Ο ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

 

Ο ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

MIA ΑΟΡΑΤΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗ ΑΠΕΙΛΗ

Μια αόρατη απειλή κρέμεται πάνω από τις μεγαλουπόλεις της Δύσης. Όλο και περισσότεροι φοβούνται πως το επόμενο τρομοκρατικό κτύπημα των ισλαμιστών θα έχει τη μορφή μιας ύπουλης βιολογικής επίθεσης με δεκάδες χιλιάδες ανυποψίαστα θύματα. Η απειλή της βιοτρομοκρατίας ξυπνά τους χειρότερους εφιάλτες μας. Απέναντι της όλοι μας αισθανόμαστε απροστάτευτοι. Ποιο είναι το πρόσωπο του νέου εφιάλτη;  Υπάρχουν «εθνικά» και «γενετικά» βιολογικά όπλα; Μηπως ο βιολογικός τρόμος θα πάρει τη θέση που είχε τον 20ο αιώνα ο πυρηνικό τρόμος;

 

 Γράφει ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΜΚΟΣ

Ο 21ος αιώνας μπήκε στις 11 Σεπτεμβρίου του 2001. Σε αντίθεση με τους χρονολογικούς αιώνες που διαρκούν απλώς εκατό χρόνια, οι ιστορικοί αιώνες αρχίζουν και τελειώνουν με τραγικά ή συνταρακτικά γεγονότα. Ο 20ος αιώνας άρχισε στις 28 Ιουνίου του 1914 στο Σεράγεβο, όπου ο Σέρβος φοιτητής Γαβρίλο Πρίντσιπ, μέλος της «τρομοκρατικής» εθνικιστικής οργάνωσης Μλάντα Μπόσνα, δολοφόνησε τον διάδοχο του αυστριακού θρόνου, δίνοντας έτσι την αφορμή για το μακελειό του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Ο ίδιος αιώνας τελείωσε τον Οκτώβριο του 1995 πάλι στο Σεράγεβο, όταν οι αντιμαχόμενες πλευρές στη Βοσνία αποφάσισαν να υπογράψουν συνθήκη ειρήνης, τερματίζοντας εχθροπραξίες τρεισήμισι ετών. Ουσιαστικά ο ιστορικός 20ος αιώνας κράτησε μόλις 81 χρόνια, στη διάρκεια των οποίων διεξήχθησαν δύο πολυαίμακτοι Παγκόσμιοι Πόλεμοι, ένας 45ετής Ψυχρός Πόλεμος και δεκάδες άλλοι τοπικής εμβέλειας πόλεμοι, που στοίχισαν ωστόσο τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων.

Ο ιστορικός 21ος αιώνας άρχισε στις 11 Σεπτεμβρίου του 2001 με μια πρωτόγνωρη σε διαστάσεις και φρίκη τρομοκρατική επίθεση στο έδαφος των ΗΠΑ, που τυγχάνουν σήμερα η μόνη πλανητική υπερδύναμη. Όπως η δολοφονία του Αυστριακού πρίγκιπα οδήγησε δεκάδες εκατομμύρια Ευρωπαίους να κατέβουν, πιστεύοντας πως υπερασπίζονταν την «Ιδέα της Πατρίδας», στην κόλαση των χαρακωμάτων, όπου σκοτώθηκαν για να κερδίσουν, και να ξαναχάσουν στη συνέχεια, λίγα τετραγωνικά μέτρα λάσπης, έτσι και η τρομοκρατική επίθεση στους δίδυμους πύργους της Νέας Υόρκης και στο Πεντάγωνο, απειλεί να σύρει το Δυτικό κόσμο σε μια διαρκή «σύγκρουση πολιτισμού», μια σύγκρουση που δεν θα διεξαχθεί μόνον σε μακρινά πεδία μαχών, αλλά και μέσα στα κέντρα των Δυτικών μεγαλουπόλεων, πολεμώντας ορατούς και αόρατους εχθρούς.

Στο πρόσωπο την ισλαμικής τρομοκρατίας οι ΗΠΑ και γενικότερα η Δύση βρήκαν τον «ολοκληρωτικό εχθρό» που ζητούσαν εναγωνίως μετά την απόσυρση της κομμουνιστικής απειλής. Έτσι ο άξονας της απειλής μετακινήθηκε πλέον οριστικά από ανατολάς (Σοβιετική Ένωση) προς νότο (ισλαμικός κόσμος). Ο ακήρυχτος πόλεμος που διεξάγεται εδώ και χρόνια ενάντια στην ισλαμική τρομοκρατία, φαίνεται πως αποκρυσταλλώνεται σε μια διαρκή σύγκρουση ανάμεσα στη Δύση και στο Ισλάμ, δικαιώνοντας έτσι τις θεωρίες συντηρητικού Αμερικανού καθηγητή Σάμιουελ Χάντιγκτον. «Η σύγκρουση των πολιτισμών υπερίσχυσε της ταξικής πάλης», ανακράζει σε άρθρο της η Liberation, «ο Μπροντέλ κέρδισε τον Μαρξ που μόλις είχε γεννηθεί αλλά πέθανε για δεύτερη φορά».

