ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ

 

Ποιο θα είναι το μελλοντικό κλίμα της Ελλάδας;

Θα είναι η Ελλάδα Βιώσιμη ως το 2070μ.Χ.;

 Greece_Fire 1

«Όλα συνηγορούν στο ότι η Μεσόγειος και φυσικά και η Ελλάδα, θα πληγεί από ξηρασία, ότι το νερό θα αποτελεί σε λίγο είδος σε ανεπάρκεια… Οι περισσότερες δασικές εκτάσεις θα καούν, θα εξαφανιστούν. Εννοείται ότι ανυπολόγιστες θα είναι οι συνέπειες και στην αγροτική οικονομία».

Dimitri Zenghelis, ελληνικής καταγωγής οικονομολόγος και εκ των συντακτών της «Έκθεσης Στερν» για τις επιπτώσεις των κλιματολογικών αλλαγών στην οικονομία

Γράφει ο Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com)

 Greece_foties

ΞΕΧΑΣΤΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΟΥ ΞΕΡΑΤΕ!

Στο παρελθόν η Ελλάδα είχε ένα κλίμα που χαρακτηριζόταν εύκρατο και ήπιο Μεσογειακό, ένα κλίμα ιδανικό για αγροτικές καλλιέργειες, μακροζωία και διακοπές. Στο μέλλον δεν θα έχει. Ως συνέπεια των ραγδαίων κλιματολογικών μεταβολών και της υπερθέρμανσης του πλανήτη μας, εξ αιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας (κυρίως λόγω της καύσης ορυκτών καυσίμων), το κλίμα θα αλλάξει προς το χειρότερο σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της υδρογείου. Ανάμεσα στις περιοχές που θα πληγούν περισσότερο από τις επερχόμενες κλιματολογικές αλλαγές, είναι και η χώρα μας.

Ήδη υπάρχουν πολλά σημάδια και στοιχεία που δείχνουν πως η Ελλάδα θα πρέπει να ξεχάσει το «ιδανικό» κλίμα που είχε ως πρόσφατα: Το καλοκαίρι του 2007 σημειώθηκαν τρεις παρατεταμένοι και ισχυροί καύσωνες. Παρατηρήθηκαν μέγιστες τιμές θερμοκρασίας πρωτοφανείς, τουλάχιστον για τα τελευταία 50 χρόνια στη χώρα μας. Στην πρωτεύουσα, ο σταθμός της Νέας Φιλαδέλφειας κατέγραψε 46,2 βαθμούς Κελσίου, ενώ στο Αργός έπιασε 46,4 και στο Άστρος 46 βαθμούς Κελσίου. Με βάσει λοιπόν αυτά τα δεδομένα οι ειδικοί προβλέπουν για το κοντινό μας μέλλον: οι καύσωνες θ’ αυξάνονται χρόνο με το χρόνο, οι βροχοπτώσεις θα μειώνονται, οι ξηρασίες θα αποκτούν ενδημικό χαρακτήρα, το ίδιο και η λειψυδρία, οι πυρκαγιές θα λυσσομανούν κάθε καλοκαίρι και τα ακραία καιρικά φαινόμενα (καταιγίδες, πλημμύρες, ανεμοστρόβιλοι κ.α.) θα εμφανίζονται όλο και συχνότερα σε πολλές περιοχές της Ελλάδας.

Greece fire

ΟΙ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ ΗΤΑΝ ΜΟΝΟΝ Η ΑΡΧΗ…

Οι επιπτώσεις των κλιματολογικών μεταβολών είναι ήδη ορατές στην Ελλάδα:

