερ είναι επιχειρηματίες ή ζάπλουτοι, συνήθως Αμερικανοί ή Άραβες. Ανάμεσα τους ξεχωρίζει ένας διάσημος Τεξανός δισεκατομμυριούχος, ο οποίος κατέχει μια τεράστια συλλογή σχεδόν με “οτιδήποτε έχει σχέση με τον Χίτλερ”, που περιλαμβάνει από τα μαχαιροπίρουνα του μέχρι και τα φωτογραφικά άλμπουμ του. Ο ίδιος ανέθεσε στον εαυτό του την “ειδική αποστολή” να εντοπίσει όλα τα έργα που αποδίδονται στον Χίτλερ. Καυχιόταν μάλιστα πως σε μια από τις πολυτελέστατες επαύλεις του, που είχε 80 τοίχους, κρέμονταν περίπου 30 έργα του ίδιου του Χίτλερ! Μέσα στην έπαρσή του μπήκε μάλιστα στον πειρασμό να χρηματοδοτήσει την έκδοση ενός πολυτελούς καταλόγου, όπου παρουσιαζόταν όλη η “χιτλερική συλλογή” του. Ορισμένοι ειδικοί εντυπωσιάστηκαν και εξέτασαν τις φωτογραφίες του συγκεκριμένου καταλόγου. Τελικά το όλο εγχείρημα αποδείχθηκε μια παταγώδης αποτυχία καθώς αποδείχθηκε πως ένας μεγάλος αριθμός των έργων που εκτίθονταν στον κατάλογο δεν ήταν πρωτότυπα, αλλά αντίγραφα ή παραχαράξεις. Μετά από αυτό ο καυχησιάρης δισεκατομμυριούχος αποφάσισε να πουλήσει όσο-όσο την συλλογή του…

Σχετική εικόνα

Μια μακάβρια συλλογή

Μια πιο πρόσφατη περίπτωση συλλέκτη ναζιστικών αντικειμένων είναι αυτή του Kevin Vitkroft, ενός βαθύπλουτου Βρετανού, ο οποίος κατέχει ένα μεγάλο αριθμό αντικειμένων από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ανάμεσα τους και πολλά που έχουν σχέση με τους Ναζί και δεν έχουν εκτεθεί ποτέ σε δημόσια θέα. Ανάμεσα τους αυθεντικά γράμματα του Χίτλερ από τη φυλακή Landsberg, όπου είχε φυλακιστεί μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα του 1923, το πικάπ της Εύα Μπράουν και διάφορα άλλα αντικείμενα γνωστών Ναζί αξιωματούχων που έχουν καταδικαστεί για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Πρόκειται για μια μακάβρια συλλογή, που θα είχε βεβαίως την ιστορική της αξία, αν στην εποχή μας το φάντασμα του Ναζισμού και του Φασισμού δεν επιχειρούσε να επιστρέψει από τον τάφο του και να στοιχείωσει και πάλι την Ευρώπη…

Η Τουρκία απομακρύνεται από την Ευρώπη

Η Τουρκία απομακρύνεται από την Ευρώπη

Πάγος στις ευρω-τουρκικές σχέσεις;

Σχετική εικόνα

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος

Καταπέλτης κατά της Τουρκίας αποτελεί η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την διεύρυνση της Ε.Ε. προς την Τουρκία, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα την Τετάρτη 29 Μαίου 2019 και ήταν η πιο επικριτική έκθεση της Κομισιόν για την Τουρκία εδώ και 14 χρόνια. Συνοπτικά η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής περιγράφει την άσχημη κατάσταση στο εσωτερικό της Τουρκίας σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δικαιοσύνη και το Κράτος Δικαίου, επισημαίνει τις εντάσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, που υπονόμευσαν την περιφερειακή σταθερότητα και ασφάλεια, καταγράφει τις παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην κυπριακή ΑΟΖ, την προτρέπει να σεβαστεί το διεθνές δίκαιο, τις σχέσεις καλής γειτονίας και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου, υπενθυμίζει την υποχρεώσή της για κανονικοποίηση των σχέσεων με την Κυπριακή Δημοκρατία και συμβολή στην επίλυση του Κυπριακού, και προειδοποιεί ότι στο επόμενο Συμβούλιο της Ε.Ε. θα εκδοθούν σχετικά Συμπεράσματα, ενδεχομένως και κυρώσεις κατά της Τουρκίας, που σίγουρα δεν θα διευκολύνουν την ευρωπαϊκή της προοπτική. Καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι η Τουρκία απομακρύνεται από την Ευρώπη η έκθεση της Κομισιόν επισημαίνει πως η Τουρκία «παραμένει βασικός εταίρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης» και παραμένει υποψήφιο μέλος στην περιοχή, το οποίο είναι ιδιαίτερα σημαντικό εξ αιτίας και της εγγύτητάς του στην αποσταθεροποιημένη Μέση Ανατολή, ωστόσο όμως τα λόγια θα πρέπει να συνδυαστούν με πράξεις.

Αποτέλεσμα εικόνας για Turkey and Europe

Άγκυρα: “μεγάλο λάθος η ένταξη της νότιας Κύπρου στην Ε.Ε.”

Αντιδρώντας στη δημοσιοποίηση της επικριτικής για την Άγκυρα έκθεσης της Κομισιπον, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δήλωσε πως η Τουρκία παραμένει προσηλωμένη στην πλήρη ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, παρόλο που οι Βρυξέλλες δεν έχουν τηρήσει τις υποσχέσεις τους. Από την πλευρά του ο Τούρκος υφυπουργός Εξωτερικών Φαρούκ Καϊμακτσί δήλωσε πως η Τουρκία είναι τμήμα της Ευρώπης και, παρά τα εμπόδια, συνεχίζει την διαδικασία ένταξης. Σύμφωνα με τον ίδιο η Τουρκία έχει πετύχει πρόοδο σε 20 κεφάλαια των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ενώ για τα 14 άλλα υπάρχουν πολιτικά εμπόδια. Ο ίδιος υποστήριξε πως “ήταν μεγάλο λάθος η ένταξη της νότιας Κύπρου στην Ε.Ε.”, λέγοντας ότι “η Ε.Ε. δεν μπορεί να καθορίσει τα όριά μας, επειδή το θέλουν η νότια Κύπρος και η Ελλάδα”. Ωστόσο, παρά τις αντιρρήσεις και τους ισχυρισμούς της Άγκυρας, το συμπέρασμα που βγαίνει αβίαστο από την έκθεση της Κομισιόν είναι πως υπάρχει πλέον οπισθοδρόμηση της προσπάθειας της Τουρκίας για ένταξη στην Ε.Ε., που δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα της τουρκικής εσωτερικής κι εξωτερικής πολιτικής, όπως στο παρελθόν, γεγονός που οδηγει στην τελμάτωση, ακόμη και στο “πάγωμα” της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας.

Αποτέλεσμα εικόνας για Turkey and Europe

Ο δρόμος προς την Ευρώπη είναι μακρύς

Οι σχέσεις Τουρκίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης κουβαλούν πίσω τους μια ταραχώδη ιστορία 55 ετών. Η Τουρκία συνδέθηκε με την Ε.Ε. με συμφωνία σύνδεσης από το 1964, ενώ συνάφθηκε Τελωνειακή Ένωση το 1995. Το 1989, όταν για πρώτη φορά η Άγκυρα υπέβαλε αίτηση για να γίνει υποψήφιο μέλος της Ε.Ε., οι Βρυξέλλες απέρριψαν την αίτηση ένταξής της, επειδή θεώρησαν την Τουρκία «πολύ μεγάλη» (σε πληθυσμό), «πολύ φτωχή» (χαμηλό βιοτικό επίπεδο) και «πολύ… μουσουλμανική» (δηλαδή πολιτισμικά διαφορετική). Ωστόσο τον Δεκέμβριο του 1999, κι έπειτα από την άρση των επιφυλάξεων της Ελλάδας, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χορήγησε την ιδιότητα της υποψήφιας χώρας στην Τουρκία, ενώ οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις ξεκίνησαν τον Οκτώβριο του 2005. Στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Τουρκίας, ενώ ξεκίνησαν 16 κεφάλαια μέχρι σήμερα, μόνο ένα από αυτά προσωρινά έκλεισε.

Τον Ιούνιο του 2018 το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων της Ε.Ε. ανέφερε στα συμπεράσματά του ότι “υπό τις παρούσες συνθήκες οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Τουρκίας έχουν σταματήσει ουσιαστικά, δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη άλλα κεφάλαια για το άνοιγμα ή το κλείσιμο και ότι δεν είναι δυνατόν να υπάρξουν περαιτέρω εργασίες για τον εκσυγχρονισμό της Τελωνειακής Ένωσης». Με απλά λόγια επιβεβαιώθηκε το τέλμα των ευρω-τουρκικών σχέσεων, το οποίο οφείλεται κατά κύριο λόγο στην απροθυμία της κυβέρνησης Ερντογάν να στρέψει σταθερά το τιμόνι της χώρας προς τη Δύση, ενώ υπήρξαν “αρνητικές εξελίξεις στο κράτος δικαίου, τα θεμελιώδη δικαιώματα και το δικαστικό σώμα” (έκθεση Κομισιόν) και η Τουρκία εγκατέλειψε το μεταρρυθμιστικό της ζήλο και κάθε σοβαρή προσπάθεια εξομάλυνσης των σχέσεων με την Ελλάδα και την Κύπρο.

Αποτέλεσμα εικόνας για Turkey and Europe

Τουρκία μόνη εναντίον όλων;

Υπάρχουν βεβαίως δυνάμεις στην Τουρκία που ανέκαθεν αντιδρούσαν στη φιλοδυτική πορεία της και δυσανασχετούσαν για το μεγάλο στόχο της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι δυνάμεις αυτές πριν από μια δεκαετία ήταν μειοψηφία, σήμερα ωστόσο αποτελούν την πλειοψηφία. Δεν είναι μόνον οι ισλαμιστές, που θα ήθελαν να δουν την Τουρκία να εγκαταλείπει τη Δύση και να προσεγγίζει τον μουσουλμανικό κόσμο. Είναι και οι εθνικιστές που φαντάζονται μια ισχυρή και αυτοδύναμη Τουρκία στο επίκεντρο ενός «τουρκικού κόσμου» από τα Βαλκάνια μέχρι την Κίνα. Μια Τουρκία που δεν θα είναι αναγκασμένη να στηρίζεται στην οικονομική και στρατιωτική υποστήριξη της Δύσης για να νιώθει ισχυρή και ασφαλής. Μέχρι το 2010 η πλειοψηφία του τουρκικού λαού δεν αποδεχόταν αυτές τις ριψοκίνδυνες προσεγγίσεις, δεν θα ήθελε να δει την Τουρκία να μετατρέπεται σε μεσανατολική ή απομονωμένη χώρα. Πλέον η υποστήριξη προς την ενταξιακή προοπτική της Τουρκίας έχει υποχωρήσει κάτω του 50%.

Αποτέλεσμα εικόνας για Turkey and Europe

Δεν γνωρίζουν τι σημαίνει Ευρωπαϊκή Ένωση

Υπάρχει ωστόσο και ένα σημαντικό φιλοδυτικό τμήμα της τουρκικής κοινωνίας που επιθυμεί διακαώς να εισέλθει η χώρα στην Ε.Ε. Ακόμη κι αυτή όμως δεν γνωρίζει επαρκώς το τι ακριβώς σημαίνει αυτό και τι προσπάθειες θα πρέπει να καταβάλουν. Οι Τούρκοι είναι εντελώς απληροφόρητοι για την Ε.Ε. Το μέγεθος της άγνοιας του τούρκικου λαού σχετικά με την Ε.Ε. είναι τεράστιο, όπως είχε εύστοχα περιγράψει πριν χρόνια η εφημερίδα Σαμπάχ: «Δεν φθάνουν στο λαό ξεκάθαρες πληροφορίες σχετικά με το τι είναι η Ε.Ε. Ο κόσμος νομίζει ότι όταν ενταχθούμε στην Ε.Ε. θα σταματήσει η ανεργία. Οι χώρες της Ευρώπης ήταν εκείνες οι οποίες στο θέμα της τρομοκρατίας δεν μας συμπαραστάθηκαν και βοήθησαν τους τρομοκράτες (σ.σ. εννοεί τους Κούρδους). Γι’ αυτό το λόγο εμείς έχουμε επιφυλάξεις στο θέμα της Ε.Ε. Οι όροι της Ε.Ε. θα πρέπει να αξιολογηθούν σύμφωνα με τις ευαισθησίες της Τουρκίας. Θα πρέπει να αξιολογηθούν καλά οι απαιτήσεις της Ε.Ε. και να μην βιαστούμε».

Οι αλλαγές και μεταρρυθμισεις που απαιτούνται από την Ε.Ε. για να δεχθεί την Τουρκία στους κόλπους της, δεν αρέσουν σε αρκετούς Τούρκους οι οποίοι έχουν την τάση να βλέπουν παντού «προδότες», «υπονομευτές» και υποκινούμενα από τους ξένους σενάρια «διάλυσης» της χώρας, με πρόσχημα τον εκδημοκρατισμό της. Κυρίως δε στρέφονται κατά της χορήγησης πολιτιστικών δικαιωμάτων στους Κούρδους, θεωρώντας πως έτσι θα τους καταστήσουν «ξένα σώματα» μη αφομοιώσιμα πλέον από το τουρκικό «χωνευτήρι».

Αποτέλεσμα εικόνας για Turkey and Europe

Καχύπτοπτοι απέναντι στην Ευρώπη

Η καχυποψία ορισμένων Τούρκων πολιτικών έναντι Ε.Ε. μπορεί να φτάσει ακόμη και σε σημείο «παράνοιας», όπως είχε υποστηρίξει το 2003 ο Κιαμράν Ινάν, προέδρος τότε της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εξωτερικών υποθέσεων του τουρκικού Κοινοβουλίου, κι απ’ ότι φαίνεται δεν έχει αλλάξει σχεδόν τίποτε ως σήμερα: «Οι ξένοι συστηματικά επιδιώκουν να περικλείσουν την Τουρκία σε κλοιό. Η Τουρκία βρίσκεται τον καιρό αυτό αντιμέτωπη με μια διεθνή σταυροφορία και επιβάλλεται να προετοιμαστεί καλά για να αντιμετωπίσει όλα αυτά… Ο πρωθυπουργός της Γαλλίας και ο Γερμανός Καγκελάριος τονίζουν ξεκάθαρα ότι η Τουρκία δεν έχει θέση στην Ευρώπη. Οι λόγοι της στάσης αυτής είναι διάφοροι. Θεωρούν τη νέα Τουρκία εν δυνάμει μεγάλο αντίπαλο στο μέλλον και η χώρα που το φοβάται αυτό είναι η Γερμανία».

Δεν είναι βέβαιοι λοιπόν αν η Ευρώπη επιθυμεί πραγματικά να τους δεχθεί στους κόλπους της. Ωστόσο η Ευρώπη αποτελεί το όνειρό τους. Και μόνον στην προφορά της λέξης «Αβρούπα» (Avrupa) οι φιλοδυτικοί Τούρκοι μοιάζουν σαν να προφέρουν μια μαγική λέξη, που θα τους λύσει “ως δια μαγείας” όλα τους τα προβλήματα. Αλλά κι αυτοί οι Τούρκοι, που παραμένουν ερωτευμένοι με την Ευρώπη, αρχίσουν να αναρωτιούνται σοβαρά πως πρόκειται για έναν έρωτα χωρίς ανταπόκριση.

Σχετική εικόνα

Η “κρίση ταυτότητας” της Τουρκίας

Η σημερινή Τουρκία βρίσκεται και πάλι μπροστά σε μεγάλα γεωπολιτικά και στρατηγικά διλήμματα, ζωτικής σημασίας για το μέλλον και την επιβίωση της. Υπάρχουν πολλές προκλήσεις και πολλές αβεβαιότητες που πρέπει να αντιμετωπίσει. Υπάρχουν πολλές παγίδες και πολλά «ναρκοπέδια» που πρέπει ν’ αποφύγει. Υπάρχουν πολλοί κίνδυνοι που πρέπει ν’ αποφύγει και πολλές ευκαιρίες που πρέπει να εκμεταλλευτεί, με πρώτη και καλύτερη την υποψηφιότητα της για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και θα ήταν στρατηγικό λάθος να την εγκαταλείψει παρά τις όποιες δυσκολίες. Ειδικά η Ελλάδα, που εδώ και δύο δεκαετίες έχει επενδύσει σημαντικό διπλωματικό κεφάλαιο στο να διατηρήσει την Τουρκία σε φιλοευρωπαϊκή τροχιά (κάτι που έκαναν όλες ανεξαιρέτως οι ελληνικές κυβερνήσεις από το 1999 μέχρι σήμερα), έχει κάθε λόγο να απεύχεται κάτι τέτοιο διότι θα είναι και η πρώτη που θα υποστεί τις συνέπειες.

Σχετική εικόνα

Η γειτονική μας Τουρκία εδώ και δεκαετίες διέρχεται μια μόνιμη κρίση ταυτότητας, καθώς δεν μπορεί να αποφασίσει που οριστικά ανήκει και ποιες κατευθύνσεις πρέπει να ακολουθήσει. Μπορεί να εξελιχτεί σε δραστήριο γεωπολιτικό παίκτη, αλλά από την άλλη μπορεί να βυθιστεί στη δίνη των εθνοτικών συγκρούσεων κυρίως εξ αιτίας της έλλειψης λύσεων στο Κουρδικό Ζήτημα. Μπορεί να προχωρήσει στον εκσυγχρονισμό και στον εκδημοκρατισμό της, αλλά μπορεί και να καταστεί πεδίο μιας νέας ισλαμικής επανάστασης με απρόβλεπτες συνέπειες. Μπορεί να μετεξελιχθεί σε δημοκρατική χώρα, μέλος της Ε.Ε., αλλά μπορεί και να εκφυλιστεί σ’ ένα κατ’ επίφαση δημοκρατικό αλλά ουσιαστικά ημιφασιστικό “κράτος εθνικής ασφάλειας”, που θα λειτουργεί ως παράγοντας περιφερειακής αστάθειας.

Είναι γεγονός πάντως πως η σημερινή Τουρκία δεν ανήκει αποκλειστικά ούτε στην Ευρώπη ούτε στην Ασία, ούτε στη Δύση ούτε και στην Ανατολή, και γι’ αυτό βιώνει ένα είδος «υπαρξιακής μοναξιάς». Δεν μπορεί όμως να συνεχίσει για πολύ να στέκεται μετέωρη ανάμεσα σε δύο κόσμους. Αργά ή γρήγορα θα πρέπει να κάνει τις επιλογές της και να αποφασίσει που ανήκει. Και οι επιλογές αυτές θα είναι καθοριστικές για το μέλλον της.

O Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com) είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος, ειδικός για θέματα ΝΑ Ευρώπης.

Τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της Συμφωνίας των Πρεσπών

Τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της Συμφωνίας των Πρεσπών(1)

Αποτέλεσμα εικόνας για Prespanski sporazum

Γράφει ο Άγγελος Μπληζιώτης

Λοιπόν, ο κύβος ερρίφθει και το όνομα αυτού «Βόρεια Μακεδονία». Ένα όνομα με γεωγραφικό προσδιορισμό, ένα όνομα «για όλες τις χρήσεις». Η συμφωνία χαιρετίστηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Η.Π.Α., οι δύο πρωθυπουργοί προτάθηκαν για το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης. Όλα φαίνονται αρμονικά ή μήπως δεν είναι έτσι;

Στο σύνθετο κόσμο που ζούμε και στις ακόμη πιο σύνθετες διεθνείς σχέσεις θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι η «Συμφωνία των Πρεσπών» κάθε άλλο παρά καλή θα μπορούσε να χαρακτηριστεί.

Η συμφωνία αυτή δεν είναι καλή για την Ελλάδα. Δεν είναι καλή γιατί καταρχήν, δε λύνει οριστικά το ζήτημα της εθνικότητας. Στην παράγραφο 3 του άρθρου 1 ορίζεται πως η ιθαγένεια του Δεύτερου Μέρους είναι Μακεδονική/πολίτης της Βόρειας Μακεδονίας. Αλλά η απόδοση μιας τέτοιας ιθαγένειας κάθε άλλο παρά ξεκαθαρίζει το πολυθρύλητο ζήτημα της εθνικότητας. Καταρχάς, εισάγει το καινοφανές στο διεθνές πολιτικό σύστημα η ιθαγένεια μίας χώρας να μην ταυτίζεται λεκτικά με το ίδιο το όνομα της χώρας, καθώς παραλείπει, τουλάχιστον στο πρώτο συστατικό του, στο σημείο αναφοράς του θα λέγαμε, το γεωγραφικό προσδιορισμό του ονόματος της χώρας αυτής. Ακόμη και αν δεχτούμε τον ισχυρισμό της κυβέρνησης πως πρόκειται για την ιθαγένεια και όχι για την εθνικότητα τα πράγματα συσκοτίζονται και μπερδεύονται ακόμη περισσότερο από τρεις άλλες πρόνοιες της ίδιας συμφωνίας.

Η επίσημη γλώσσα του νέου κράτους επίσης θα είναι η «Μακεδονική γλώσσα». Ακόμη και αν η ιθαγένεια και μόνο προσδιορίζεται με το επίθετο Μακεδονική, είναι προφανές ότι ο πολίτης της Βόρειας Μακεδονίας που ομιλεί τη «Μακεδονική» είναι σχεδόν παράλογο να μην χαρακτηριστεί και αυτός Μακεδόνας. Βεβαίως, στην παράγραφο 4 του άρθρου 7 υπάρχει η δικλείδα πως η γλώσσα αυτή ανήκει στην ομάδα των Νότιων Σλαβικών γλωσσών. Όμως, αυτή η διατύπωση δεν αναιρεί επ’ ουδενί την αρχική εντύπωση που δημιουργείται. Τα πράγματα περιπλέκονται ακόμη περισσότερο από το γεγονός πως το ίδιο άρθρο δίνει το δικαίωμα στο δεύτερο μέρος, δηλαδή στη Βόρεια Μακεδονία, χρήσης των όρων «Μακεδονία» και «Μακεδόνας» έστω και αν το περιεχόμενό τους διαφοροποιείται από αυτό το οποίο η χρήση των ίδιων όρων σημαίνει για την Ελλάδα. Τέλος, οι κωδικοί της χώρας για όλες τις άλλες χρήσεις πλην των πινακίδων των αυτοκινήτων παραμένουν MK και MKD. Ας σκεφτούμε λοιπόν έναν πολίτη της Βόρειας Μακεδονίας ο οποίος δεν είναι αλβανικής, τούρκικης ή οποιασδήποτε άλλης καταγωγής, ο οποίος ομιλεί τη «Μακεδονική» και παράγει ένα προϊόν το οποίο ο ίδιος ως ιδιώτης μπορεί να το χαρακτηρίσει μακεδονικό χωρίς άλλο προσδιορισμό και να το εξάγει με την ένδειξη MKD. Τι άλλο θα μπορούσε να κάνει ώστε να εντυπωθεί στη συνείδηση οποιουδήποτε τρίτου προσώπου, το οποίο δεν φέρει στο χαρτοφυλάκιό του πρόχειρη τη συμφωνία, ως μοναδικός Μακεδόνας φορέας μιας μακεδονικής κληρονομιάς;

Η συμφωνία αυτή όμως δεν είναι καλή ούτε για τους εθνικιστές της Βόρειας Μακεδονίας. Επενδύοντας σε μια ρητορική αλυτρωτισμού, χαμένων πατρίδων και υφαρπαγής της ιστορίας των Μακεδόνων από την Ελλάδα κυβέρνησαν ή συγκυβέρνησαν από το 1998 μέχρι το 2016, με ένα κενό την περίοδο 2002-2006(2), αυξάνοντας το χάσμα με την Ελλάδα. Έχοντας ως λάβαρο τις αλλεπάλληλες αναγνωρίσεις της χώρας τους, από άλλες χώρες, με τη συνταγματική της ονομασία, κάτι που πρέπει να μας προβληματίζει για την αποτελεσματικότητα της εξωτερικής μας πολιτικής, σκλήρυναν τη στάση τους θεωρώντας ότι ο πολιτισμός, η ιστορία ακόμη και τα ευρύτερα γεωγραφικά όρια της Μακεδονίας τους ανήκουν. Η Συμφωνία των Πρεσπών βάζει φρένο στον αλυτρωτισμό των βορείων γειτόνων μας ποικιλοτρόπως. Καταρχάς, με την αλλαγή του ονόματος του κράτους των ακόμη και στο εσωτερικό του, και τελικά ακόμα και με τη ρητή αναφορά πως η χρήση του όρου Μακεδονία και Μακεδόνας για την Ελλάδα αναφέρεται όχι μόνο στην περιοχή και τον πληθυσμό του βόρειου τμήματός της αλλά και στα χαρακτηριστικά τους, καθώς και στον Ελληνικό πολιτισμό, την ιστορία, την κουλτούρα και την κληρονομιά αυτής της περιοχής από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Μία αναφορά για την αρχαιότητα η οποία δεν υπάρχει στο αντίστοιχο εδάφιο για το δικαίωμα χρήσης των δύο παραπάνω όρων από τη Βόρεια Μακεδονία.

Η συμφωνία αυτή δεν είναι καλή και για ένα πλήθος άλλων παικτών στη διεθνή σκακιέρα όπως η Βουλγαρία, η Σερβία, η Τουρκία και περισσότερο από όλους η Ρωσία. Κάθε μία από τις παραπάνω χώρες χρησιμοποιούσε και υποδαύλιζε τον αλυτρωτισμό ο οποίος ανατρεφόταν και μεγάλωνε στη Βόρεια Μακεδονία για να συντηρήσει και επιτείνει από τη μια τη δική της σφαίρα επιρροής στο μικρό αυτό κράτος, από την άλλη οποιοδήποτε ιστορικό, πολιτισμικό ή ακόμη αργότερα εδαφικό πλήγμα στην Ελλάδα, συντηρώντας πολιτικές και πρακτικές του περασμένου αιώνα. Η συμφωνία έρχεται όχι μόνο να περιορίσει σημαντικά αυτές τις υποδαυλίζουσες ενδεχομενικότητες, αλλά και να θέσει τις βάσεις ώστε η Βόρεια Μακεδονία και η Ελλάδα να γίνουν αλληλοεξαρτώμενοι εταίροι στην περιοχή, σε βαθμό που η ύπαρξη και ανάπτυξη της πρώτης να περνάει αποκλειστικά από τη δεύτερη, ενώ για τη δεύτερη μία νέα ηγεμονική προοπτική στην περιοχή της βαλκανικής και της Ανατολικής Μεσογείου να εξαρτάται από τις σχέσεις της με την πρώτη. Όσον αφορά τη Ρωσία τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα. Όχι μόνο η χώρα αυτή χάνει σταδιακά τα ερείσματα που είχε στη Βόρεια Μακεδονία, αλλά ακόμη περισσότερο με την είσοδο του μικρού κράτους στο ΝΑΤΟ και αργότερα τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις για την είσοδο του στην Ε.Ε., αυτό εντάσσεται στη σφαίρα επιρροής των Η.Π.Α. και της Γερμανίας, με ότι αυτό συνεπάγεται για τη σφαίρα επιρροής της Ρωσίας στα Βαλκάνια.

Αυτή η εικόνα δεν έχει ιδιότητα alt. Το όνομα του αρχείου είναι cea3cebacf8ccf80ceb9ceb1.jpg

Θεωρώ ότι η Συμφωνία των Πρεσπών διέπεται και από δύο ακόμη ιδιαίτερα γενικά χαρακτηριστικά. Κοιτώντας τη από μία ουδέτερη σκοπιά δίνει λύση σε ένα πρόβλημα χωρίς να θίγει τις αιτιάσεις εκάστου των μερών λαμβάνοντας υπόψη της τους προβληματισμούς και τους φόβους του. Σε γενικές γραμμές η Ελλάδα κερδίζει ένα όνομα με γεωγραφικό προσδιορισμό για όλες τις χρήσεις. Ταυτόχρονα, περιχαρακώνεται η ιστορική και πολιτισμική κληρονομιά της από την αρχαιότητα καθώς και εξαλείφεται οποιαδήποτε αλυτρωτική τάση και εδαφική διεκδίκηση μπορεί να εγερθεί αργότερα από τη γειτονική χώρα. Η Βόρεια Μακεδονία κατοχυρώνει και με την υπογραφή της Ελλάδας το δικαίωμά της στη χρήση των όρων «Μακεδονία» και «Μακεδόνας», τουλάχιστον από τους πολίτες της. Έμμεσα διεκδικεί να κατοχυρώσει εθνικότητα και γλώσσα, έστω και αν αυτά φέρουν υποσημειώσεις και αστερίσκους. Επίσης, για να επιτευχθεί συμφωνία αφέθηκαν εκτός ζητήματα που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν τριβές και να οδηγήσουν σε ρήξη, αφήνοντας τα να διευθετηθούν σε βάθος χρόνου. Επομένως, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως ένα επιτυχημένο διπλωματικό κείμενο, ακριβώς διότι με διαπραγμάτευση και μόνο επέλυσε ένα υπαρξιακό για κάθε χώρα πρόβλημα χωρίς να θίγει τον πυρήνα των απαιτήσεών της. Το τίμημα για αυτό είναι μία ασάφεια σε πολλά επιμέρους ζητήματα εφαρμογής τα οποία μέλει να διευθετηθούν. Άλλα από αυτά θα διευθετηθούν με επιτροπές και διαπραγματεύσεις. Άλλα πάλι μέσα από την καθημερινή πρακτική εφαρμογή και διεκδίκηση. Έτσι, ακόμη και αν η τράπουλα αναδιανεμήθηκε επ’ ωφελεία των Η.Π.Α. και της Γερμανίας, ως ηγεμονεύουσα την Ε.Ε., κανένας παίκτης της διεθνούς σκακιέρας δεν αποκλείεται από το να συνεχίσει να έχει ρόλο και να μπορεί να διαμορφώνει τις πρακτικές εφαρμογής της συμφωνίας με τη συμπεριφορά του, όπως πρόσφατα η Κίνα, όταν, όπως αναφέρεται σε σχετικά δημοσιεύματα, έθεσε εμπόδια σε ελληνικά μακεδονικά προϊόντα(3).

Το πρώτο λοιπόν ιδιαίτερο χαρακτηριστικό, αυτό της «επιτυχημένης», λόγω της ουδετερότητάς της, συμφωνίας, έλαβε χώρα μέσα σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο ιδεολογικής προσέγγισης. Σε αυτό το πλαίσιο δεν λαμβάνεται υπόψη η ιστορική καταγωγή(4) της «Μακεδονίας» και άρα το οιονεί δικαίωμα των Ελλήνων να το χρησιμοποιούν διαχρονικά αποκλειστικά και μόνο αυτοί, καθώς κάτι τέτοιο δεν είχε, και μάλλον δεν υπήρχε τρόπος να, κατοχυρωθεί με κάποιο τρόπο νομικά. Δεν λαμβάνεται επίσης υπόψη η πολιτική αναγκαιότητα που γέννησε ιστορικά το κράτος της «Δημοκρατίας της Μακεδονίας» αρχικά ως ομόσπονδο κρατίδιο της ενωμένης Γιουγκοσλαβίας, ούτε και οι σκοποί και οι βλέψεις αυτών που το δημιούργησαν και το συντήρησαν. Αφαιρώντας το ιστορικό και το πολιτικό περιεχόμενο, το μόνο που απομένει να αναγνωριστεί είναι το δικαίωμα του καθενός από τα δύο μέρη να χρησιμοποιεί τον όρο και να του δίνει το δικό του περιεχόμενο, με μέτρο τις διαπραγματευτικές του ικανότητες, την οργάνωσή του, την προσήλωσή του στον σκοπό του, την προσήλωσή του στην αποτελεσματική χρήση των μέσων που διαθέτει για την επίτευξη των σκοπών του, στις συμμαχίες που στήνει και συντηρεί εκμεταλλευόμενο τη θέση του και τις συγκυρίες, εν ολίγοις στην ορθολογική συμπεριφορά του. Το δεύτερο λοιπόν γενικό χαρακτηριστικό της συμφωνίας είναι ότι αυτή διέπεται από νεοφιλελεύθερο ιδεολογικό πνεύμα. Ο νεοφιλελευθερισμός δίνει το δικαίωμα σε καθένα που διεκδικεί σε ένα υφιστάμενο νομικό και θεσμικό πλαίσιο να δρέπει τους καρπούς της διεκδίκησής του ανάλογα με το βαθμό της αποτελεσματικότητας αυτής. Επίσης, δίνει τη δυνατότητα εκεί που δεν υπάρχουν θεσμοθετημένα πλαίσια να δημιουργεί καινούργια και εκεί που τα παλαιά φθίνουν να τα αντικαθιστά με νέα. Η Ελλάδα από το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και έπειτα, με δική της αποκλειστικά ευθύνη, επαναπαυόμενη, δεν κατοχύρωσε, στη διεθνή πολιτική σκηνή, το αποκλειστικό δικαίωμά της στη «Μακεδονία», και δεν απάντησε αποτελεσματικά στις διεκδικήσεις που σταδιακά και μεθοδευμένα εγείρονταν από την άλλη πλευρά. Επιστρέφοντας το βλέμμα στην εσωτερική πολιτική σκηνή και διεπόμενοι από ένα σατυρικό πνεύμα θα λέγαμε πως μία αριστερή κυβέρνηση σύναψε μία διακρατική συμφωνία, σε αρμονία με τις νεοφιλελεύθερες πρακτικές και επιταγές. Αναλογιζόμενοι όμως το γεγονός πως οι νεοφιλελεύθερες πρακτικές, χωρίς ένα υφιστάμενο θεσμικό ή νομικό πλαίσιο, οδηγούν σε απροσδιόριστα και ανεξέλεγκτα αποτελέσματα, πρέπει να πιστώσουμε, πως η συμφωνία αυτή, επιτυχημένη ή όχι δημιουργεί ένα πρώτο πλαίσιο που κατοχυρώνει και στις δύο πλευρές μία ελάχιστη κοινή συναίνεση.

Από εκεί και πέρα πολλά προβλήματα εγέρθηκαν ήδη με την επ’ αύριο της συμφωνίας και πριν αυτή ακόμα κυρωθεί από την ελληνική βουλή. Ήδη στη ρηματική διακοίνωση η οποία εστάλη από τη Βόρεια Μακεδονία στην Ελλάδα, σε συνέχεια της Συμφωνίας των Πρεσπών, γίνεται αναφορά για μακεδονικό λαό καθώς και για τη διασπορά των Μακεδόνων μακεδονικού λαού(5). Σύμφωνα με έγγραφο του Συμβουλίου της Ευρώπης αναφορικά με ενημέρωση των μελών του για το νέο όνομα της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας (Π.Γ.Δ.Μ.), προκύπτει μεταξύ άλλων πως η γλώσσα του κράτους είναι η Μακεδονική, χωρίς άλλες διευκρινήσεις, ενώ για τις δραστηριότητες της χώρας μπορεί να χρησιμοποιείται ο όρος Μακεδονικός, χωρίς άλλο προσδιορισμό(6). Την κατοχύρωση του όρου μακεδονικός ο βόρειος γείτονάς μας προσπαθεί να την επιτύχει και στον Ο.Η.Ε., ενημερώνοντας πως ο προσδιορισμός αυτός αναφέρεται σε οντότητες και στις δραστηριότητές τους που προέρχονται από τη Βόρεια Μακεδονία, αλλά δεν συνδέονται με κάποιον τρόπο με το κράτος και τις δημόσιες οντότητες ούτε χρηματοδοτούνται από αυτό(7). Ένα άλλο παράδειγμα επέκτασης και κατοχύρωσης της χρήσης του όρου μακεδονικός έρχεται από τον κλάδο του κρασιού. Ενώ μέχρι τώρα κανένας οίνος δεν εξαγόταν από την Π.Γ.Δ.Μ. με τον χαρακτηρισμό μακεδονικός, πλέον με τη νέα συμφωνία προκύπτει το ενδεχόμενο κάτι τέτοιο να διεκδικηθεί και να κατοχυρωθεί(8). Ακόμη και στο πλαίσιο να κερδηθούν οι εντυπώσεις, αλλά και να ελεγχθούν τα αντανακλαστικά της ελληνικής διπλωματίας, το τουριστικό περίπτερο της Βόρειας Μακεδονίας στη διεθνή έκθεση του Βερολίνου διαφήμιζε τη «Μακεδονία» ως τουριστικό προορισμό(9). Παρά τις πρόνοιες της συμφωνίας για μη ανάμειξη εκάστου των μερών στα εσωτερικά του άλλου, πρόσφατη είναι η εκ νέου ανάδειξη των προσπαθειών για αναγνώριση στην Ελλάδα «Μακεδονικής» μειονότητας αλλά και επιπλέον διδασκαλίας της «Μακεδονικής γλώσσας»(10). Και για να μην ξεχνάμε το διεθνή παράγοντα και το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει, πρόσφατες είναι και οι εντυπώσεις από δημοσίευμα του BBC περί αναφοράς για «καταπιεσμένη μακεδονική μειονότητα στην Ελλάδα». Όμως, και το ρωσικό πρακτορείο Sputnik, δίνει βήμα και κάνει αναλυτική αναφορά στα περί «Μακεδονικής μειονότητας στην Ελλάδα»(11). Τέλος, σε πρόσφατη συνέντευξή του ο Μάθιου Νίμιτς αναφέρει ρητά πως με τη Συμφωνία των Πρεσπών δεν απειλείται η «Μακεδονική ταυτότητα» και το δικαίωμα των πολιτών να δηλώνουν «Μακεδόνες»(12).’

Αποτέλεσμα εικόνας για Prespanski sporazum

Τα προβλήματα και οι τριβές αναφορικά με τη διεκδίκηση και κατοχύρωση διεθνώς των όρων «Μακεδόνας» και «Μακεδονικός» είναι προφανές πως θα συνεχίσουν. Παρόλα αυτά η συμφωνία παρέχει κάποια εργαλεία που πρέπει να χρησιμοποιηθούν με εύγλωττο και προληπτικό τρόπο.

Καταρχάς, εντός της ελληνικής επικράτειας, κατά την κρίση μου, το ζήτημα της διεκδίκησης διακριτής «Μακεδονικής μειονότητας» φαίνεται να έχει λυθεί. Εντός της ελληνικής επικράτειας έχει ισχύ η παράγραφος 2 του άρθρου 7 της Συμφωνίας των Πρεσπών, η οποία αναγνωρίζεται και από τους δύο συμβαλλόμενους. Η κατοχύρωση του όρου «Μακεδόνας» και «Μακεδονικός», χωρίς άλλο προσδιοριστικό χαρακτηρισμό, εντός της Ελλάδας, μοναδικά από μία κοινωνική ομάδα, αφενός στερεί το δικαίωμα όλων των άλλων Μακεδόνων της Ελλάδας να αυτοπροσδιορίζονται επίσης ως Μακεδόνες χωρίς άλλο προσδιοριστικό όρο, και αφετέρου επεκτείνει την πρόνοια της παραγράφου 3 του άρθρου 7 της συμφωνίας εντός της ελληνικής Μακεδονίας, κάτι που έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την αμέσως προηγούμενή της παράγραφο. Παρόλα αυτά, στα πλαίσια του δικαιώματος του αυτοπροσδιορισμού, χωρίς όμως να θίγεται το ίδιο δικαίωμα κάθε άλλου, αλλά και του δικαιώματος του ετεροπροσδιορισμού, εφόσον απαιτηθεί και αναπόδραστα προκύψει ανάγκη, η ομάδα που θέλει να ετεροπροσδιοριστεί ως προς τους Μακεδόνες της Ελλάδας λογικό είναι να φέρει έναν πρόσθετο προσδιοριστικό όρο(13). Το ίδιο και η Ελλάδα, εφόσον κληθεί να αναγνωρίσει μία μειονότητα στη Μακεδονία, θα πρέπει να το κάνει προσάπτοντας σε αυτή ένα διακριτό προσδιοριστικό όρο, πιθανώς με βάση την πολιτιστική της κληρονομιά (π.χ. Βόρειο Μακεδόνες) ή τη γλώσσα της, η οποία ανήκει στην οικογένεια των Νότιο Σλαβικών γλωσσών (οπότε Σλάβομακεδόνες(14)).

Εν ολίγοις, και όπως το αντιλαμβάνομαι, βάσει της Συμφωνίας των Πρεσπών, από τη Βόρεια Μακεδονία προέρχονται οι Μακεδόνες της Βόρειας Μακεδονίας (του δεύτερου μέρους) και από την Ελλάδα οι Μακεδόνες της Ελλάδας (του πρώτου μέρους), ως διακριτή πολιτισμική πληθυσμιακή ομάδα από τους πρώτους και ως οργανικό πολιτισμικό τμήμα της ελληνικής πολιτισμικής κληρονομιάς. Έτσι, οι όροι «Μακεδόνας» και «Μακεδονία» έχουν ταυτόχρονα διττό περιεχόμενο κοινά αποδεκτό και καθ’ ομολογούμενο και από τα δύο μέρη. Ένα που χαρακτηρίζει τους Μακεδόνες της Βόρειας Μακεδονίας και ένα άλλο που χαρακτηρίζει τους Μακεδόνες της Ελλάδος. Ως εκ τούτου φαίνεται να έχει βάση ο ισχυρισμός της ελληνικής κυβέρνησης, που υπέγραψε τη συμφωνία, ως προς το γεγονός πως δεν αναγνώρισε εθνικότητα. Μάλιστα, έχω την εντύπωση πως πλέον δεν μπορεί να οριστεί Μακεδονική εθνικότητα ή Μακεδονικό έθνος, καθώς ο όρος «Μακεδόνας» (και «Μακεδονία») δεν ορίζει μονοσήμαντα ένα περιεχόμενο, αλλά δύο διακριτά μεταξύ τους περιεχόμενα. Επομένως, μου κάνει εντύπωση πως η Ελλάδα δέχεται στην παραπάνω αναφερόμενη ρηματική διακοίνωση της Βόρειας Μακεδονίας τον όρο Μακεδονικός λαός. Τέτοιος δεν μπορεί να υπάρχει καθ’ ολοκληρία, διότι ως έκφραση αποξενωμένη από κάθε άλλη παραδοχή, εμπεριέχει ταυτόχρονα το Μακεδονικό λαό της Βόρειας Μακεδονίας και το Μακεδονικό λαό της Ελλάδας οντότητες πολιτισμικά διαφορετικές. Η αποδοχή της ρηματικής αυτής διακοίνωσης γίνεται μόνο κάτω από την αφαιρετική παραδοχή πως προέρχεται από το ένα από τα δύο μέρη της συμφωνίας και απευθύνεται στο άλλο μέρος. Οπότε και οι δύο καταλαβαίνουν στο τι αναφέρεται. Κάτι τέτοιο όμως, δηλαδή η κατανόηση του περιεχομένου των όρων «Μακεδόνας» και «Μακεδονία», ανάλογα με τη πηγή προέλευσής των δεν είναι απαραίτητο να γίνεται κατανοητό από οποιοδήποτε άλλον. Για αυτό θεωρώ, στα πλαίσια της νέας αυτής συμφωνίας, πως είναι χρέος όχι μόνο της ελληνικής κυβέρνησης, αλλά καταρχήν των απανταχού Μακεδόνων της Ελλάδος, να συστήσουν εκ νέου τον Μακεδονικό Ελληνισμό στον κόσμο σε κάθε ευκαιρία που μπορεί να δοθεί, ώστε να κατασταθεί σαφές το διττό περιεχόμενο των παραπάνω όρων και η διττή σημασία που αυτοί έχουν για δύο γειτονικά κράτη, τα οποία ενσωματώνουν οργανικά διαφορετικές Μακεδονικές οντότητες.

Φυσικά όλα τα παραπάνω δεν διεκδικούν οποιουδήποτε είδους ορθότητα, πέρα από το ότι αποτελούν συλλογισμούς που προκύπτουν από την ανάγνωση του κειμένου μίας συμφωνίας. Προσπαθούν δε να ορθολογικοποιήσουν τα όσα αντιφατικά ακούστηκαν και γράφτηκαν στα μέσα ενημέρωσης όχι μόνο από πολιτικούς των δύο κρατών, αλλά και από ειδικούς και μη που πήραν μέρος στη σχετική συζήτηση στη χώρα μας.

Αποτέλεσμα εικόνας για Prespanski sporazum

Ακολουθώντας το ίδιο μήκος κύματος θα μπορούσε να δοθεί λύση και σε οποιοδήποτε άλλο πρόβλημα δημιουργείται από την ταυτόχρονη χρήση του όρου «Μακεδόνας» και «Μακεδονικός» από ιδιώτες των δύο κρατών σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του πλανήτη. Η γειτονική μας χώρα αμέσως μετά τη συμφωνία φρόντισε να ενημερώσει τους διεθνείς οργανισμούς που συμμετέχει, αλλά, υποθέτω, και τις χώρες με τις οποίες έχει σχέσεις για το δικαίωμα των πολιτών της στη χρήση των δύο παραπάνω όρων. Η ενημέρωση έγινε με βάση την παρ. 3 του άρθρου 7, είναι όμως ελλιπής και μεροληπτική. Η πλήρης ενημέρωση θα έπρεπε να συμπεριελάμβανε και την πρόνοια της παρ. 2 του άρθρου 7 για ακριβώς το ίδιο δικαίωμα που έχουν οι πολίτες της Ελλάδας, οι προερχόμενοι από την ελληνική Μακεδονία, να χρησιμοποιούν τον ίδιο όρο, αν και με άλλο περιεχόμενο. Επομένως, είναι στην ευθύνη του κάθε διεθνούς οργανισμού και της κάθε χώρας που έχει σχέσεις με τη Βόρειο Μακεδονία και την Ελλάδα και εφόσον υπάρχει ανάγκη διαχωρισμού (που μάλλον θα υπάρξει), να αποδίδεται ένας επιπλέον προσδιορισμός τόσο στους πολίτες όσο και στα προϊόντα των δύο χωρών. Ιδιαίτερη προσοχή χρήζει το γεγονός πως, εφόσον τεθεί ανάγκη διαχωρισμού, δεν αρκεί να τεθεί προσδιορισμός μόνο στη χρήση για ένα από τα δύο μέρη, π.χ. μακεδονικό κρασί για το κρασί από τη Βόρεια Μακεδονία και ελληνικό μακεδονικό κρασί για το κρασί από την ελληνική Μακεδονία. Θα πρέπει να γίνεται χρήση προσδιορισμού και στις δύο ονομασίες, π.χ. βόρειο-μακεδονικό κρασί και ελληνικό μακεδονικό κρασί. Οι πολίτες και των δύο χωρών έχουν δικαίωμα χρήσης των όρων «Μακεδόνας» και «Μακεδονικός», αλλά αφού αυτοί οι όροι έχουν διαφορετικό περιεχόμενο και αφού αυτοί οι όροι θα συμβεί να χρησιμοποιηθούν ταυτόχρονα εκτός των συνόρων των δύο κρατών, φρονώ, πως στα πλαίσια της συμφωνίας, είναι ευθύνη του φορέα στον οποίο θα γίνει η ταυτόχρονη χρήση, να αποδώσει έναν επιπλέον προσδιορισμό σε καθέναν από τους δύο όρους και όχι μόνο σε έναν από αυτούς.

Μέσα στις τόσες τριβές που μπορεί να δημιουργεί η συμφωνία και τις ας πούμε για μία ακόμη φορά «δημιουργικές» ασάφειές της, ένα «οιονεί» πλεονέκτημα που εισάγει είναι το γεγονός πως με τη συμφωνία αυτή η γειτονική μας χώρα τίθεται πλέον στο στρατόπεδο των ευρω-ατλαντικών συμμαχιών. Στη σχετική αρθρογραφία και τις σχετικές συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, η συγκεκριμένη παράμετρος, δε θεωρώ πως έχει τύχει της δέουσας προσοχής ως διπλωματικό όπλο. Όσο η χώρα αυτή, βρισκόμενη σε ένα κομβικό σημείο στο κέντρο των νότιων Βαλκανίων, προερχόμενη από το πρώην ανατολικό μπλοκ, δεν είχε λάβει σαφή θέση προς τη μία (ευρω-ατλαντική συμμαχία) ή την άλλη (σινο-ρωσικός άξονας) πλευρά, αποτελούσε το «μήλον της έριδος». Όλοι οι συμπλεκόμενοι με τη μία ή την άλλη πλευρά είχαν λόγο προκειμένου να έχουν καλές σχέσεις μαζί της και προκειμένου να τη δελεάσουν να ενταχθεί στο στρατόπεδό τους, να ενθαρρύνουν τον αλυτρωτικό «μακεδονισμό» της και την αδιαλλαξία της. Από τη στιγμή που τείνει να ενταχθεί στους θεσμούς και της συμμαχίες της μίας πλευράς, οι χώρες της άλλης πλευράς έχουν κάθε κίνητρο να αναθεωρήσουν τις θέσεις τους ως προς αυτή την χώρα. Φυσικά το αν αυτή η αναθεώρηση θα είναι προς όφελος του δικαίου μας είναι στο δικό μας χέρι να το διεκδικήσουμε, εκμεταλλευόμενοι τα στρατηγικά μας πλεονεκτήματα. Ταυτόχρονα, το γεγονός πως η Βόρεια Μακεδονία επιλέγει να ενταχθεί σε θεσμούς που εμείς από δεκαετίες είμαστε ενταγμένοι, μας δίνει το συγκριτικό πλεονέκτημα να διεκδικήσουμε και να κατοχυρώσουμε τις θέσεις μας στα πλαίσια αυτών των θεσμών. Αυτό προϋποθέτει ένα νέο διπλωματικό αγώνα για την ορθή ενημέρωση και χρήση των προνοιών της συμφωνίας, καθώς και για την ορθή και πλήρη ενημέρωση των θέσεων μας και των δικαιωμάτων μας αναφορικά με τη Μακεδονία. Αυτές οι θέσεις και τα δικαιώματα πρέπει να παίρνουν θεσμική μορφή σε κάθε ευκαιρία που τίθεται. Προς την κατεύθυνση αυτή θα πρέπει να είναι και η πιθανή δημιουργία νέων συμμαχιών, ώστε να έχουμε τη στήριξη κάποιων χωρών στο συγκεκριμένο ζήτημα, με αμοιβαία δική μας υποστήριξη σε θέματα δικά τους που θεωρούμε δίκαια και εφικτά. Επιπλέον, είναι νωπή η δυσφορία της Βουλγαρίας αναφορικά με τη συμφωνία και ιδιαίτερα με συγκεκριμένα ζητήματα που αυτή περιέχει. Ίσως, μια συμμαχία με τη Βουλγαρία, αφού και αυτή νέμεται ένα μέρος της ευρύτερης γεωγραφικής Μακεδονίας, σε ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος θα μπορούσε να δώσει μία επιπλέον ώθηση στη διασαφήνιση των θολών θεμάτων της συμφωνίας.

Σε κάθε περίπτωση η μη οριστική και εναργής διευθέτηση του «μακεδονικού ζητήματος» επιβάλλει από την Ελλάδα να είναι σε διπλωματική εγρήγορση και κινητικότητα, όχι μόνο στο να διορθώνει τα κακώς κείμενα που συνεχώς δημιουργούνται, αλλά κυρίως στο να προλαμβάνει τη δημιουργία τους και να διαμορφώνει τις συνθήκες ομαλής και οριστικής διευθέτησης.

Αποτέλεσμα εικόνας για Prespansko sporazum

Από αυτό ακριβώς έλκεται και το τρίτο και σημαντικότερο θεωρώ «οιονεί» πλεονέκτημα της συμφωνίας. Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 κοσμογονικές αλλαγές έχουν συντελεστεί. Η κατάρρευση του πολιτικού ανατολικού μπλοκ, η απελευθέρωση των εμπορικών και των χρηματοοικονομικών συναλλαγών, η τεχνολογική πρόοδος και πλείστα άλλα γεγονότα έχουν διαμορφώσει ένα περιβάλλον αβεβαιοτήτων, στο οποίο πρέπει κάθε υποκείμενο να είναι σε εγρήγορση και να διαμορφώνει καταστάσεις εάν θέλει να διατηρεί τα κεκτημένα και να ευημερεί. Δυστυχώς, η πρόνοια, η ομοιογένεια, η καινοτομία και η συνεργασία κυρίως στα θέματα της εξωτερικής μας πολιτικής, τις τρεις τελευταίες δεκαετίες θεωρώ πως βρίσκεται σε υστέρηση σε σχέση με τις αναγκαιότητες που διαμορφώνονται. Είχαμε συνηθίσει να ερμηνεύουμε τη θέση μας και τη σχέση μας με τους άλλους, με βάση το θεσμικό περιβάλλον προηγούμενων δεκαετιών. Όμως, όλοι πλέον βρίσκονται στην ανάγκη να διαμορφώσουν και να διεκδικήσουν μία νέα θέση γιατί υπάρχει χώρος πλέον για αυτό. Στην ίδια θέση βρέθηκε και η Βόρεια Μακεδονία. Στην ίδια θέση βρίσκεται και η Τουρκία, η οποία διεκδικεί και όσο δεν λαμβάνει τα σωστά σήματα από εμάς θα συνεχίσει να διεκδικεί κερδίζοντας. Περισσότερο από ποτέ λοιπόν προκύπτει η ανάγκη νέων θεσμών που θα βάλουν τέλος στην αβουλία ή τις άστοχες ενέργειες τις εξωτερικής μας πολιτικής. Που θα θέσουν στην εξωτερική μας πολιτική, συντεταγμένα, όλες τις δυνάμεις του ελληνισμού παντού στον κόσμο. Που θα κάνει την εξωτερική μας πολιτική να απαντάει στις προκλήσεις και να δημιουργεί νέες δυνατότητες και προοπτικές για τον ελληνισμό, χωρίς φόβο, και χωρίς μικροκομματικές και μικροπολιτικές σκοπιμότητες, αλλά με πάθος για το δίκαιο και την ανάγκη μας να φωνάξουμε τη δημιουργική μας παρουσία απανταχού. Φυσικά, ένα πρώτο εργαλείο που θα μας βάλει σε αυτό το ρου είναι η δημιουργία συμβουλίου εθνικής ασφαλείας, όπως κατά καιρούς αναλύεταιπ.χ.(15)(16), αλλά δεν τυγχάνει πολιτικής αποδοχής και εφαρμογής. Θα πρότεινα επιπλέον και συμβούλιο εθνικής στρατηγικής, το οποίο εμπλέκοντας φορείς και προσωπικότητες από όλο το φάσμα του ελληνισμού, προφανώς και του απόδημου, θα είναι σε θέση να προσδιορίζει και να θέτει καταρχήν στο λαό, αλλά και στην εκάστοτε πολιτική του ηγεσία, τις επιλογές, τους στόχους, τα μέσα και τις στρατηγικές, όχι μόνο στην εξωτερική πολιτική και ασφάλεια, αλλά και στην οικονομία, την εκπαίδευση, τη διάχυση του ελληνικού πολιτισμού και πνεύματος, την τεχνολογική πρόοδο. Και επειδή όπως προκύπτει από την πρόσφατη εμπειρία μας, με την οικονομική κρίση, το μακεδονικό, τα ελληνοτουρκικά, συνήθως, βρισκόμαστε εξαπίνης αλυσοδεμένοι με δεσμά υπέρμετρα βαριά και συχνά άδικα για τους πολλούς, η προπαρασκευή, η ομόνοια και η θεσμική συνεργασία όλων των παραγωγικών και πολιτισμικών μας δυνάμεων, δεν μπορεί παρά να είναι η μόνη λύση.

Συμπερασματικά, αυτό που θέλω να καταδείξω είναι πως το βασικό μειονέκτημα της συμφωνίας για τη χώρα μας και τους πολίτες της, δεν είναι τόσο η αναγνώριση από μέρους μας του δικαιώματος και στο βόρειο γείτονά μας στη χρήση των όρων «Μακεδόνας» και «Μακεδονία», κάτι στο οποίο είχε πρόσβαση ήδη και με μεγαλύτερη ελευθερία. Το βασικό μειονέκτημα, με αφορμή το «μακεδονικό ζήτημα» και την κάποια λύση του, έγκειται στο γεγονός πως είμαστε αναγκασμένοι να αφυπνιστούμε και να βγούμε από την «ασφάλειά» μας, από το να θεωρούμε τον κόσμο μας και τα στοιχεία που τον ορίζουν δεδομένα και αναλλοίωτα. Πρέπει να αρχίσουμε να διεκδικούμε τα δικαιώματά μας και τη θέση μας στο παγκόσμιο γίγνεσθαι, όπως προκύπτουν από την ιστορία μας και τον πολιτισμό μας. Πρέπει προφανώς, να δημιουργήσουμε νέες συνεργατικές δομές, οι οποίες θα δύναται να ενεργοποιούν τις ελληνικές δυνάμεις σε όλο τον κόσμο. Από την άλλη, αυτό είναι και το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της συμφωνίας, δηλαδή η συνειδητοποίηση αυτής της ανάγκης μπορεί να καταστήσει τον ελληνισμό οδηγό των εξελίξεων και πηγή ανανέωσης και ελπίδας σε ένα παγκοσμιοποιημένο γίγνεσθαι, στο οποίο η απελευθέρωση των σχέσεων και των περιορισμών οδηγούν σε συγκρούσεις και όχι σε ευημερία, καθώς λείπει ο «φάρος».