Το Αύγουστο του 2007, όπως και τον Αύγουστο του 2009, η Ελλάδα βίωσε δύο υπερ-πυρκαγιές: η μία στην Ηλεία και η άλλη στην Αττική. Και στις δύο περιπτώσεις μέσα σε λίγες μόλις ώρες η φωτιά πήρε ανεξέλεγκτες διαστάσεις κατακαίγοντας εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα δάσους, καλλιεργήσιμων εκτάσεων αλλά και κατοικιών αφήνοντας μάλιστα (στην περίπτωση της Ηλείας) δεκάδες νεκρούς. Ο καύσωνας, η ξηρασία του εδάφους και οι ισχυροί άνεμοι –στοιχεία που οφείλονται στο «Φαινόμενο του Θερμοκηπίου»– έκαναν μια απλή πυρκαγιά να λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις και κανείς να μην μπορεί να τη σταματήσει. Τέτοιες υπερ-πυρκαγιές δεν αποτελούν ατυχή περιστατικά αλλά την εικόνα ενός ζοφερού μέλλοντος που έρχεται.

 Greece fire 3

ΘΑ ΓΙΝΕΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΠΡΟΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΑΧΑΡΑΣ;

Τα τελευταία χρόνια παρατηρήσαμε πολλές φορές τη σκόνη της Σαχάρας να εισβάλει και να σκεπάζει τους ουρανούς της Ελλάδας. Στο μέλλον όμως υπάρχει κίνδυνος να γίνει η ίδια η Ελλάδα παράρτημα της Σαχάρας. Οι έρευνες και οι εκτιμήσεις των ειδικών για το μελλοντικό κλίμα της Ελλάδας είναι αφοπλιστικές. Ανυπόφορη ζέστη στα αστικά κέντρα της χώρας, καύσωνες στους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς, δυσχερείς συνθήκες για τις αγροτικές καλλιέργειες, ξηρασία, λειψυδρία και κινδύνους για τη διατήρηση των δασών και των εθνικών δρυμών: αυτά προβλέπει η νέα έκθεση της «WWF Ελλάς» σε συνεργασία με το Εθνικό Αστεροσκοπείο, σχετικά με το κλίμα της Ελλάδας την περίοδο 2021-2050μ.Χ., δηλαδή κυριολεκτικά για «αύριο». Πόλεις σαν την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, την Πάτρα και τη Λάρισα πρέπει να περιμένουν από 10 μέχρι και 20 παραπάνω μέρες καύσωνα το χρόνο. Αντίστοιχα, οι λεγόμενες «τροπικές νύχτες» (με θερμοκρασία τουλάχιστον 20 ˚C) αναμένεται να αυξηθούν κατά ένα μήνα, πλήττοντας κυρίως τουριστικές περιοχές όπως η Ρόδος και τα Χανιά –το μόνο «θετικό» είναι πως η τουριστική σεζόν μπορεί να μεγαλώσει κι αυτή κατά ένα μήνα. Η άλλοτε πράσινη Εύβοια θα πρέπει να αναμένει περισσότερες από 25 επιπλέον ξηρές ημέρες σε σχέση με σήμερα. Στις Σέρρες και τη Λάρισα θα έχουμε 20 περισσότερες ημέρες καύσωνα και στο Ηράκλειο και την Πέλλα οι βροχοπτώσεις του χειμώνα θα μειωθούν τουλάχιστον κατά 15%.

Στις πόλεις και στις τουριστικές περιοχές ο δείκτης δυσφορίας θα σκαρφαλώσει ανησυχητικά και η βασική απειλή των πυρκαγιών θα κρέμεται συνεχώς πάνω από την ελληνική ύπαιθρο, μιας και άλλες 10-15 μέρες υψηλής επικινδυνότητας θα προστεθούν κάθε χρόνο. Επίσης παρά το γεγονός πως οι συνολικές βροχοπτώσεις θα μειωθούν, οι λεγόμενες «ακραίες βροχοπτώσεις», δηλαδή οι καταιγίδες, θα αυξηθούν κατά 20%, αυξάνοντας με γεωμετρικό τρόπο των κίνδυνο πλημμύρων, όπως αυτές που ζήσαμε πρόσφατα στην Εύβοια και στο Σοχό Θεσσαλονίκης. Οι ξηρές και καμένες εκτάσεις και τα λιγοστά δάση δεν θα μπορούν να κατακρατούν το νερό της βροχής, που σε χρόνο μηδέν θα φθάνει στις κατοικημένες περιοχές πλημμυρίζοντας τα πάντα.