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

  1. http://www.kathimerini.gr/969256/article/epikairothta/politikh/oloklhrh-h-symfwnia-gia-to-skopiano-pdf
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/VMRO-DPMNE
  3. https://voicenews.gr/i-kina-vazi-stop-se-ellinika-proionta-pou-chrisimopioun-ton-oro-makedonikos-prepi-na-dosoun-adia-ta-skopia/
  4. https://hellasjournal.com/2019/01/to-paralogo-kai-i-symfonia-ton-prespon-pos-vaftisan-toys-skopianoys-quot-makedones-quot/?
  5. http://www.kathimerini.gr/1005140/gallery/epikairothta/politikh/me-anafores-se-makedoniko-lao-h-rhmatikh-diakoinwsh-ths-pgdm
  6. https://www.zougla.gr/politiki/article/makedones-stin-e8nikotita-i-skopiani-ke-makedoniki-i-glosa-tous-lei-to-simvoulio-evropis
  7. https://hellasjournal.com/2019/02/ta-skopia-katochyrosan-to-makedonikos-ki-ston-oie-to-quot-parathyro-quot-sti-symfonia/
  8. https://www.in.gr/2019/02/18/economy/zitoun-tora-kai-tin-onomasia-makedonikos-oinos/
  9. https://www.iefimerida.gr/news/483741/os-makedonia-periptero-ton-skopion-sti-diethni-ekthesi-toyrismoy-sto-verolino-eikones
  10. https://www.in.gr/2019/03/15/politics/diplomatia/makedoniko-meionotita-stin-ellada-prokalei-taraxi-se-tsipra-kai-zaef/
  11. https://www.tovima.gr/2019/02/26/politics/meta-to-bbc-kai-to-sputnik-provallei-makedoniki-meionotita/
  12. https://hellasjournal.com/2019/05/o-mathioy-nimits-toy-apokalyptei-gia-tis-prespes-i-ethniki-taytotita-einai-i-makedoniki/?fbclid=IwAR39tay9YIhvU07hLD5lS2qREPK1xnmFO8KNrGWhdX19oK1w23PUs3p3xKI
  13. https://www.in.gr/2019/02/26/politics/diplomatia/neo-proklitiko-dimosieyma-apo-sputnik-gia-makedoniki-meionotita-ti-ypostirizei-ouranio-tokso/
  14. https://zenithmag.wordpress.com/tag/%CE%B2%CE%BF%CF%81%CE%B5%CE%B9%CE%B1-%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BD%CE%B9%CE%B1/
  15. https://www.huffingtonpost.gr/entry/strateyike-anaykaioteta-e-sestase-toe-semvoelioe-ethnikes-asfaleias_gr_5ba9fb70e4b069d5f9d60252
  16. https://www.liberal.gr/apopsi/sumboulio-ethnikis-asfaleias-to-alithino-diakubeuma-kai-i-katastrofiki-epilogi/219840

Το Δυτικό Πολιτικό Σύστημα: Η Κατάρρευση των Μύθων

Το μέλλον του παρελθόντος μας

Η κατάρρευση των μύθων

Γράφει ο Δρ Μάνος Δανέζης, Αστροφυσικός

Το Δυτικό πολιτικό σύστημα

Το δυτικό πολιτικό σύστημα, παρά τις κάποιες περί του αντιθέτου απόψεις, στηρίχθηκε ιστορικά στην κοινωνική φιλοσοφία της «Αριστοκρατίας». Η ουσιαστική έννοια του όρου προκύπτει από τη ρίζα της λέξης που σημαίνει η «κυριαρχία των αρίστων». Το νόημα της έννοιας «άριστος» μπορούμε να το βρούμε αναλυμένο σε όλα τα κείμενα του Αριστοτέλη, αλλά και πολλών άλλων Ελλήνων φιλοσόφων. 
Η έννοια του όρου «άριστος», με την πάροδο των αιώνων, έτυχε μιας σκαιής μεταχείρισης και μιας εσκεμμένης παρερμηνείας. Αυτό συνέβη επειδή αποτελούσε προϋπόθεση κατάληψης ηγετικών θέσεων στα πλαίσια της κοινωνικής αυτής δομής. Με την πάροδο όμως των ετών, οι ηγετικές και εξουσιαστικές ομάδες παρέμεναν μεν ολιγομελείς, όπως και οι αριστοκρατικές, παρόλο που δεν αποτελούντο πλέον από «αρίστους». Απλά οι ολιγομελείς αυτές ομάδες εξουσίας αυτοονομάζονταν φιλάρεσκα «αριστοκρατικές» επιβάλλοντας στην κοινωνία, με κάθε μέσον, να τους απονέμει αυτόν τον τίτλο.
Η αποδοχή αυτής της πραγματικότητας μετάλλαξε την κοινωνική φιλοσοφία της Αριστοκρατίας, σε ένα απλό «Ολιγαρχικό κοινωνικό σύστημα». Στο σύστημα αυτό η έννοια της αριστοκρατικής ομάδας διοίκησης αντικαταστάθηκε από την έννοια της «ελίτ» η οποία δεν συνεπαγόταν ότι ήταν και αριστοκρατική.
Μέσω αυτής της μετάλλαξης, η οποία δεν ήταν επιβεβλημένη φυσιολογικά, αλλά βίαια, είχαν ήδη τεθεί οι ρίζες της κατάρρευσης της κοινωνικής φιλοσοφίας της αριστοκρατίας του πνεύματος, εφόσον είχε χαθεί η αυτοσυνέπεια και η συνέχεια βασικών προϋποθέσεων και αρχών λειτουργίας της. 
Ο έλεγχος των διοικητικών δομών της κοινωνίας είχε περιέλθει πλέον στα χέρια «ολίγων» αλλά όχι και «αρίστων». Η εξέλιξη αυτή, επειδή εξυπηρετούσε και ωφελούσε τις μωροφιλοδοξίες και τις άκρατες και χωρίς φραγμούς ωφελιμιστικές επιδιώξεις των «ολίγων», αλλά όχι και «αρίστων», παγιώθηκε και διαιωνίστηκε μέχρι τις ημέρες μας
Αυτό που θα πρέπει να τονίσουμε είναι ότι σε ένα ιδεατό αριστοκρατικό κοινωνικό μοντέλο οι ηγεσίες δεν αποτελούν αντανάκλαση και έκφραση των αδυναμιών του λαού, αλλά φωτισμένες πρωτοπορίες των «αρίστων», αποδεκτές φυσιολογικά από το λαό.
Η παγίωση όμως μιας κοινωνικής ολιγαρχικής διοικητικής δομής, χωρίς αριστοκρατικά χαρακτηριστικά, δημιούργησε προβλήματα εφόσον δεν έχαιρε μιας βιωματικής ηθικής και συνειδησιακής αποδοχής από μέρους της κοινωνίας. Η αποδοχή αυτή ήταν αναγκαία προϋπόθεση μιας ειρηνικής αποδοχής, εκ μέρους της κοινωνίας, των επιβεβλημένων, τις περισσότερες φορές δια της βίας, ολιγαρχικών ηγεσιών. Για το λόγο αυτό αντικαταστάθηκαν, η ηθική, η γνώση και η κοινωνική προσφορά ως στοιχεία μέτρησης του αρίστου, από την αποδοχή ως μέτρου μέτρησης του «υλικού πλούτου».
Η θέσπιση όμως του κριτηρίου του υλικού πλούτου ως κριτηρίου κοινωνικής αποδοχής, αποτέλεσε ένα νέο πλήγμα στις δομές του πυλώνα της κοινωνικής φιλοσοφίας του δυτικού πολιτισμικού ρεύματος. Συγχρόνως δημιούργησε βαθιές ρωγμές στις δομές της επιστήμης και της θεολογίας, οι οποίες, αν ήθελαν να επιζήσουν, έπρεπε να ανασυγκροτηθούν με βάση τα νέα δεδομένα.
Έτσι τέθηκαν οι βάσεις των μελλοντικών συγκρούσεων και προστριβών μεταξύ των δομών της κοινωνικής φιλοσοφίας, της επιστήμης και της θεολογίας. 
Επειδή όμως υπήρξε προφανής και κατανοητή η ασυμφωνία και η ιδεολογική σύγκρουση μεταξύ επιστήμης, θεολογίας της κοινωνικής φιλοσοφίας, έγινε μια προσπάθεια αλλοίωσης βασικών αρχών και κανόνων λειτουργίας της επιστήμης και της θεολογίας, έτσι ώστε να εξυπηρετούν και να καλύπτουν φιλοσοφικά και ιδεολογικά τα συμφέροντα του εκχυδαϊσμένου πλέον πυλώνα της κοινωνικής φιλοσοφίας.
Είναι η εποχή κατά την οποία τα χριστιανικά ιερατεία περιέβαλαν το χριστιανισμό με κοσμικά χαρακτηριστικά. Ο χριστιανισμός γίνεται πλέον μιλιταριστικός, βίαιος τρυγητής υλικών αγαθών, ρατσιστικός και εθνικιστικός, σε αντίθεση με όλα τα διδάγματα και τις επιταγές του ιδρυτή του. 
Ομοίως η επιστήμη γίνεται υλιστική, ωφελιμιστική και κατευθυνόμενη. Είναι αποδεκτή από την κοινωνική δομή και χρηματοδοτείται μόνο αν εξυπηρετεί τον πόθο των ολίγων για δόξα και υλικό κέρδος.
Όπως γίνεται φανερό από όλα τα προηγούμενα, μια τέτοια κοινωνική διοικητική δομή δεν ήταν δυνατόν να γίνει αποδεκτή από το μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας.
Τότε ακριβώς αρχίζει η εποχή της κατάρρευσης των αναπτυχθέντων ολιγαρχικών δομών (φεουδαρχίες, μοναρχίες κ.λ.π.). 
Η κατάρρευση αυτή θα μπορούσε να δράσει θετικά στην ανασύνταξη του πολιτισμικού αυτού πυλώνα, αν αποτελούσε την αρχή μιας αυτοκάθαρσής του, και μιας ουσιαστικής επαναφοράς της αρχής των «αρίστων». 
Η ευκαιρία όμως χάθηκε λόγω μιας Οβιδιακής και πανέξυπνης μεταμόρφωσης του ολιγαρχικού συστήματος
Οι καταρρέουσες ολιγαρχικές κοινωνικές δομές επιχείρησαν επιτυχώς μια εκπληκτική πολιτισμική αναδίπλωση. Προκειμένου να διατηρήσουν τον διοικητικό έλεγχο, υιοθέτησαν, φαινομενικά και υποκριτικά βέβαια, τη φιλοσοφική αρχή του ιδεαλιστικού πολιτισμικού μοντέλου, την αρχή της «Άμεσης Δημοκρατίας».
Επικαλούμενοι όμως κάποιες ουσιαστικές και πραγματικές κοινωνικές αδυναμίες, η «άμεση δημοκρατία» αντικαταστάθηκε από την «αντιπροσωπευτική δημοκρατία» η οποία με την σειρά της έδωσε τη θέση της στην «αντιπροσωπευτική πολυκομματική δημοκρατία».
Είναι αλήθεια ότι όλη αυτή την περίοδο των μεγάλων κοινωνικών αλλαγών, έγιναν φιλότιμες προσπάθειες αλλαγής του φιλοσοφικού και ιδεολογικού προσανατολισμού των διοικητικών δομών του πολιτιστικού πυλώνα. Στόχος αυτής της προσπάθειας ήταν η εφαρμογή της αρχής των «αρίστων», στην επιλογή των «δημοκρατικά» εκλεγομένων αντιπροσώπων.
Στο σημείο αυτό όμως κρυβόταν ο «άσσος» των ολιγαρχικών δομών. Ποντάροντας στην «ανθρώπινη φύση», επέκτεινε αριθμητικά τον ολιγαρχικό κύκλο συμπεριλαμβάνοντας σ’ αυτόν όλους τους εκάστοτε εκλεγμένους εκπροσώπους του λαού. Οι εκπρόσωποι αυτοί, περιβάλλονταν με όλα τα ολιγαρχικά προνόμια και γίνονταν δεκτοί στους ολιγαρχικούς κύκλους ως ισότιμοι όσο διαρκούσε η θητεία τους.
Ήταν σχεδόν βέβαιο ότι το πάθος της εξουσίας και του πλούτου, η ηδονή της επιβολής τους στο πλήθος, η λαϊκή αποδοχή που μπορούσαν να αποκομίσουν μέσω της εξυπηρέτησης βασικών αναγκών, μέσω θεμιτών ή αθέμιτων μέσων, θα αλλοτρίωναν ακόμα και τους άριστους μετατρέποντάς τους απλά σε «ολίγους». 
Η ύπαρξη κάποιων αδιάφθορων αντιπροσώπων απλά θα αποτελούσε το «άλλοθι» και την προς τα έξω «καλή μαρτυρία» του συστήματος.
Μια τέτοια εξέλιξη βεβαίως παραχάραζε το ουσιαστικό νόημα της άμεσης δημοκρατίας μετατρέποντάς την σε ένα παράδοξο σύστημα «ολιγαρχικής αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας». 
Ένα τέτοιο κοινωνικό και πολιτικό σύστημα ικανοποιούσε επιφανειακά το λαϊκό αίσθημα το οποίο αποζητούσε συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων, ενώ ουσιαστικά οι αποφάσεις λαμβάνονταν και πάλι από μια διευρυμένη και περιχαρακωμένη ολιγαρχική ομάδα.
Ένας δεύτερος παράγοντας που παρέμεινε αναλλοίωτος στα πλαίσια αυτής της κοινωνικής μετάλλαξης είναι η διατήρηση ως παράγοντα κοινωνικής αξιολόγησης, της ποσότητας και της ποιότητας των υλικών αγαθών. Ο παράγοντας αυτός, όχι μόνο διατηρήθηκε, αλλά συν τω χρόνω αποτέλεσε τη βάση του οικοδομήματος της σχεδιοποιημένης οικονομίας και σε προέκταση του «πολιτικού συστήματος αξιών».
Με την αποδοχή αυτού του είδους του πολιτικού συστήματος, η σήψη των δομών της κοινωνικής φιλοσοφίας του δυτικού πολιτισμού, είχε περάσει στην τελευταία και πλέον επώδυνη φάση του.

Το Διαχειριστικό μοντέλο

Την κατάρρευση του δυτικού πολιτικού μοντέλου προσπάθησαν να ξεπεράσουν οι διοικητικές δυτικές δομές, προβάλλοντας το «Διαχειριστικό Πολιτισμικό Μοντέλο» το οποίο εκφράζει στα τελευταία στάδια κατάρρευσης του δυτικού πολιτικού συστήματος. Η άποψη η οποία διατυπώνεται είναι ότι το μοναδικό αίτιο αποσάθρωσης των δομών του Δυτικού πολιτισμικού μοντέλου είναι η κακή διαχείριση. Με βάση αυτή την φιλοσοφία η άρχουσα διοικητική δυτική τάξη, προβαίνει σε μια αναδιάταξη των κοινωνικών διοικητικών δομών μέσω της θεσμοθέτησης ενός απέραντου πλέγματος νέων θεσμικών κοινωνικών συμβάσεων (νόμων και διατάξεων λειτουργίας). Σε κάποιες περιπτώσεις και σε κάποια έκταση, οι διαχειριστικές αυτές παρεμβάσεις μπορεί να κρίνονται αναγκαίες. Το πρόβλημα αρχίζει να εμφανίζεται όταν οι φιλοδοξίες των διαχειριστικών διοικητικών δομών, προκειμένου να διαιωνίσουν την εξουσιαστική παρουσία τους στα πλαίσια της κοινωνίας, αρχίζουν να σχηματοποιούν τις πρώτες κοινωνικές ψευδαισθήσεις. Οι ψευδαισθήσεις συνίστανται στη δημιουργία της εντύπωσης ότι η «διαχείριση» μπορεί να ταυτιστεί και να αντικαταστήσει την έννοια της «κοινωνίας» και της «πολιτικής». Αυτό γίνεται επιπόλαια και χωρίς να γίνονται αντιληπτές οι εκλεκτικές και διαφοροποιητικές σχέσεις οι οποίες διέπουν αυτές τις έννοιες. Η «κοινωνία» αποτελεί το ιστορικό υποκείμενο. Η «πολιτική», σε κάθε της έκφραση, το μέσον επίτευξης των στόχων της κοινωνίας και τέλος η «διαχείριση», μέσω σύγχρονων δομών και τεχνικών, το εργαλείο εξυπηρέτησης της «κοινωνίας των ανθρώπων».
Ένα τέτοιο διαχειριστικό κοινωνικό σύστημα σύντομα αλώνετε από την οικονομική δομή και έτσι, από διαχειριστικό μεταμορφώνεται σε «οικονομίστικο», Η ακραία αυτή Διαχειριστική αντίληψη, την οποία βιώνουμε σήμερα, αποτελεί το κύκνειο άσμα του διοικητικού πολιτισμικού συστήματος.

Η Οικονομία

Το οικοδόμημα της οικονομίας εντάσσεται στα πλαίσια του διαχειριστικού πολιτικού μοντέλου. Χωρίς να ταυτίζεται μ’ αυτό, αποτελεί μέρος, όργανο, αλλά και ουσιαστικό συστατικό του. Η οικονομία όμως δεν αποτελεί, στο φιλοσοφικό της τουλάχιστον επίπεδο, επιστήμη, παρά μόνο στο μέτρο της χρησιμοποίησης μιας σειράς επιστημονικών ειδικοτήτων όπως της κοινωνιολογίας, των μαθηματικών και της ψυχολογίας. 
Η οικονομία, ιδεατά, αποτελεί τον ισχυρό βραχίονα μέσω του οποίου η κοινωνική δομή, στην εφαρμοσμένη της έκφραση, στηρίζει την επιστήμη και την θεολογία. Η οικονομική δομή βέβαια διαμορφώνεται και οριοθετείται από το περιεχόμενο και την επίδραση του πολιτισμού των κρατούντων.
Όπως όμως αναφέρει ο Μ. Μπέγζος, στα πλαίσια ενός διαχειριστικού μοντέλου: «Κανένας ηθικός φραγμός, καμιά θρησκευτική απαγόρευση, κανένα θεολογικό όριο δεν μπορούν να αναχαιτίσουν ή να επηρεάσουν την οικονομική δραστηριότητα του ατόμου. Με αυτόν τον τρόπο όμως κινδυνεύει η ιδιωτική πρωτοβουλία να εκφυλιστεί σε ατομική υστεροβουλία. Χάνονται τα όρια ανάμεσα στη ελευθερία και στην αυθαιρεσία, την πρωτοβουλία και την υστεροβουλία, το κέρδος και την κερδοσκοπία». 
Όπως αντιλαμβανόμαστε σήμερα, οι διαχειριστικές δομές, υπερεκτιμώντας τις δυνατότητες της οικονομίας ως μέσου επιβολής, της επιτρέπουν το γιγαντισμό, ο οποίος σε πολλές περιπτώσεις οδηγεί σε άλωση όλων των κοινωνικών, επιστημονικών, θεολογικών και πολιτικών δομών, ένα γεγονός που εκχυδαΐζει την πολιτική και κοινωνική δομή.

Είναι λοιπόν εμφανές ότι εδώ και αρκετά χρόνια αυτό που ονομάζουμε «δυτική αντιπροσωπευτική δημοκρατία» αποκλίνει δραματικά από τους βασικούς κανόνες της Αθηναϊκής Δημοκρατίας, την οποία υποτίθεται ότι αποδέχεται ως βάση της συγκρότησής της. Δεν θα ήταν παρακινδυνευμένο να υποστηρίξουμε ότι το σημερινό πολιτικό σύστημα προσεγγίζει το «Ολιγαρχικό», με μια βασική διαφορά. Επιτρέπει στους πολίτες, μέσω διαφανών εκλογικών διαδικασιών, να επιλέγουν δημοκρατικά την ολιγαρχική ομάδα της αρεσκείας τους, καθώς και τα πρόσωπα που θα την πλαισιώσουν. Το σύστημα αυτό, πολλές φορές, ολισθαίνει σε μοναρχικό, όταν ο πρώτος τη τάξει της ομάδας εξουσίας πιστέψει στην «ενός ανδρός αρχή», επιβάλλοντας τη θέληση και τις επιλογές του με κάθε τρόπο, θεμιτό ή αθέμιτο. Σε ένα τέτοιο πολιτικό σύστημα, έννοιες όπως αυτές του «κοινωνικού ελέγχου», της «διαφάνειας», της «συμμετοχής», του «δικαίου», της «ισονομίας» και της «ισοπολιτείας» των «ίσων ευκαιριών», όπως και τόσες άλλες, χάνουν το νόημά τους. Αποτελούν απλώς «κούφια» νοήματος λόγια, τα οποία διατυπώνονται απλώς από συνήθεια, ή για λόγους εντυπωσιασμού και προπαγάνδας, στην προσπάθεια διαιώνισης του συστήματος της «Δημοκρατικής Ολιγαρχίας». και των προσώπων που την συγκροτούν. Όπως αναφέρει ο H. Marcuse στο έργο του «Μονοδιάστατος άνθρωπος»: «Ο ολοκληρωτισμός δεν είναι μόνο μια ορισμένη μορφή κυβέρνησης ή κόμματος, είναι ακόμα κι ένα ειδικό σύστημα παραγωγής και διανομής, που εναρμονίζεται απόλυτα με τα πολλά κόμματα και τις εφημερίδες, με την διάκριση των εξουσιών κ.λ.π.»

Στα πλαίσια μιας τέτοιας πολιτικής συγκρότησης, οι πολίτες διαπαιδαγωγούνται αντιδημοκρατικά στο όνομα της δημοκρατίας. Δεν συνειδητοποιούν ότι οι εκλεγέντες αντιπρόσωποί τους δεν μεταφέρουν τις λαϊκές απόψεις και διεκδικήσεις, αλλά αποτελούν κομματικούς παράγοντες, οι οποίοι, τις περισσότερες φορές, υπακούουν τυφλά και υστερόβουλα στα κελεύσματα του αρχηγού, των βαρόνων και των οπλαρχηγών της ολιγαρχικής ομάδας εξουσίας. Η συνειδητοποίηση αυτής της αλήθειας «πνίγει» τους πολίτες που την συνειδητοποιούν αναγκάζοντάς τους να διεκδικούν τα δίκαια ή άδικα δικαιώματά τους από την πολιτεία, πολλές φορές, βίαια και εξωθεσμικά. Τι άλλο όμως θα μπορούσαν να κάνουν, όταν οι αντιπρόσωποί τους πολιτεύονται μεν, αλλά ενίοτε βουλεύονται; Όσον αφορά την Ελλάδα, αλλά και όλα τα μικρά κράτη της περιφέρειας του δυτικού κόσμου, τα προηγούμενα προβλήματα έχουν πάρει έναν δραματικό χαρακτήρα. Η προσπάθεια επαναχάραξης των σφαιρών επιρροής στον κόσμο και τα καλπάζοντα υπερεθνικά οικονομικά και κοινωνικά συμφέροντα, αποτελούν το ιδανικό πεδίο ανάπτυξης μιας «ολιγαρχικής δημοκρατίας». Αυτό όμως που θα πρέπει να αντιληφθούμε είναι ότι για την κατάσταση αυτή δεν φταίνε τα πρόσωπα, αλλά το πολιτικό σύστημα το οποίο έχει κλείσει τον ιστορικό του κύκλο και θα πρέπει επιτέλους να ανανεωθεί. Η ανανέωση αυτή δεν είναι δυνατόν να στηρίζεται σε μιαν απλή αντιγραφή άλλων δυτικών συστημάτων, τα οποία δεν έχουν λάβει υπ’ όψη τους τις ελληνικές ιδιαιτερότητες. Η Ελλάδα γέννησε την ανόθευτη Δημοκρατία, τη βάση των Δυτικών Δημοκρατιών, και ως εκ τούτου θα πρέπει να αποτελεί το θεματοφύλακα των βασικών αξιών της. Είναι υποχρέωσή της, αντί να αναπαράγει την Ολιγαρχική Δημοκρατία άλλων δυτικών κρατών, να κάνει προτάσεις ανατροπής και αντικατάστασής της από μια γνήσια Δημοκρατία, εναρμονισμένη με την σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα και συνεπή με τα βασικά και απαράβατα δημοκρατικά δεδομένα. Επιτέλους οι επαγγελματίες της πολιτικής πρέπει να αντιληφθούν ότι, δεν είναι ο Λαός ο οποίος «εφευρέθηκε» προκειμένου να τους εξυπηρετεί, αλλά τα κόμματα και τα στελέχη τους, τα οποία οφείλουν να επανέλθουν στην οδό της πραγματικής δημοκρατικής σκέψης και νοοτροπίας.

*Από το βιβλίο των Μάνου Δανέζη και Στράτου Θεοδοσίου: «Το Μέλλον του Παρελθόντος μας – Επιστήμη και Νέος Πολιτισμός» Εκδόσεις Δίαυλος, Αθήνα 2005

Μυστηριακή Καππαδοκία: Τα υπόγεια μυστήρια του προθάλαμου της Ανατολής

Μυστηριακή Καππαδοκία

Τα υπόγεια μυστήρια του προθάλαμου της Ανατολής

Explorer Cave Hotel/Cappadocia on Instagram: “Good morning from Cappadocia 🌄  Günaydın ☀️ ✉️ info@explorercavehotel.com 📍Location #goreme #cappadocia #turkey .📸 @cappadociapers . . . .…”

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος

Οροπέδιο Μικράς Ασίας. Στην καρδιά της Τουρκίας, επτακόσια χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Κωνσταντινούπολης,  απλώνεται η μυστηριακή Καππαδοκία, ένας τόπος με απόκοσμη ομορφιά και γεμάτος ιστορία. Εδώ ο χρόνος, η φύση, αλλά και το ανθρώπινο χέρι, έχουν δημιουργήσει κάτι το μοναδικό. Ένα γεωλογικό ανάγλυφο, που σμιλεύτηκε με την ανθρώπινη υπομονή και τέχνη.

What to do in Cappadocia: Evil Eye Tree

Η Καππαδοκία είναι ο προθάλαμος της Ανατολής, των άνυδρων εκτάσεων και της στέπας. Η γεωλογία, η ιστορία, οι λαοί κι οι πολιτισμοί που πέρασαν άφησαν τα ίχνη τους σε αυτή την παράξενη περιοχή. Το ίδιο και οι ορδές των σημερινών τουριστών, που έρχονται απ’ όλο τον κόσμο για να δουν από κοντά έναν μοναδικό κι απαράμιλλης ομορφιάς τόπο.


 

Goreme


Ένα θαύμα της φύσης

Η Καππαδοκία σε καλωσορίζει σε μια άλλη ανθρωπογεωγραφία, πιο ανατολίτικη, που κάνει τον κόσμο της Ευρώπης να φαντάζει απίστευτα μακρινός. Εδώ οι άνθρωποι προσαρμόστηκαν στα στοιχεία της φύσης, σκαλίζοντας τους ηφαιστειακούς βράχους με την υπομονή και τη στωικότητα των ανθρώπων της Ανατολής.

Η Καππαδοκία είναι ένα θαύμα της Φύσης, το οποίο οφείλεται στη δράστη τριών πανάρχαιων ηφαιστείων, που με τις εκρήξεις τους, τη λάβα και τη διάβρωση δημιούργησαν αυτό το απίστευτο γεωλογικό φαινόμενο. Οι άνθρωποι, που κατοίκησαν αυτή την παράξενη περιοχή απ’ τα πανάρχαια χρόνια εκμεταλλεύτηκαν τη γεωλογική της ιδιαιτερότητα κι έφτιαξαν τα σπίτια τους, σκαλίζοντας τους ηφαιστειακούς βράχους.
Χιττίτες, Φρύγες, Γαλάτες, Βυζαντινοί, Αρμένιοι και Τούρκοι βρήκαν καταφύγιο σ’ αυτή την άνυδρη περιοχή, όπου ως το 1923 ζούσαν και πολλοί χριστιανοί Ρωμιοί.


 
Σινασός: μια αλησμόνητη μικρή πατρίδα

Τα τρία τέταρτα των κατοίκων της Σινασού, το σημερινό Μουσταφά Πασά, ήταν Ρωμιοί της Καππαδοκίας, που ήρθαν ως ανταλλάξιμοι πρόσφυγες στην Ελλάδα.

Τα σπίτια και οι εκκλησίες τους παραμένουν ακόμη όρθιες και ανακαινίζονται, για τουριστικούς αλλά και πολιτιστικούς λόγους, μας είπε ο δήμαρχος της πόλης Λεβέντ Ακ. Όταν ακόμη ζούσαν Χριστιανοί στη Σινασό, λειτουργούσαν δύο ενοριακοί ναοί, ένα μοναστήρι και περίπου 40 παρεκκλήσια μέσα και γύρω απ’ αυτήν.

What to do in Cappadocia

Δύο χιλιόμετρα έξω από το χωρίο, σκαλισμένο στους βράχους, βρίσκεται το ορθόδοξο μοναστήρι του Αγίου Νικολάου, την ανακαίνιση του οποίου επιβλέπει ο ίδιος ο δήμαρχος, που είναι περήφανος για το πολυπολιτισμικό παρελθόν της πόλης του.

Η εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου και της Ελένης κτίστηκε, σύμφωνα με το θρύλο, μέσα σε σαράντα μόλις ημέρες. Ήταν ο κεντρικός ναός της Σινασού και οικοδομήθηκε το 1729. Τα τελευταία χρόνια η εκκλησία αυτή γεμίζει από πιστούς μια φορά το χρόνο, όταν ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, με την άδεια των τουρκικών αρχών. επισκέπτεται την πόλη και τελεί τη λειτουργία.

Κτισμένη το 1865 η «Γέφυρα Μαράσογλου» συνέδεε τα δύο τμήματα της πόλης, το Χριστιανικό και το Μουσουλμανικό, και διευκόλυνε τους πιστούς να πηγαίνουν κατευθείαν στη διπλανή εκκλησία των Ταξιαρχών. Όπως και τόσα άλλα μνημεία των Ρωμιών αποτελεί κι αυτή ένα σύμβολο συνύπαρξης.

Χάρη στο εμπόριο πολλοί Σινασίτες, πλούτισαν και στόλισαν την πόλη τους με πανέμορφα αρχοντικά. Ένα απ’ αυτά λειτουργεί στις μέρες μας ως ξενώνας κι εστιατόριο με την ονομασία «Παλιό Ελληνικό Σπίτι» κι ανήκει στην οικογένεια Οζτούρκ.

Πολλοί Ρωμιοί της Σινασού πλούτισαν στην Κωνσταντινούπολη με το εμπόριο, κυρίως του μαύρου χαβιαριού. Έκτισαν όμως στον τόπο καταγωγής τους πολλά αρχοντικά, με πλούσιο εξωτερικό και εσωτερικό διάκοσμο, και τοιχογραφίες. Από αυτά, τα 95 κηρύχθηκαν διατηρητέα κι αποτελούν πόλο έλξης πολλών επισκεπτών.

Σιωπηλοί μάρτυρες του πλούτου αλλά και του πολιτισμού των Ρωμιών της Σινασού αποτελούν τα δεκάδες πέτρινα αρχοντικά, όπως αυτό που κτίστηκε το 1853. Η βαριά πόρτα του είναι στολισμένη με επιγραφές κι αποτροπαϊκά σύμβολα, που φέρνουν καλοτυχία και πλούτη στους ιδιοκτήτες του.
 

Καραμανλήδες: Οι Ρωμιοί της Καππαδοκίας

Οι Ρωμιοί της Καππαδοκίας, γνωστοί και ως “Καραμανλήδες”, είχαν μεγάλη παράδοση στα δημοτικά τραγούδια και στους χορούς. Χόρευαν κλειστούς κυκλικούς χορούς, όπως αυτός που λέγεται «Βάρα-Βάρα». Χορεύεται ακόμη και σήμερα από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Ξηροχωρίου Θεσσαλονίκης, όπου ζουν απόγονοι των προσφύγων από το Μυστί της Καππαδοκίας.

Αυτός ο χορός χορεύονταν από άνδρες και ήταν κάτι σαν παιχνίδι και διαγωνισμός μαζί. Εξιστορεί την προσπάθεια και τις δυσκολίες κάποιου Χριστιανού να πάει προσκυνητής στους Αγίους Τόπους.

Η μυστηριακή Καππαδοκία δεν είναι απλά ένα μνημείο της Φύσης. Είναι και μια κιβωτός πολιτισμού, ιστορίας αλλά και μνήμης. Μια πρόγευση ενός κόσμου που προκαλούσε πάντοτε στους Έλληνες περιέργεια αλλά και δέος: της Ασίας.

Βρισκόμαστε στο Ουργκούπ, όπου και συναντήσαμε τον Ατατσάν Μπεντίρ, ιδιοκτήτη του τουριστικού πρακτορείου «Rock ValleY», που στεγάζεται κι αυτό σ’ ένα παλιό ελληνικό σπίτι. Ο Ατατσάν μας μίλησε με πάθος για την πολυπολιτισμική ιστορία της Καππαδοκίας. Σ’ ένα τόπο με πανάρχαιη ιστορία, όπως η Καππαδοκία, είναι φυσικό οι άνθρωποι να είναι δεμένοι μαζί της. Σε μια γη κυριολεκτικά σπαρμένη με αρχαιότητες η συλλογή αρχαίων αντικειμένων, όπως αυτή που κατέχει ο Ατατσάν, δεν είναι σπάνιο φαινόμενο.


 
Ένας εμπορικός κόμβος

Η Καππαδοκία ήταν ένας εμπορικός κόμβος της αρχαιότητας. Λαοί, πολιτισμοί και στρατηλάτες, όπως ο Μέγας Αλέξανδρος, πέρασαν απ’ εδώ αφήνοντας τα ίχνη τους. Το υπέδαφος της Καππαδοκίας συνεχίζει να κρύβει πολλά μυστήρια αλλά και αρχαιολογικούς θησαυρούς. Το άνυδρο οροπέδιο της Καππαδοκίας μας θυμίζει διαρκώς πως βρισκόμαστε πλέον στην Ασία. Το ίδιο και μια καμήλα που συναντήσαμε. Στη Μικρά Ασία αλλά και στα Βαλκάνια η καμήλα θεωρείται σύμβολο πλούτου, καθώς ήταν, εώς πρόσφατα, το βασικότερο μέσο μεταφοράς των εμπορευμάτων.
Εκτός από τη σπάνια γεωλογία της και τις υπόγειες πόλεις της, η Καππαδοκία φημίζεται για τη μεγάλη παράδοσή της στη μεταξουργία. Τα ίδια ανθρώπινα χέρια που με την υπομονή τους σκάλισαν τους βράχους της Καππαδοκίας, δημιούργησαν και μια μεγάλη παράδοση ταπητουργίας. Τα χειροποίητα χαλιά της περιοχής είναι γεμάτα με σύμβολα, όπως μας είπε και ο Σενέρ Οζτούρκ. Τα χαλιά είναι εξαιρετικά δημοφιλή στην Τουρκία. Δεν υπάρχει σπίτι χωρίς αυτά, ενώ χρησιμοποιούνται ακόμη και για να καλύπτουν το δάπεδο των τζαμιών. Η ποικιλία των τουρκικών χαλιών είναι τεράστια, τόσο σε σχέση με τα σχέδια τους, όσο και με τους συμβολισμούς τους.


 
Υπόγεια μοναστήρια και ασκηταριά

Η απόκοσμη γεωλογία της Καππαδοκίας προσέλκυσε από τα πρωτοχριστιανικά ακόμη χρόνια, πολλούς ασκητές, που έζησαν εδώ απομονωμένοι τον έρωτα τους με τα θεία. Η Καππαδοκία φιλοξένησε χιλιάδες ασκηταριά και πολλά μοναστήρια, κι έγινε έτσι κέντρο του ορθόδοξου μοναχισμού στη Μικρά Ασία.

Στο χωριό Αβανός υπάρχει μεγάλη παράδοση αγγειοπλαστικής. Όπως και πολλά σπίτια του χωριού που είναι φτιαγμένα σε φυσικές σπηλιές, έτσι και το εργαστήρι κεραμικής φωλιάζει στα έγκατα μιας τέτοιας σπηλιάς. Όλα τα κεραμικά είναι φτιαγμένα από πηλό που παίρνεται από τον γειτονικό ποταμό και βασίζονται σε πατροπαράδοτα σχέδια τοπικής τέχνης. Η μεγάλη κεραμική παράδοση της Καππαδοκίας ξεκινά από την εποχή των αρχαίων Χιττίτων και συνεχίζεται ως τις μέρες μας. Σ’ αυτό τον τεράστιο υπόγειο χώρο, εκτός από το εργαστήριο, λειτουργεί και μια έκθεση κεραμικών με απίστευτη ποικιλία σε χρώματα και σχέδια…

Στο ίδιο χωριό σταματήσαμε για μεσημεριανό στο εστιατόριο «Έβρανος», ένα από τα πολλά πρώην ρωμέϊκα σπίτια που έχουν αναπαλαιωθεί και το μισό τμήμα τους είναι μέσα στους βράχους. Δοκιμάσαμε την τοπική σπεσιαλιτέ, που είναι τα κεφτεδάκια σε πήλινο.