Οι γεωργικές περιοχές της χώρας (Θεσσαλία, Κεντρική Μακεδονία κ.α.) δεν προβλέπεται να μείνουν ανεπηρέαστες από τις κλιματικές αλλαγές των επόμενων δεκαετιών. Σ’ αυτές οι μέρες με καύσωνα θα πληθύνουν ενώ οι βροχοπτώσεις θα μειωθούν, αυξάνοντας έτσι τους κινδύνους πυρκαγιάς αλλά και ανομβρίας. Τα αποθέματα νερού θα μειωθούν δραματικά και η ποτιστική καλλιέργεια θα θεωρείται πλέον πολυτέλεια. Αλλοτινές γόνιμες εκτάσεις θα κινδυνέψουν με ερημοποίηση και κάθε κομμάτι γης θα δυσκολεύεται όλο και περισσότερο να συντηρήσει φυτά και δένδρα. Αν η ξηρασία επιδεινωθεί και γίνει μακροχρόνια τότε ίσως θα έχουμε το φαινόμενο εμφάνισης μόνιμων ερημικών εκτάσεων στην ελληνική χερσόνησο.

Τα δάση και οι εθνικοί δρυμοί της χώρας θα κινδυνεύσουν με εξαφάνιση, καθώς οι μέρες με υψηλό ρίσκο εκδήλωσης πυρκαγιών θα γίνονται όλο και περισσότερες, ενώ η αύξηση της θερμοκρασίας κατά 1-2 ˚C θα απειλήσει την «υγεία» των δασικών οικοσυστημάτων. Τα ελληνικά δάση του κοντινού μας μέλλοντος είτε θα είναι ανύπαρκτα είτε φτωχά σε ζωή. Η βιοποικιλότητα της χώρας μας θα περιοριστεί δραστικά.

 Greece xirasia 1

Η ΞΗΡΗ ΚΑΙ ΑΓΟΝΗ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ 2070

Τα πράγματα ασφαλώς θα χειροτερεύσουν για την Ελλάδα μετά το 2050, όταν η αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας θα έχει περάσει το «σημείο χωρίς επιστροφή» και θα αυξάνεται ανατροφοδοτούμενη. Οι αλλαγές του κλίματος θα είναι καταιγιστικές με αποτέλεσμα η Ελλάδα του 2070 να είναι άνυδρη και άγονη. Σύμφωνα με μελέτη του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (εφημ. Καθημερινή, 9.09.2007) το 2070 η μέση θερμοκρασία το καλοκαίρι στην Ελλάδα θα είναι 41 βαθμοί από 33 βαθμούς που είναι σήμερα. Οι βροχές θα ελαττωθούν κατά 80%, ενώ πολλές παράκτιες περιοχές της χώρας μας θα έχουν σβηστεί από το χάρτη λόγω ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Εκτός των άλλων θα υπάρξει πρόβλημα ενεργειακής επάρκειας, η απόδοση των καλλιεργειών θα ελαττωθεί, ενώ η Αθήνα θα αντιμετωπίσει σημαντικό πρόβλημα επάρκειας νερού και αύξησης των ανυπόφορων ημερών με καύσωνα και με σκόνη από αμμοθύελλες. Η λειψυδρία και η ξηρασία θα ερημοποιήσει τις Κυκλάδες, τη Θεσσαλία, την ανατολική Ελλάδα και την πεδιάδα του Κιλκίς. Σημαντική μείωση των βροχοπτώσεων κατά τους καλοκαιρινούς μήνες θα εμφανιστεί σε περιοχές της ανατολικής και νότιας Ελλάδας, και ιδιαίτερα στην Αττική, τη Θεσσαλία, την ανατολική Πελοπόννησο και τη Θεσσαλονίκη. Οι ερημοποιημένες εκτάσεις, οι συχνές πυρκαγιές, και η αποψίλωση των δασών θα επιτείνουν το πρόβλημα, γιατί διευκολύνουν την απώλεια του βρόχινου νερού αφού δεν μπορεί να συγκρατηθεί και να ανανεώσει τις φυσικές πηγές. Το νερό θα γίνει έτσι αγαθό σε ανεπάρκεια, πολύ σπάνιο και πολύ ακριβό. Θα πρέπει να επενδυθούν τεράστια ποσά ώστε να γίνουν πολλά φράγματα που συγκρατούν τα επιφανειακά ύδατα από τις βροχές, ώστε η χώρα μας να μην διψάσει.