Places to be in Cappadocia


 
Μια Ελβετίδα στο Ουργκούπ

Επιστροφή στο Ουργκούπ, στο παλιό χαμάμ που λειτουργεί ακόμη, περιμένοντας τους κουρασμένους επισκέπτες για λουτρό και χαλαρωτικό μασάζ «αλά Τούρκα». Το Ουργκούπ ήταν κι αυτό ένα χωριό της Καππαδοκίας με πολλούς Ρωμιούς κατοίκους, τα αρχοντικά των οποίων έχουν γίνει σήμερα ξενώνες. Η ιδιοκτήτρια ενός από αυτούς είναι η Ελβετίδα Ρόμι Τσελίκ, που γνωρίζει την ιστορία αυτού του παλιού ελληνικού σπιτιού. Πως είναι άραγε μια γυναίκα από τη Δύση να ζει μόνιμα και μόνη της στην Καππαδοκία και μάλιστα σ’ ένα τόσο παλιό πέτρινο σπίτι;

Πριν από την τουριστική ανάπτυξη της περιοχής οι περισσότερες γυναίκες ήταν κλεισμένες στο σπίτι και ασχολούνταν με το  νοικοκυριό τους. Σήμερα όμως εργάζονται πολλές στον τουριστικό τομέα, όπως οι δύο τουρκάλες που έχει η Ρόμι στην υπηρεσία της, που μας μίλησαν για τα όνειρά τους.

Πολλοί απ’ όσους επισκέπτονται την Καππαδοκία το κάνουν στα πλαίσια του λεγόμενου «θρησκευτικού τουρισμού». Η περιοχή είναι για τους χριστιανούς ένας ιερός τόπος, εμποτισμένος στην πνευματικότητα.

Ortahisar Castle, Cappadocia, Turkey:


 
Τα ανήλιαγα μυστήρια της κοιλάδας Ζέλβε

Παρ’ ότι ξηρή και άνυδρη η Καππαδοκία παράγει μια σειρά από τοπικά προϊόντα εξαιρετικής ποιότητας, ξηρούς καρπούς αλλά και μπαχαρικά, που μας φέρνουν τη μυρωδιά της Ανατολής. Η σημασία της Καππαδοκίας, ως σταυροδρόμι πολιτισμών και εμπορικών δρόμων, αντανακλάται στην ποικιλία της κουζίνας της, στα περίφημα ντολμαδάκια και γλυκά της, που κουβαλούν επιρροές από την Ελλάδα ως την Περσία. Οι γιγαντιαίοι κωνικοί, φτιαγμένοι από ελαφριά ηφαιστειακή τέφρα, βράχοι της Καππαδοκίας χρησιμοποιήθηκαν από την αρχαιότητα ως τόποι λατρείας ή απομόνωσης.

Βρισκόμαστε στις κοιλάδες Ζέλβε, τρία χιλιόμετρα κοντά στο αρχαίο χωριό Αβανός.  Η περιοχή των τριών κοιλάδων είναι στην ουσία ένα διάσπαρτο μοναστηριακό σύμπλεγμα, σκαμμένο μέσα στους βράχους. που λειτουργεί ως ένα μεγάλο υπαίθριο μουσείο. Οι σκαμμένοι βράχοι της Ζέλβε κρύβουν πολλά ανήλιαγα μυστήρια, αλλά και απομεινάρια του χριστιανισμού.


 

Things to do in Cappadocia: Hacli Church


Εκκλησίες μέσα στους βράχους: ένα υπαίθριο μουσείο

H «Εκκλησία των Στηλών» είναι εξολοκλήρου μέσα στους βράχους. Η λαξευμένη οροφή της μας θυμίζει πως αυτό το μέρος ήταν κάποτε γεμάτο πιστούς. Ανάμεσα στις λαξευμένες εκκλησίες υπάρχει κι ένα τζαμί, που έγινε μεταγενέστερα και ο μιναρές του θυμίζει καμπαναριό –άλλο ένα σημάδι της συνύπαρξης των θρησκειών σ’ αυτόν τον ιερό τόπο.

Όταν οι χριστιανοί Ρωμιοί έφυγαν απ’ την Καππαδοκία οι κοιλάδες της Ζέλβε ερημώθηκαν. Το 1952 όμως εγκαταστάθηκαν εδώ κάποιες οικογένειες μουσουλμάνων Τούρκων, φτιάχνοντας τα σπίτια τους και τους στάβλους τους μέσα στους βράχους. Σήμερα δεν ζει κανείς εδώ γιατί η περιοχή έγινε υπαίθριο μουσείο. Όταν αυτές οι σπηλιές ήταν ένα πολυσύχναστο μέρος οι άνθρωποι που ζούσαν εδώ, ασχολούνταν κυρίως με την κτηνοτροφία, τη μελισσοκομία και την εκτροφή περιστεριών.

Πως ζούσε όμως μια οικογένεια μέσα σ’ αυτές τις σπηλιές; Υπήρχαν κουζίνες, εστίες και αποθήκες και μια φυσική μόνωση και σταθερή θερμοκρασία, που έκανε την καθημερινή ζωή υποφερτή.

Το ιδιόμορφο γεωλογικό τοπίο των κοιλάδων της Ζέλβε φαντάζει εξωπραγματικό. Μόνον οι υπομονετικά λαξευμένοι βράχοι θυμίζουν πως κάποτε ανθούσε εδώ μια μεγάλη χριστιανική κοινότητα, με κατοικίες, εκκλησίες και ασκηταριά.

Turkey, Cappadocia, Goreme, Cave churches  - Nowa Raymond - #Cappadocia #cave #churches #Goreme #Nowa #Raymond #Turkey - Turkey, Cappadocia, Goreme, Cave churches  - Nowa Raymond


 
Στη Μαλακοπή των υπόγειων σπιτιών

Τριάντα χιλιόμετρα νοτίως του Νέβσεχίρ (Νεόκαστρο) βρίσκεται το χωριό Ντερίνκουγιου ή Μαλακοπή στο οποίο, ως το 1923, ζούσαν και αρκετοί Ρωμιοί. Κάτω απ’ την επιφάνεια του εδάφους, το χωριό αυτό, διαθέτει ένα δαιδαλώδεις πολυώροφο υπόγειο σύστημα κελαριών, δωματίων και σηράγγων που χρησιμοποιούσαν ως πρόσφατα οι κάτοικοί του.

Η παρουσία του χριστιανισμού στα εδάφη της Καππαδοκίας ξεκινά από τον πρώτο μ.Χ. αιώνα. Μέχρι το 1923 ζούσαν στο Ντερίνκουγιου κι αρκετοί Χριστιανοί Καππαδόκες, που έκτισαν επιβλητικούς πέτρινους ναούς, όπως αυτή η έρημη καλοκτισμένη εκκλησία που έμεινε πλέον χωρίς πιστούς. Το χωριό είναι γεμάτο κι από παλιά, πέτρινα ελληνικά σπίτια. Οι σημερινοί μουσουλμάνοι ιδιοκτήτες, μας ξεναγούν σ’ ένα απ’ αυτά. Οι τοίχοι του σπιτιού αντηχούν μνήμες…

Ποιος ξέρει τι έζησαν πίσω απ’ αυτούς του πανάρχαιους τοίχους οι Ρωμιοί του χωριού; Αν και τα «φαντάσματα» των Ρωμιών συνεχίζουν να σέρνονται στα εγκαταλειμμένα σπίτια τους στην Καππαδοκία, οι απόγονοι τους ζουν από το 1923 στην Ελλάδα.

Στο χωριό Ξηροχώρι Θεσσαλονίκης, ζουν σήμερα αρκετοί απόγονοι των Ρωμιών της Καππαδοκίας που ήλθαν ως πρόσφυγες στην Ελλάδα. Ένας από τους παραδοσιακούς χορούς τους είναι ο περίφημος «Χορός των Κουταλιών». Είναι ένας γαμήλιος χορός απ’ το Ικόνιο, με μια μελωδία γνωστή σ’ όλη τη Μικρά Ασία. Οι χορευτές κρατούν στα χέρια του τα κουτάλια, τα αρχαία κρόταλα για να δίνουν ρυθμό.

Things to do in Cappadocia


 
Η αχανής υπόγεια πολιτεία του Καϊμακλί

Σ’ αυτόν το μαγικό τόπο που λέγεται Καππαδοκία, τον σμιλευμένο από τον ακούραστο Χρόνο και την αδάμαστη Φύση, ο άνθρωπος φώλιασε απ’ την αυγή της Ιστορίας. Δεν συνυπήρξε απλά, αλλά ενσωματώθηκε στο τοπίο. Σ’ αυτό το σκληρό και άνυδρο περιβάλλον ανέπτυξε από την αρχαιότητα ένα πνεύμα ελευθερίας και μια μυστικιστική πνευματικότητα.

Αν και μικρό χωριό, το Καϊμακλί, θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες υπόγειες πολιτείες της Καππαδοκίας, έχοντας πολλά επίπεδα κάτω από το έδαφος που ακόμη δεν έχουν εξερευνηθεί. Μέχρι το 1923 οι περισσότεροι κάτοικοί του ήταν Ρωμιοί της Καππαδοκίας, που από την αρχαιότητα χρησιμοποιούσαν το πολυδαίδαλο υπόγειο δίκτυο, κάτω απ’ τα σπίτια τους, ως καταφύγιο σε περίπτωση εχθρικών επιδρομών. Τα καλοφτιαγμένα Ρωμέικα αρχοντικά του Καϊμακλιού στέκουν ακόμη όρθια. Οι επιγραφές και οι διακοσμοί τους μας θυμίζουν πως υπήρχε κάποτε εδώ μια ανθηρή Ρωμέϊκη κοινότητα που ευημερούσε, χάρη στο εμπόριο και τις τέχνες.

Best things to do in Cappadocia

Το Καϊμακλί είναι διάσημο για τις υπόγειες πολιτείες του. Ναι, καλά ακούσατε! Κάτω απ’ αυτό το μικρό χωριό της Καππαδοκίας υπάρχει ένα αχανές υπόγειο δίκτυο στοών, με τουλάχιστον επτά επίπεδα, με δέκα χώρους το καθένα, που περιείχαν κατοικίες, αποθήκες, παρεκκλήσια και λέγεται πως υπήρχαν πολύ πριν τους Χριστιανούς.

Φαίνεται πράγματι παράξενο πως οι άνθρωποι των περασμένων εποχών κατάφεραν να σκάψουν, με το φως του κεριού και της δάδας, ένα τόσο τεράστιο και περίτεχνο υπόγειο δίκτυο. Οι ερευνητές συμφωνούν πως αυτή η υπόγεια πόλη χρησιμοποιούνταν ως καταφύγιο σε καιρό επιδρομών. Μπορούσε να φιλοξενήσει εκατοντάδες ανθρώπους επί βδομάδες αλλά όχι όμως για πάντα. Αυτή η πολυεπίπεδη υπόγεια πολιτεία είχε υποδομές, που περιλάμβαναν χώρους μαγειρέματος, αποθήκες, παρεκκλήσια καθώς και συστήματα εξαερισμού που έκαναν υποφερτή τη ζωή στα ανήλιαγα σωθικά της γης. Υπήρχαν τεράστιες σφαιρικές πέτρες που χρησίμευαν ως «πόρτες» και εμπόδιζαν τους εχθρούς να κατέβουν στα υπόγεια επίπεδα.
Το εντυπωσιακότερο πάντως είναι πως αυτή η υπόγεια πολιτεία κάτω από το Καϊμακλί συνδέεται με την υπόγεια πολιτεία που βρίσκεται κάτω απ’ το Ντερίνκουγιου με μια σήραγγα μήκους εννέα χιλιομέτρων! Μπορείτε να το φανταστείτε;

Travel to Cappadocia: Monk's Valley


 
Η «κοιλάδα των μοναχών»

Η σχέση της Καππαδοκίας με το Χριστιανισμό είναι πανάρχαια και στενή. Σ’ αυτή την περιοχή υπάρχει η «κοιλάδα των μοναχών», που είναι γεμάτη μοναστήρια, εκκλησίες και ασκηταριά, λαξευμένα όλα στους βράχους. Εδώ γεννήθηκαν και έδρασαν μεγάλες μορφές της χριστιανικής θρησκείας, όπως ο Άγιος Βασίλειος, και δημιούργησαν μια ολόκληρη σχολή χριστιανικής τέχνης, που φαίνεται και στις αγιογραφίες. Πολλές υπόγειες εκκλησίες έχουν ακόμη αγιογραφίες που επιβίωσαν από την εποχή της Εικονομαχίας. Τότε οι Βυζαντινοί Αυτοκράτορες προσπάθησαν να επιβάλλουν την ανεικονική λατρεία, αλλά πολλοί αγιογράφοι συνέχισαν να υπηρετούν την τέχνη τους κρυφά, σ’ αυτούς τους βράχους της Καππαδοκίας.

Αποχαιρετούμε την Καππαδοκία των Μυστηρίων, των υπόγειων πόλεων και εκκλησιών, που ξέρει καλά ακόμη να φυλά τα μυστικά της. Αυτό το θαύμα της Φύσης, που οι άνθρωποι λάτρεψαν και ανύψωσαν σε μια σφαίρα πνευματικότητας. Έναν τόπο που θυμίζει σεληνιακό τοπίο, αλλά κατοικημένο από ανθρώπους και πνευματικότητα. Έναν τόπο που ο άνθρωπος αισθάνεται το μεγαλείο της μικρότητάς του.
Καππαδοκία: Μυστήριο ανάμεσα σε βράχους…

💋💋Green Eyez💋💋 on Instagram: “💫Sunrise in Cappadocia, Turkey💫 A must see experience. Is this on your bucket list? If so let me know below 👇 #turkey #hotairballoon…”


 
* Ο Γιώργος Στάμκος είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος.

Σημείωση: Δημοσιεύτηκε στο http://www.tvxs.gr στις 23.5.2019.

USA Vs Huawei: Ο νέος τεχνολογικός Ψυχρός Πόλεμος για το Μέλλον του Κόσμου

USA Vs Huawei

Εμπορικός πόλεμος για τη δημιουργία του μέλλοντος

Ο νέος Ψυχρός Τεχνολογικός Πόλεμος


Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Ποιος θα πρωτοστατήσει στη δημιουργία του τεχνολογικού μας μέλλοντος;

Τι κρύβεται πίσω από την πίεση των ΗΠΑ στον κινεζικό τεχνολογικό κολοσσό Huawei;

Ποια μορφή θα έχει η πέμπτη γενιά (5G) κινητής τηλεφωνίας και smartphones;

Ποια είναι τα “ασύμμετρα” όπλα στον εμπορικό πόλεμο μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, τα οποία θα μπορούσαν να καθορίσουν το μέλλον της παγκόσμιας οικονομίας;

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com)

Τον Φεβρουάριο του περασμένου έτους, έξι κορυφαίες υπηρεσίες ασφαλείας και πληροφοριών στις Ηνωμένες Πολιτείες – συμπεριλαμβανομένων της CIA, του FBI και της NSA – προειδοποίησαν τους Αμερικανούς πολίτες να μην χρησιμοποιούν τα προϊόντα και τις υπηρεσίες των κολοσσών της κινεζικής τεχνολογίας, όπως είναι η Huawei και η ZTE, με τον ισχυρισμό ότι αποτελούν απειλή για την αμερικανική εθνική ασφάλεια. Κατέστη έτσι σαφές σε όλο τον κόσμο πως το μακροχρόνιο έπος του πολέμου των ηλεκτρονικών κατασκόπων μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, εισερχόταν πλέον σε μια νέα κρίσιμη φάση.

Οι εντάσεις μεταξύ των δύο αντίπαλων παγκόσμιων δυνάμεων έχουν αυξηθεί περαιτέρω με την πρόσφατη σύλληψη της αντιπροέδρου και οικονομικής διευθύντριας της κινεζικής εταιρείας Huawei, της Meng Vanζοu, κόρης του ιδρυτή αυτού του ομίλου, του Ren Jengfei, η οποία συνελήφθη, έπειτα από ένταλμα των ΗΠΑ προς στον Καναδά, με την κατηγορία ότι παραβίασε τις αμερικανικές κυρώσεις κατά του Ιράν.

Ο νέος πληροφορικός Ψυχρός Πόλεμος

Οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στη Δύση δέχονται όλο και περισσότερες πιέσεις από την Ουάσιγκτον ώστε να εκτοπίσουν εντελώς από τις αγορές τους τις κινεζικές εταιρείες πληροφορικής, τις οποίες κατηγορούν ότι εργάζονται προς όφελος των παγκόσμιων φιλοδοξιών της Κίνας για την επίτευξη τεχνολογικής υπεροχής στον κόσμο του 21ου αιώνα.

Αυτή η τεχνολογική σύγκρουση παρουσιάζεται όλο και πιο συχνά στα μέσα μαζικής ενημέρωσης ως μια “νέα κούρσα εξοπλισμών” μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων και θα μπορούσε κάλλιστα να λάβει τη μορφή σοβαρού πολιτικού και οικονομικού πολέμου μεταξύ Ανατολής και Δύσης, ως μια νέα έκδοση ενός “Ψυχρού Πολέμου 2.0”, (η πρώτη φάση ήταν ανάμεσα στις ΗΠΑ και στη Σοβιετική Ένωση), αλλά αυτή τη φορά με την Κίνα ως τον κύριο γεωπολιτικό ανταγωνιστή της Αμερικής. Με βάση τις σημερινές τεταμένες σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Πεκίνου, οι ειδικοί προειδοποιούν πως μια τέτοια σύγκρουση “χαμηλής έντασης” θα μπορούσε να διαρκέσει δεκαετίες εξουθενώνοντας τους αντιπάλους.

Επίκεντρο των τελευταίων εξελίξεων αποτελεί η Huawei, μια ισχυρή κινεζική εταιρεία με επίσης ισχυρούς δεσμούς με το πολιτικό και στρατιωτικό κατεστημένο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. Η εν λόγω εταιρεία, η οποία πριν από ένα χρόνο έγινε η δεύτερη σε πωλήσεις smartphones στον κόσμο, ξεπερνώντας την αμερικανική Apple, και πίσω μόνο από το Νοτιοκορεατικό γίγαντα που ακούει στο όνομα Samsung, είναι επίσης και ο μεγαλύτερος κατασκευαστής στον κόσμο του εξοπλισμού τηλεπικοινωνιακών δικτύων. Η κινέζικη Huawei αναμένει για το 2019 έσοδα άνω των 100 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ένα σημαντικό τμήμα αυτών των εσόδων θα προέλθουν από τη λεγόμενη πέμπτη γενιά κινητής τηλεφωνίας (γνωστή και ως 5G). Ο κινεζικός κολοσσός ανακοίνωσε πρόσφατα πως έχει ήδη εξασφαλίσει 25 εμπορικές συμβάσεις και θα παραδώσει πάνω από 10.000 σταθμούς βάσης για το δίκτυο 5G, κάτι που θα εντείνει το σχετικό ανταγωνισμό.

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

5G: Ταχύς, ταχύτερος, ταχύτατος

Η λεγόμενη πέμπτη γενιά (5G) κινητών τηλεφωνίας, τόσο οικονομικά όσο και σε επίπεδο ασφάλειας, πυροδοτεί μια αλυσιδωτή αντίδραση γεωπολιτικών ανακατατάξεων και είναι σε θέση να προκαλέσει νέες δυναμικές αντιπαραθέσεις στις ήδη υπάρχουσες διεθνείς εμπορικές διενέξεις. Ως γνωστόν, μέχρι τώρα, σχεδόν κάθε δεκαετία η βιομηχανία των τηλεπικοινωνιών μετακινούταν σε κάποιο νέο και πιο αναβαθμισμένο τεχνολογικά δίκτυο και σύστημα, το οποίο συνέβαλε σημαντικά στην ταχύτερη ροή πληροφοριών, παρέχοντας ταυτόχρονα ένα όλο και μεγαλύτερο φάσμα υπηρεσιών.

Κατά τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, από την εισαγωγή της ψηφιακής κινητής τεχνολογίας GSM μέχρι σήμερα, είχαμε τις “τεχνολογικές γενιές” 2G, 3G, και σήμερα διαθέτουμε τα 4G συστήματα, που επιτρέπουν καλύτερη τηλεπικοινωνία, ταχύτερους ρυθμούς ροής δεδομένων και πολλές άλλες υπηρεσίες. Η πέμπτη γενιά (5G) της κινητής τηλεφωνίας, που είναι έτοιμη να εξαπολυθεί το 2019, θα προσφέρει στους χρήστες της πολύ πιο γρήγορα έξυπνα τηλέφωνα (η μέγιστη ταχύτητα μεταφοράς δεδομένων θα είναι 10 Gb/s), πράγμα που σημαίνει ότι, σε σύγκριση με την προηγούμενη γενιά, ολόκληρες ταινίες θα μπορούν πλέον να «κατεβαστούν» σε διάφορες έξυπνες συσκευές μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, αντί για κάποια λεπτά, όπως μέχρι τώρα. Και δεν είναι μόνον αυτό. Αυτή η πλανητική μετάβαση από το 4G στο 5G έχει ένα εξαιρετικά ευρύ φάσμα εφαρμογών σε πλήθος τομέων υψηλής τεχνολογίας καθώς και στις προηγμένες μεταποιητικές βιομηχανίες. Κυρίως όμως στον χρηματοπιστωτικό τομέα αλλά και στη βιομηχανία του θεάματος και του ηλεκτρονικού εμπορίου, κι επίσης σε τομείς όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI), η ρομποτική, κυβερνητική, βιοπληροφορική, ακόμα και συστήματα ασφαλείας (drones, υπερ-αισθητήρες, κάμερες, αυτο-οδήγηση αυτοκινήτων κ.ά).

Έτσι, σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα New York Times, “οι εργαζόμενοι τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες, όσο και στην Κίνα, θα δουν το δίκτυο 5G ως ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα” των χωρών τους, που θα τους βοηθήσουν στον τομέα των σύγχρονων τηλεπικοινωνιών, και, κατά συνέπεια, σε άλλες ευαίσθητες κυβερνητικές υποθέσεις (Τεχνητή Νοημοσύνη εργασία, κατασκοπεία, επιτήρηση, κρυπτοανάλυση κ.λπ.), ώστε να καταστεί δυνατή η τεχνολογική τους κυριαρχία τα επόμενα χρόνια.

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Χρήμα και Εξουσία

Με δεδομένο ότι η μετάβαση από το “παλιό” στο νέο δίκτυο και σύστημα κινητής τηλεφωνίας απαιτεί μια σημαντική και συστηματική οικονομική επένδυση σε υποδομές και σε λογισμικό, το γεγονός αυτό ανοίγει νέες δυνατότητες για τεράστια κέρδη από μια παγκόσμια αγορά που διψά για όλη και μεγαλύτερη ταχύτητα. Γι’ αυτό και το αυξημένο ενδιαφέρον όλων των κορυφαίων κατασκευαστών τηλεπικοινωνιακών συστημάτων για να καλύψουν τη ζήτηση στις ανεπτυγμένες χώρες για την κατασκευή δικτύων 5G. Για παράδειγμα το συνολικό κόστος εγκατάστασης του δικτύου 5G μόνο στη Γερμανία θα μπορούσε να ανέλθει σε 80 δισεκατομμύρια Ευρώ. Ως εκ τούτου, μόνον η ιδέα ότι μια κινεζική εταιρεία θα μπορούσε να αναλάβει να κατασκευάσει τις υποδομές δικτύου και νέα τεχνολογικά κέντρα του Δυτικού πολιτισμού, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν στο εγγύς μέλλον για να συνδεθούμε μ’ ένα ευρύ φάσμα προϊόντων και υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών, είναι ένας πραγματικός εφιάλτης για την Αμερική και τους συμμάχους της στην Ευρώπη.

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Χακάροντας την Huawei: η περίπτωση Σνόυοντεν

Ως γνωστόν, εδώ και πολλά χρόνια οι αρχές των ΗΠΑ κατηγορούν την Κίνα για επιχειρήσεις τεχνολογικής και βιομηχανικής κατασκοπείας εις βάρος Δυτικών εταιρειών. Ειδικά κατηγορούν κατ ‘επανάληψη την κινεζική Huawei για αντιγραφή της προηγμένης αμερικανικής τεχνολογίας, και αυτό δεν απέχει πολύ από την αλήθεια. Ωστόσο ο Edward Snowden, πρώην στέλεχος της CIA και της Εθνικής Υπηρεσίας Ασφαλείας (NSA) και πλέον ένας από τους πιο διάσημους πληροφοριοδότες δημοσίου συμφέροντος στον κόσμο (καταζητούμενος πλέον γι’ αυτό από τις αμερικανικές αρχές), έχει αποκαλύψει ότι πριν από λίγα χρόνια εργαζόταν πάνω στην κατασκοπεία και στο “χακάρισμα” για λογαριασμό της NSA και κατά της κινεζικής εταιρείας Huawei.

Σε ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε στη New York Times αναφερόταν πως η NSA επιχείρησε να σπάσει τον κεντρικό διακομιστή της Huawei στο Shenzhen, όπου βρίσκονται και τα κεντρικά γραφεία της εταιρείας), προσπαθώντας, όχι μόνο να αποδείξει τη σχέση μεταξύ της κινεζικής εταιρείας και της κινεζικής κυβέρνησης και του στρατού, αλλά και να ανακαλύψει τα τελευταία τεχνολογικά επιτεύγματα της Huawei, τα οποία η εταιρεία πουλούσε σε άλλες χώρες. Με άλλα λόγια οι ΗΠΑ έκαναν τότε στην Huawei ακριβώς αυτό που σήμερα κατηγορούν την Κίνα. Κατά ειρωνικό τρόπο όλοι οι μεγαλύτεροι τεχνολογικοί γίγαντες της Αμερικής (Google, Microsoft, Facebook, Yahoo κ.ά.) εξαναγκάζονταν να συμμετέχουν σε τέτοιες μυστικές επιχειρήσεις κατασκοπείας και απόρρητα τεχνολογικά προγράμματα της Εθνικής Υπηρεσίας Ασφάλειας των ΗΠΑ.

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Αντικινεζικός συνασπισμός

Στο πλευρό των ΗΠΑ, στην αναμέτρησή τους με την Κίνα, συντάχθηκαν η Μεγάλη Βρετανία, η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία. Επίσης και η Ε.Ε. καθώς ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Επίτροπος για την Ψηφιοποίηση, Andrus Ansip, δήλωσε πως η Huawei θα μπορούσε να αποτελέσει απειλή για την ασφάλεια σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αλλά και η ιαπωνική κυβέρνηση σχεδιάζει να απαγορεύσει στους υπαλλήλους της να χρησιμοποιούν τις συσκευές των κινεζικών εταιρειών Huawei και ZTE.

Σε αυτή την αντικινεζική συμμαχία συμπεριελήφθη προσφάτως και η Πολωνία, η οποία, έπειτα από την σύλληψη Κινέζου υπαλλήλου στη χώρα, εξετάζει επίσης την απαγόρευση της χρήσης κινεζικών τεχνολογικών προϊόντων, τα οποία κατηγορεί ως “εργαλεία κατασκοπείας”. Η Βαρσοβία υποστηρίζει επίσης την κοινή θέση της ΕΕ και του ΝΑΤΟ σχετικά με τον αποκλεισμό της Huawei από την ευρωπαϊκή αγορά.

Απαντώντας στην αυξανόμενη πίεση και σε αυτή την “κοινή εκστρατεία” κατά των επιχειρήσεων της, η Κίνα κάλεσε τις ΗΠΑ να σταματήσουν αυτή την “παράλογη επίδειξη δύναμης” σε βάρος της εταιρείας Huaweiκαι να αποσύρουν την αίτηση για την έκδοση από τον Καναδά, της οικονομικής διευθύντριας της εταιρείας Meng Vanzo. “Καλούμε τις ΗΠΑ να σταματήσουν την παράλογη διαμάχη με τις κινεζικές εταιρείες, συμπεριλαμβανομένης της Huawei, και να αποκαταστήσει το δίκαιο για τις κινεζικές εταιρείες”, ήταν η ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών της Κίνας.

Αποτέλεσμα εικόνας για USA Vs Huawei

Προς μια “ιστορική συμφωνία” ΗΠΑ-Κίνας;

Από την πλευρά του ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ συμπεριφέρεται σαν να μη συμβαίνει τίποτε το ιδιαίτερο στις σχέσεις με την Κίνα, καθώς εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι οι δύο μεγάλες οικονομίες θα πετύχουν σύντομα “τη μεγαλύτερη εμπορική συμφωνία στην ιστορία”. Αυτό δήλωσε κατά τη διάρκεια συνάντησης που είχε στο Λευκό Οίκο με τον Κινέζο αντιπρόεδρο Liu Heo και μετά από νέο γύρο εμπορικών συνομιλιών μεταξύ των δύο χωρών. Η κινεζική αντιπροσωπεία, με την ευκαιρία αυτή, παρέδωσε στον Τραμπ μια επιστολή από τον αρχηγό του κινεζικού κράτους, στην οποία ο Xi Jinping εξέφρασε την ελπίδα ότι οι δύο πλευρές θα είναι σε θέση να “συναντηθούν στα μισά του δρόμου” για την επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας για το εμπόριο, πριν από τη λήξη της προθεσμίας την 1η Μαρτίου 2019.

Για την ώρα εφαρμόζεται και από τις δύο πλευρές μια περίοδος “εκεχειρίας”, διάρκειας 90 ημερών, στο μεταξύ τους εμπορικό πόλεμο. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, Κίνα και Αμερική, θα πρέπει να επιτύχουν μια τελική συμφωνία η οποία θα μειώσει τις εντάσεις μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη μας, αλλά και να μειώσουν από κοινού και το τεράστιο εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ απέναντι στην Κίνα.

Ο Λευκός Οίκος πάντως προειδοποίησε ότι εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία τότε θα ενεργοποιηθεί η προγραμματισμένη από τις ΗΠΑ αύξηση κατά 25% των τελωνειακών δασμών σε βάρος κινεζικών προϊόντων αξίας 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Αυτό επιβεβαιώνεται κι από τον σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, Τζον Μπόλτον, ο οποίος δήλωσε στην Washington Post ότι ο σκοπός της πολιτικής του Τραμπ προς την Κίνα είναι να προωθήσει “όχι μόνο την οικονομική ισορροπία, αναγκάζοντας την Κίνα να παίξει με βάση τους κανόνες, αλλά και προλάβει τις μελλοντικές ανισορροπίες στην πολιτική και στρατιωτική ισχύ». Ο τρίτος γύρος των εμπορικών συνομιλιών ΗΠΑ-Κίνας θα γίνει στα μέσα Φεβρουαρίου στο Πεκίνο. Κανείς, για την ώρα, δεν μπορεί να προδικάσει το αποτέλεσμά τους.

Σημείωση; Πρωτοδημοσιεύτηκε στο http://www.tvxs.gr

Η Aνακάλυψη της Hλεκτρικής Kαρέκλας και ο «Πόλεμος των Ρευμάτων»: AC Vs DC

Η ανακάλυψη της «ηλεκτρικής καρέκλας»

και ο «Πόλεμος των Ρευμάτων»

AC Vs DC

ΕDISON Vs TESLA

Σχετική εικόνα

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος

«Είμαι βέβαιος ότι σε χρονικό διάστημα έξι μηνών ο Γουέστινχαουζ θα σκοτώσει όποιον πελάτη ρισκάρει και προμηθευτεί οποιοδήποτε σύστημα του. Εκείνο που διαθέτει είναι ένα νέο είδος και απαιτούνται πολλά πειράματα για να μπει τελικά σε πρακτική εφαρμογή. Νομίζω ότι ποτέ δε θα είναι η χρήση του ασφαλής».

O Τόμας Έντισον για τον Τζορτζ Γουέστινχαουζ και το Εναλλασσόμενο Ρεύμα (AC) του Τέσλα

Νέα Υόρκη, 6 Αυγούστου 1890, φυλακές Auburn. Δύο γεροδεμένοι δεσμοφύλακες ξύπνησαν από τις πέντε το πρωί τον τριαντάχρονο θανατοποινίτη κρατούμενο Γουίλιαμ Κέμλερ (William Kemmler, 1860-1890). O Κέμλερ είχε καταδικαστεί με την εσχάτη των ποινών. Η απόφαση ήταν τελεσίδικη, παρά την έφεση που έκανε και απορρίφθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 1889. Περίμενε, λοιπόν, σήμερα την εκτέλεση της ποινής του. Αντίθετα με τους υπόλοιπους θανατοποινίτες που εκτελούνταν ως τότε με το βάρβαρο ικρίωμα, εκείνος ανέμενε να εγκαταλείψει τον «μάταιο τούτο κόσμο» μ’ έναν πιο σύγχρονο και «πολιτισμένο» τρόπο. Πιο γρήγορο, πιο υγιεινό, πιο ανθρώπινο και λιγότερο επώδυνο. Έτσι τουλάχιστον το παρουσίασε δημοσίως ο διευθυντής της φυλακής Charles F. Durston. Αυτός, με την υποχθόνια παρότρυνση του Έντισον, αγόρασε από τον Α. Κ. Μπράουν, πρώην διευθυντή της Western Union και συνεταίρο του Νίκολα Τέσλα, τρεις πατέντες του Σερβοαμερικανού εφευρέτη που σχετίζονταν με γεννήτριες Εναλλασσόμενου Ρεύματος υψηλής τάσης -απαραίτητες για την κατασκευή της ηλεκτρικής καρέκλας- χωρίς αυτό να το γνωρίζει ο Γουέστινχαουζ και ο Τέσλα. Σύντομα οι αρχές της φυλακής ανακοίνωσαν πως πλέον οι εκτελέσεις δε θα γινόταν με απαγχονισμό, αλλά στην ηλεκτρική καρέκλα, η οποία θα λειτουργούσε με το Εναλλασσόμενο Ρεύμα του Γουέστινχαουζ. Άθελα του έτσι ο Μπράουν παρείχε πολύτιμες υπηρεσίες στη δυσφημιστική εκστρατεία που εξαπέλυσε ο Έντισον κατά του Εναλλασσόμενου Ρεύματος και του πολυφασικού συστήματος Τέσλα.

Πρέπει να σημειωθεί βέβαια πως ο πρώτος άνθρωπος που επρόκειτο να εκτελεστεί με βάση το νέο Νόμο περί Ηλεκτροπληξίας (Electrocution Low) της Νέας Υόρκης ήταν ο Joseph Chappleau, καταδικασμένος σε θάνατο για τη δολοφονία του γείτονά του, ωστόσο η ποινή του μετατράπηκε τελικά σε σε ισόβια κάθειρξη κι έτσι τη σειρά του πήρε ο αμέσως επόμενος, ο William Kemmler.

Αποτέλεσμα εικόνας για edison war of currents

Ο πρώτος θανατοποινίτης-πειραματόζωο

Στην όλη διαδικασία συμφώνησε τελικά και ο ίδιος ο Κέμλερ ελπίζοντας σ’ έναν «καλύτερο θάνατο». Ήταν κάτι το διαφορετικό από τον παραδοσιακό απαγχονισμό και σε κάθε περίπτωση όλοι πίστευαν πως του άξιζε. O Κέμλερ, γερμανικής καταγωγής μετανάστης, παιδί αλκοολικών γονέων που σταμάτησε το σχολείο στα δέκα του κι έκανε δουλειές του ποδαριού -με κύρια εκείνη του πλανόδιου πωλητή-, είχε καταλήξει βαρύς αλκοολικός και με πολύ βίαιη συμπεριφορά. Στις 29 Μαρτίου 1889, έπειτα από έναν ακόμη καυγά με τη σύζυγό του Matilda «Tillie» Ziegler, την κατακρεούργησε μ’ ένα τσεκούρι. Συνελήφθη, ομολόγησε, και καταδικάστηκε για φόνο. Η τελική ετυμηγορία, που βγήκε την 1η Ιανουαρίου του 1890, προέβλεπε να εκτελεστεί με θάνατο δια ηλεκτροπληξίας στην πρώτη ηλεκτρική καρέκλα που θα δοκιμάζονταν ποτέ στην ιστορία. Ήταν μια ξύλινη καρέκλα (το ξύλο είναι μονωτικό υλικό και κακός αγωγός του ηλεκτρισμού) που κατασκεύασαν ειδικά γι’ αυτό το σκοπό, γεμάτη με καλώδια συνδεδεμένα με μια γεννήτρια της εταιρείας Westinghouse από εκείνες που σχεδίασε ο Τέσλα.