Αν η μέση θερμοκρασία του πλανήτη αυξηθεί κατά δύο βαθμούς Κελσίου η Αθήνα του 2070 θα έχει κλίμα Καΐρου και η Θεσσαλονίκη κλίμα Αλεξάνδρειας. Και οι δύο μεγάλες πόλεις θα είναι ανυπόφορες τις περισσότερες μέρες του χρόνου και η ζωή σ’ αυτές θα υποστηρίζεται μονίμως από συστήματα κλιματισμού που θα καταναλώνουν τεράστιες ποσότητες ενέργειας. Οι εύπορες τάξεις θα έχουν φροντίσει να εγκαταλείψουν αυτές τις τσιμεντουπόλεις για να εγκατασταθούν σε δροσερές ορεινές κατοικίες κατά προτίμηση άνω των χιλίων μέτρων.

 Greece xirasia 2

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΘΑ ΚΑΤΑΠΙΕΙ ΤΟ 10% ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ;

Ένας άλλος κίνδυνος που θα απειλήσει την Ελλάδα του 2070 θα προέλθει από την άνοδο της στάθμης των θαλασσών λόγω της τήξης των πάγων εξ αιτίας της υπεθέρμανσης. Μια αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας της τάξεως των 3 βαθμών Κελσίου ως το 2100 θα πρέπει μάλλον να θεωρείται αναπόφευκτη –μετριοπαθείς υπολογισμοί προεξοφλούν μια αύξηση της τάξεως των 2 βαθμών Κελσίου και άνοδο της στάθμης των θαλασσών από 0,43 ως 0,80 μέτρα– καθώς και μια άνοδο της στάθμης της θάλασσας τουλάχιστον κατά ένα μέτρο. Μπορεί το ένα μέτρο να σας ακούγεται λίγο, αλλά όμως αν η στάθμη της θάλασσας ανέβει κατά ένα μέτρο, τότε μόνο στο Μπαγκλαντές 130 εκατομμύρια άνθρωποι θα αναγκαστούν να μεταναστεύσουν ως περιβαλλοντικοί πρόσφυγες! Δύση. Μια πρόσφατη έρευνα υπολόγισε πως μέχρι το 2025, τουλάχιστον 65 εκατομμύρια Αφρικανοί περιβαλλοντικοί πρόσφυγες θα χτυπήσουν την πόρτα της Δύσης, σπρωγμένοι από την ερημοποίηση. Μέχρι το 2070 ο αριθμός τους ίσως φτάσει τα εκατοντάδες εκατομμύρια. Ένας σημαντικός αριθμός από αυτούς τους εξαθλιωμένους περιβαλλοντικούς πρόσφυγες θα περάσει και θα καταλήξει και στη χώρα μας, αυξάνοντας την οικονομική πίεση και τις κοινωνικές εντάσεις.