Μετά το πρωινό και μια προσευχή, ένας κουρέας ξύρισε το κεφάλι του θανατοποινίτη. Στη φυλακή επικρατούσε μια περίεργα ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα, καθώς άρχισαν να καταφθάνουν επίσημοι, μάρτυρες και δημοσιογράφοι. Στις 6:38 π.μ. μετέφεραν αλυσοδεμένο τον Κέμλερ στην αίθουσα εκτέλεσης, όπου ο διευθυντής των φυλακών παρουσίασε τον θανατοποινίτη στους 17 μάρτυρες που είχαν προσκληθεί ειδικά γι’ αυτό τον σκοπό. Ο Κέμλερ κοίταξε την ηλεκτρική καρέκλα και είπε: «Κύριοι, σας εύχομαι καλή τύχη. Πιστεύω ότι θα πάω σε ένα καλύτερο μέρος και είμαι έτοιμος να πάω». Οι μάρτυρες παρατήρησαν ότι ο Κέμλερ αρχικά «απολάμβανε» την εκτέλεσή του. Δεν ούρλιαζε, δεν έκλαιγε, δεν αντιστέκονταν και δεν διαμαρτυρόταν. Κάθισε στην ηλεκτρική καρέκλα, αλλά κατόπιν διατάχθηκε να σηκωθεί από τον φύλακα, ώστε να μπορέσει να κόψει μια τρύπα στο κοστούμι του, μέσω της οποίας έπρεπε να συνδεθεί ένα δεύτερο ηλεκτρικό καλώδιο. Αφού έγινε αυτό, ο Κέμλερ κάθισε και πάλι στην ηλεκτρική καρέκλα. Το πρόσωπό του καλύφθηκε με κουκούλα και ένα μεταλλικό κράνος με ηλεκτρικά καλώδια και υγρό σφουγγάρι τοποθετήθηκε στο ξυρισμένο του κεφάλι. Τότε ο Κέμλερ είπε κυνικά στους δήμιους του: «Πάρτε το εύκολα και κάντε το σωστά. Δεν βιάζομαι…» Τότε ο διευθυντής των φυλακών Charles Durston του απάντησε: «Αντίο, Γουίλιαμ!». Και αμέσως διέταξε τον «κρατικό ηλεκτρολόγο» Edwin F. Davis να ανοίξει τον διακόπτη του ρεύματος…

Η αποτυχημένη πρώτη απόπειρα

Η πρώτη απόπειρα εκτέλεσης δια ηλεκτροπληξίας ήταν για κλάματα. Μετά από ένα ηλεκτροσόκ 1.000 volt Εναλλασσόμενου Ρεύματος και διάρκειας 17 δευτερολέπτων ο θανατοποινίτης ήταν ακόμη ζωντανός. Το ηλεκτροσόκ προκάλεσε απώλεια των αισθήσεων, αλλά απέτυχε να σταματήσει την καρδιά και την αναπνοή του Κέμλερ. Οι παρευρισκόμενοι γιατροί, Edward Charles Spitzka και Carlos F. MacDonald, πήγαν να εξετάσουν τον Κέμλερ. Αφού επιβεβαίωσαν πως ήταν ακόμα ζωντανός, ο Spitzka φαίνεται να φώναξε στους ηλεκτροδήμιους: «Ανοίξτε το ρεύμα ξανά, γρήγορα και χωρίς καθυστέρηση!». Ωστόσο η γεννήτρια χρειάστηκε χρόνο για να επαναφορτιστεί. Στο μεταξύ ακούγονταν τα τρομακτικά ουρλιαχτά και βογκητά του Κέμλερ, ο οποίος είχε υποστεί φρικτά εγκαύματα από το πρώτο ηλεκτροσόκ.

Όταν η γεννήτρια ήταν έτοιμη, προσπάθησαν ξανά, αυτή τη φορά με 2.000 volt Εναλλασσόμενου Ρεύματος. Τα αιμοφόρα αγγεία του δέρματος έσπασαν, άρχισαν να αιμορραγούν και οι περιοχές γύρω από τα ηλεκτρόδια τσίριζαν καθώς σιγοκαίγονταν. Αστραπιαία τότε απλώθηκε η μυρωδιά της καμένης σάρκας του Κέμλερ, που ούρλιαζε απίστευτα. Ο αθρόος ιδρώτας του μετατράπηκε σταδιακά σε αίμα και κατόπιν σε ατμό. Mακριές σπίθες ξεπετάχθηκαν από τα άκρα του, και μια πυκνή στήλη καπνού, γεμάτου τσίκνα, ανυψώθηκε από το κεφάλι του. Οι βολβοί των ματιών του πετάχθηκαν κυριολεκτικά έξω. Φρικτότερο θέαμα δεν είχε ξαναδεί κανείς από τους μάρτυρες, αλλά ο θάνατος του κατάδικου ήταν αδιαμφισβήτητος.

Η όλη εκτέλεση κράτησε περίπου οκτώ φρικιαστικά λεπτά. Ένας δημοσιογράφος, που ήταν μάρτυρας της εκτέλεσης, ισχυρίστηκε ότι ήταν «ένα φοβερό θέαμα, πολύ χειρότερο από το κρέμασμα». Ο Τζορτζ Γουέστινχαουζ, όταν έμαθε τις λεπτομέρειες της εκτέλεσης, σχολίασε πικρόχολα: «θα το έκαναν πολύ καλύτερα αν χρησιμοποιούσαν τσεκούρι!». Έτσι γεννήθηκε η ηλεκτρική καρέκλα, μια από τις χειρότερες συνεισφορές της Αμερικής στο σύγχρονο τεχνολογικό πολιτισμό μας.

Η δυσφημιστική εκστρατεία του Έντισον

Ο Έντισον ήταν κατευχαριστημένος. Το σύστημα των Γουέστινχαουζ και Τέσλα ήταν αποδεδειγμένα θανατηφόρο για τους ανθρώπους. Με μια κατάλληλη διαφημιστική εκστρατεία θα μπορούσε να πείσει την αμερικανική κοινή γνώμη πως το Εναλλασσόμενο Ρεύμα ήταν ακατάλληλο για μαζική χρήση. Οι σκανδαλοθηρικές εφημερίδες, ωθούμενες κι από τον Έντισον που είχε πολλές και ισχυρές διασυνδέσεις, έγραφαν εδώ και χρόνια για την επικινδυνότητα του Εναλλασσόμενου Ρεύματος, δημοσιεύοντας με φρικιαστικές λεπτομέρειες ιστορίες ηλεκτροπληξίας. Πλέον έγραφαν ανοιχτά και ειρωνικά για τον φόβο της επερχόμενης «Γουεστινχαουζοποίησης» (Westinghoused), δηλαδή της ξαφνικής και φρικιαστικής θανάτωσης με ηλεκτροπληξία από Εναλλασσόμενο Ρεύμα.

Ο όρος αυτός υιοθετήθηκε για κάποια χρόνια ακόμη κι από έγκυρες εφημερίδες της εποχής, όπως οι The Times, που μισούσαν τη λέξη Ηλεκτροπληξία(Electrocution), η οποία και τελικά υιοθετήθηκε. Μάλιστα ένας από τους δικηγόρους του Έντισον έγραψε σε συνάδελφό του ότι οι προτεινόμενοι όροι dynamort, ampermort και electromort δεν ήταν καλοί διότι ο Έντισον θεωρούσε τον όρο «Γουεστινχαουζοποίηση» (Westinghoused) ως την καλύτερη επιλογή. Ο λόγος ήταν προφανής: μαζί με το Εναλλασσόμενο Ρεύμα ο Έντισον, με την πρωτοφανή δυσφημιστική εκστρατεία που εξαπέλυσε, επιδίωκε να στοχοποιήσει και να δυσφημίσει τον βασικό επιχειρηματικό ανταγωνιστή του, τον Τζορτζ Γουέστινχαουζ.

Αποτέλεσμα εικόνας για topsy the elephant death

Ο «Πόλεμος των Ρευμάτων»

O «Πόλεμος των Ρευμάτων» (War of the Currents) ήταν μια εμβληματική σύγκρουση στα τέλη της δεκαετίας του 1880 και στις αρχές του 1890, που αφορούσε την εισαγωγή δύο ανταγωνιστικών συστημάτων παραγωγής, μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στις ΗΠΑ. Ήταν, ίσως, η πιο καθοριστική εμπορική μονομαχία της σύγχρονης ιστορίας. Μια πολυεπίπεδη, μακροχρόνια κι εξοντωτική μάχη ανάμεσα στο Συνεχές Ρεύμα (Direct Current – DC), το οποίο υποστήριζε και προωθούσε η εταιρεία του Έντισον (Edison Electric Light Company), και στο Εναλλασσόμενο Ρεύμα (Alternating Current – AC), το οποίο υποστήριζε και προωθούσε η εταιρεία του Τζορτζ Γουέστινχαουζ (Westinghouse Electric Company).

Τα βασικά επίπεδα αυτής της επικής σύγκρουσης ήταν τρία: Πρώτον, ο εμπορικός πόλεμος ανάμεσα σ’ αυτές τις δύο ανταγωνιστικές εταιρείες. Δεύτερον, ο ανταγωνισμός για την υιοθέτηση από την αμερικανική αγορά των υπό ανάπτυξη συστημάτων τους. Και τρίτον η σύγκρουση τους γύρω από τη «διαχείριση του φόβου» της κοινής γνώμης σχετικά με τους κινδύνους ηλεκτροπληξίας από υψηλής τάσης Εναλλασσόμενο Ρεύμα, που χρησιμοποιήθηκε εργαλειακά για την προώθηση των επιχειρηματικών συμφερόντων του Έντισον και τη δυσφήμιση αντίστοιχα εκείνων του Γουέστινχαουζ. Ήταν επίσης και μια αρχετυπική σύγκρουση και πνευματική μονομαχία, που έλαβε μυθιστορηματικές διαστάσεις, ανάμεσα στον Τόμας Έντισον και τον Νίκολα Τέσλα, οι οποίοι αντιπροσώπευαν δύο αντικρουόμενες κοσμοαντιλήψεις και δύο διαφορετικά οράματα για το μέλλον.

Αποτέλεσμα εικόνας για edison war of currents

O Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com) είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος. To τελευταίο του βιβλίο είναι το ΤΕΣΛΑ Vs ΕΝΤΙΣΟΝ: Σύγκρουση για το Μέλλον του Κόσμου.

ΝΕΑ ΕΚΔΟΣΗ!

ΤΕΣΛΑ Vs ΕΝΤΙΣΟΝ

Σύγκρουση για το Μέλλον του Κόσμου

ΑC vs DC

Tesla VS Edison COVER jpg.


Η Αρχετυπική Σύγκρουση που Άλλαξε τον Κόσμο.
Ο πρώτος μεγάλος Τεχνολογικός και Εμπορικός Πόλεμος της σύγχρονης βιομηχανικής εποχής:

Ο «Πόλεμος των Ρευμάτων» (War of the Currents)!
Εναλλασσόμενο Ρεύμα (Alternative Current ή AC) VsΣυνεχές Ρεύμα (Direct Current ή DC)

«Προμηθέας του Ηλεκτρισμού» Vs «Μάγος του Μένλο Παρκ»
99% Έμπνευση ή 99% Πειραματισμός;

Ενορατική Επιστήμη της Ανατολής ή Πρακτική Επιστήμη της Δύσης;

ΤΕΣΛΑ ή ΕΝΤΙΣΟΝ;
Δύο διαφορετικοί τύποι ανθρώπου, δύο αλλοπαρμένες μεγαλοφυΐες με τελείως διαφορετικό όμως χαρακτήρα, τρόπο σκέψης και αντίληψης, συγκρούονται αμείλικτα στην Αμερική στα τέλη του 19ου αιώνα.
Έπαθλο; Το ίδιο το Μέλλον της ανθρωπότητας!

Ο Αόρατος Πόλεμος για τον Έλεγχο του Μέλλοντος της Ανθρωπότητας Συνεχίζεται…

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΑΦΥΠΝΙΣΤΕΙΤΕ

Tesla VS Edison COVER jpg.

«Δεν με ενοχλεί που έκλεψαν τις ιδέες μου.

Με ενοχλεί που δεν είχαν δικές τους».

Νίκολα Τέσλα (1856-1943)

«Καμιά από τις εφευρέσεις μου δεν ήρθε κατά λάθος.

Αυτό που μαγειρευόταν ήταν 1% έμπνευση και 99% ιδρώτας».

Τόμας Έντισον (1847-1931)

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΕΝΤΙΣΟΝ Vs ΤΕΣΛΑ: Μια Αρχετυπική Σύγκρουση

1. ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ: Φωτίζοντας τον Κόσμο

2. ΤΟΜΑΣ ΈΝΤΙΣΟΝ: Ο «Μάγος του Μένλο Παρκ»

3. ΤΕΣΛΑ: Ο Προμηθέας του Ηλεκτρισμού

4. ΜΟΙΡΑΙΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ: Τέσλα και Έντισον, από τη Συνεργασία στη Σύγκρουση

5. AC/DC: Ο Πόλεμος των Ρευμάτων

The War of Currents

6. ΕΝΤΙΣΟΝ; 99% Ιδρώτας!

7. ΤΕΣΛΑ: 99% Έμπνευση!

ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Τι θα γινόταν Αν…

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ

ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ; Τέσλα και όχι Μαρκόνι!

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ – ΟΡΟΛΟΓΙΕΣ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Μέγεθος βιβλίου: 240 σελίδες, Πλούσια εικονογράφηση.

ΠΩΣ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΩ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «ΤΕΣΛΑ Vs ΕΝΤΙΣΟΝ»;

Το νέο αποκαλυπτικό βιβλίο του Γιώργου Στάμκου

ΤΕΣΛΑ Vs ΕΝΤΙΣΟΝ

Σύγκρουση για το Μέλλον του Κόσμου

κοστίζει 20 ευρώ και σας αποστέλλεται στη διεύθυνσή σας με ΔΩΡΕΑΝ τα έξοδα αποστολής/αντικαταβολής μέσω ΕΛΤΑ,

κυκλοφορεί σε περιορισμένα αντίτυπα –δεν διατίθεται σε βιβλιοπωλεία– και μπορείτε να το παραγγείλετε άμεσα στο τηλέφωνο:

2392.110215 ή στο 6945522050

Μπορείτε επίσης να στείλετε και SMS (στο 6945522050), γράφοντας το ονοματεπώνυμο σας, τα στοιχεία της ταχυδρομικής σας διεύθυνσης, ένα τηλέφωνο (κινητό κατά προτίμηση) και σημειώνοντας «ΤΕΣΛΑ Vs EΝΤΙΣΟΝ»)

ή στο mail stamkos@post.com

ΠΡΟΣΟΧΗ: ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ – ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΑ ΑΝΤΙΤΥΠΑ!

 

ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ ΠΟΥ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΕΥΕΙ ΣΤΟ ΚΟΝΤΙΝΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ,

ΓΙΑ ΝΑ ΜΑΣ ΔΕΙΞΕΙ ΤΟ ΔΡΟΜΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΤΗΣ ΣΚΛΑΒΙΑ!

ΥΠΕΡΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ: Infojunk, Κατακερματισμένη Προσοχή και «Κοινωνική Επιτάχυνση»

ΥΠΕΡΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ

Infojunk, Κατακερματισμένη Προσοχή και «Κοινωνική Επιτάχυνση»

Η «κατάρα» της Πληροφορικής Εποχής

Αποτέλεσμα εικόνας για infopullution

H πληθώρα των πληροφοριών που δημοσιεύονται και κυκλοφορούν καθημερινά και η ανάγκη να είναι κανείς «μέσα σε όλα», έχει οδηγήσει σε μείωση της παγκόσμιας συλλογικής προσοχής.

Οι άνθρωποι έχουν πολύ περισσότερα πράγματα στα οποία επικεντρώνουν την προσοχή τους, με αποτέλεσμα συχνά να αφιερώνουν πολύ λιγότερο χρόνο στο καθένα από αυτά, σύμφωνα με μια νέα ευρωπαϊκή επιστημονική μελέτη. Όλα αυτά συντείνουν στο ότι ο δημόσιος διάλογος έχει σε μεγάλο βαθμό «επιταχυνθεί» και κατακερματιστεί.

Αν και το θέμα των αρνητικών συνεπειών της χρήσης των κοινωνικών δικτύων και της ολοένα ταχύτερης ανανέωσης των ειδήσεων έχει συζητηθεί πολύ τα τελευταία χρόνια, δεν υπήρχαν μέχρι σήμερα εμπειρικά δεδομένα που να επιβεβαιώνουν αυτή την «κοινωνική επιτάχυνση». Η νέα μελέτη επιβεβαιώνει ότι η ολοένα ταχύτερη παραγωγή και κατανάλωση περιεχομένου, με αποτέλεσμα τη μείωση της προσοχής των ανθρώπων, όντως συμβαίνει και είναι κάτι που αφορά όχι μόνο τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά επίσης άλλα πεδία, όπως τα βιβλία, τις διαδικτυακές αναζητήσεις, τη δημοφιλία των ταινιών κ.α.

Οι ερευνητές από τη Γερμανία, τη Δανία και την Ιρλανδία, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature Communications», ανέλυσαν τις πωλήσεις εισιτηρίων κινηματογραφικών ταινιών σε βάθος 40 ετών (πόσο χρόνο μια ταινία έμενε ανάμεσα στις κορυφαίες), τα δημοφιλή βιβλία στο Google Books, δεδομένα του Twitter από το 2013 έως το 2016, τον χρόνο προσοχής στη Wikipedia από το 2012 έως το 2017, στοιχεία από το Google Trends (2010-2018) κ.α.

Αποτέλεσμα εικόνας για infopullution

Οι ερευνητές στη συνέχεια δημιούργησαν ένα μαθηματικό μοντέλο για να προβλέψουν τρεις παράγοντες: «το ενδιαφέρον του θέματος, τον χρόνο που παραμένει δημοφιλές στη δημόσια σφαίρα και την επιθυμία για ένα νέο θέμα», όπως δήλωσε ο δρ Φίλιπ Χόβελ, καθηγητής εφαρμοσμένων μαθηματικών του Πανεπιστημίου Κορκ της Ιρλανδίας.

Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν πως όταν παράγεται περισσότερο περιεχόμενο σε λιγότερο χρόνο, η συλλογική προσοχή εξαντλείται νωρίτερα. Όταν ένα θέμα γίνεται δραματικά δημοφιλές για σύντομο όμως χρονικό διάστημα, ακολουθείται άμεσα από το επόμενο θέμα, λόγω του έντονου ανταγωνισμού για καινοτομία.

Βρέθηκε, επίσης, ότι σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους υπήρξαν θέματα που τραβούσαν απότομα την προσοχή του κοινού, αλλά για πολύ σύντομες χρονικές περιόδους. Για παράδειγμα, μια παγκόσμια τάση στο Twitter το 2013 διαρκούσε κατά μέσον όρο 17,5 ώρες (τόσο έμενε ένα hashtag στο Top 50), σε αντίθεση με το 2016, όταν το θέμα έμενε «καυτό» μόνο για 11,9 ώρες. Τα ευρήματα αυτά δεν ίσχυαν πάντως για την Βικιπαίδεια, ούτε για τα επιστημονικά περιοδικά, για λόγους που παραμένουν ασαφείς.

Ο καθηγητής του Τεχνικού Πανεπιστημίου της Δανίας Σουν Λέμαν υπογράμμισε ότι το εύρος της προσοχής είναι συγκεκριμένο, σήμερα όμως υπάρχουν πολύ περισσότερα πολιτιστικά αντικείμενα που την απαιτούν, με αποτέλεσμα η προσοχή να πρέπει να χωριστεί σε πολλά περισσότερα δεδομένα και κατ’ επέκταση να μειώνεται.

Ο Φίλιπ Λόρεντς-Σπρέεν, ερευνητής μέλος του Ινστιτούτου Μαξ Πλανκ για την Ανθρώπινη Ανάπτυξη, που συμμετείχε στη μελέτη, δήλωσε ότι «ο αυξανόμενος όγκος των πληροφοριών που εξαντλεί την προσοχή μας και την επείγουσα ανάγκη για καινοτομία, μας οδηγεί συλλογικά να αλλάζουμε θέματα πολύ πιο τακτικά».

Οι ερευνητές ανέφεραν ότι τα ευρήματά τους ισχύουν σε συλλογικό επίπεδο για το ευρύτερο κοινό και όχι για όσους επαγγελματίες όπως οι δημοσιογράφοι παράγουν τις πληροφορίες και ανταγωνίζονται για την ταχύτητα της είδησης, ούτε για το πώς η είδηση καταναλώνεται σε ατομικό επίπεδο, κάτι το οποίο, όπως τονίζουν, αξίζει να μελετηθεί στο μέλλον.