Με τις υπάρχουσες τάσεις ανόδου της θερμοκρασίας η μονίμως παγωμένη Αρκτική θα σταματήσει σύντομα να καλύπτεται από πάγους στη διάρκεια του καλοκαιριού. Ήδη τον Μάρτιο του 2007 η έκταση των πάγων στην Αρκτική ήταν περίπου κατά 7% μικρότερη σε σχέση με τον μέσο όρο από το 1979 έως το 2000. Αν οι τάσεις συνεχιστούν γύρω στο 2030 θα αρχίσουν να λιώνουν και οι τεράστιοι παγετώνες που καλύπτουν τη Γροιλανδία. Κι αν αρχίσουν να λιώνουν, λένε οι ειδικοί, δεν θα σταματήσουν μέχρι να λιώσουν εντελώς αυξάνοντας τη στάθμη των θαλασσών κατά επτά ολόκληρα μέτρα! Τότε ο κόσμος όπως τον ξέρουμε δεν θα υπάρχει πλέον. Το ίδιο και η Ελλάδα μας.

Ακόμη κι αν η στάθμη της θάλασσας ανεβεί κατά ένα μόλις μέτρο θα επηρεάσει πολλές παράκτιες περιοχές της χώρας μας. Η περιοχή της Θεσσαλονίκης και του Δέλτα του Αξιού είναι από τις πλέον ευάλωτες στη Μεσόγειο σχετικά με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Για να προστατευτεί θα πρέπει να κατασκευαστεί ένα τεράστιο φράγμα από το Αγγελοχώρι μέχρι τη Μεθώνη Πιερίας. Άλλες περιοχές που κινδυνεύουν άμεσα από τη στάθμη των θαλασσών είναι το Μεσσολόγγι, το Πόρτο Λάγος, το Δέλτα του Έβρου, ο Αμβρακικός κόλπος, ο Βόλος κ.α. Αν λιώσουν βέβαια οι πάγοι της Γροιλανδίας και η στάθμη της θάλασσας ανέβει κατά επτά μέτρα τότε η Ελλάδα θα χάσει σχεδόν το 10% του σημερινού της εδάφους! Και θα είναι σχετικά τυχερή καθώς άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ολλανδία, θα εξαφανιστούν εντελώς από τον χάρτη!

 A damaged corn crop in Rice County

Η ΠΡΟΛΗΨΗ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η κλιματική αλλαγή αποτελεί ίσως την υπ’ αριθμόν ένα πρόκληση για το μέλλον της Ελλάδας. Στις επόμενες δεκαετίες η χώρα μας θα βρεθεί στη δίνη καταστροφικών κλιματολογικών μεταβολών, που θα προκαλέσουν αστάθεια σε όλους τους τομείς. Δεν είναι σίγουρο πως θα τα καταφέρουμε να βγούμε σώοι και αβλαβείς απ’ όλες αυτές τις δραματικές αλλαγές. Γι’ αυτό λοιπόν πρέπει να θεωρούμε την προστασία του περιβάλλοντος ζήτημα ύψιστης εθνικής ασφάλειας, όσο και η προστασία των συνόρων μας από εχθρική εισβολή. Και να κάνουμε ό,τι μπορούμε γι’ αυτό. Υπάρχουν ακόμη περιθώρια για να ληφθούν μέτρα ώστε να περιοριστεί η κατανάλωση ορυκτών καυσίμων και να πραγματοποιηθεί η στροφή προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για να εμποδιστεί η περαιτέρω υπερθέρμανση. «Η λήψη μέτρων για μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα δεν είναι καθόλου ακριβή υπόθεση συγκριτικά. Μια επένδυση της τάξης του 1% του ΑΕΠ έως τα μέσα του αιώνα μπορεί να αποτρέψει καταστροφές συνολικού ύψους ίσου με το 5-20% του ΑΕΠ», υποστηρίζει ο ελληνικής καταγωγής οικονομολόγος Dimitri Zenghelis. Στον περιβαλλοντικό τομέα η πρόληψη όντως είναι η καλύτερη θεραπεία. Διαφορετικά θα πρέπει να προετοιμάσετε από τώρα τα παιδιά σας για μια Ελλάδα προέκταση της Σαχάρας!

 

Advertisements