Οι δυο εχθροί εκμεταλλεύονται ο ένας τις αδυναμίες και τα μειονεκτήματα του άλλου. Οι ισλαμιστές τρομοκράτες εκμεταλλεύονται τις ανοικτές κοινωνίες της Δύσης για να τοποθετούν βόμβες, να κάνουν αεροπειρατείες και να πραγματοποιούν τυφλά χτυπήματα με αθώα θύματα. Από την άλλη τα «γεράκια» και οι τεχνολογικά ανώτερες πολεμικές μηχανές της Δύσης εκμεταλλεύονται τους απροστάτευτους εναέριους χώρους των ισλαμικών χωρών για να βομβαρδίζουν ανενόχλητοι τους στόχους τους, να διεξάγουν «προληπτικά χτυπήματα», επιβάλλοντας μια αίσθησης φοβίας και κατωτερότητας στον ισλαμικό κόσμο.

Η ΑΟΡΑΤΗ ΑΠΕΙΛΗ ΤΗΣ ΒΙΟΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Ωστόσο το «παιχνίδι χοντραίνει», καθώς είναι σχεδόν βέβαιο πως οι ισλαμικές τρομοκρατικές ομάδες, όπως η περιβόητη Αλ Κάιντα του Οσάμα Μπιν Λάντεν, διαθέτουν χημικά, βιολογικά, ενδεχομένως και πυρηνικά όπλα. Κανείς δε γνωρίζει πως και άμα τα χρησιμοποιήσουν σε βάρος ανύποπτων πολιτών της Δύσης. Ιδιαίτερα εφιαλτική παρουσιάζεται η απειλή επιθέσεων με βιολογικά όπλα σε μεγαλουπόλεις της Δύσης. Εκατοντάδες χιλιάδες ίσως και εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να βρεθούν σε άμεσο κίνδυνο. Οι πολίτες των Δυτικών χωρών τρέμουν και μόνον στη σκέψη μιας βιολογικής επίθεσης, απέναντι στην οποία εμφανίζονται απροστάτευτοι. Πρόκειται για έναν ύπουλο και αόρατο κίνδυνο, καθώς μια βιοτρομοκρατική επίθεση μπορεί να αρχίσει μ’ ένα «αθώο» φτάρνισμα κι όταν τα νοσοκομεία πλημμυρίσουν από ασθενείς οι τρομοκράτες θα έχουν γίνει άφαντοι.

Η απειλή της βιοτρομοκρατίας εισάγει με το χειρότερο τρόπο την ανθρωπότητα στον 21ο αιώνα. Σύμφωνα με εκτίμηση ειδικής επιτροπής του αμερικανικού Κογκρέσου απαιτούνται τουλάχιστον 200 εκατομμύρια δολάρια (χωρίς να υπολογιστούν τα δυσεύρετα υλικά, η υποδομή και οι εξειδικευμένοι επιστήμονες που χρειάζονται) για να κατασκευάσει κάποια χώρα ή οργάνωση μια πυρηνική βόμβα. Για να δημιουργηθεί επίσης ένα απλό χημικό οπλοστάσιο απαιτούνται δεκάδες εκατομμύρια δολάρια καθώς και αντίστοιχη υποδομή. Για να στηθεί ωστόσο ένα πλήρες βιολογικό οπλοστάσιο δεν απαιτούνται πάνω από 10 εκατομμύρια δολάρια.

Στοιχεία που παρουσιάστηκαν το 1969 σε μια σχετική συζήτηση στον ΟΗΕ αναφέρουν ότι «για μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση κατά του άμαχου πληθυσμού, απαιτούνται 2.000 δολάρια ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, όταν χρησιμοποιούνται συμβατικά όπλα, 800 δολάρια, όταν χρησιμοποιούνται πυρηνικά όπλα, 600 δολάρια, όταν χρησιμοποιούνται χημικά όπλα και μόλις 1 δολάριο ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, όταν χρησιμοποιούνται βιολογικά όπλα»! Το κόστος είναι υπερβολικά χαμηλό για να είναι απαγορευτικό. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος που τα βιολογικά, περισσότερο κι από τα χημικά, θεωρούνται ως τα «πυρηνικά» των φτωχών χωρών.

Αυτό βέβαια συμβαίνει σε επίπεδο κρατών, που σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν στρατιωτικά απαγορευμένες «βιολογικές ουσίες» Οι επίδοξοι βιοτρομοκράτες μπορούν όμως να τα καταφέρουν με πολύ λιγότερα. Σήμερα δεν είναι ακατόρθωτο να δημιουργήσει κανείς ένα βιολογικό όπλο, που θα σπείρει το θάνατο και τον πανικό σε μια μεγαλούπολη. Αρκεί να διαθέτει γνώσεις βιολογίας ή χημείας, ένα χώρο 25 τετραγωνικών μέτρων κι έναν εξοπλισμό 10.000 δολαρίων…

 

ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ ΤΟΥ ΕΦΙΑΛΤΗ

Το «πρόσωπο» αυτού του επικίνδυνου κι αόρατου εχθρού, περιλαμβάνει βακτήρια, ιούς,  ρικέτσιες και  μύκητες, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως βιολογικά όπλα. Τα βακτήρια είναι οργανισμοί που ζουν ελεύθερα στο περιβάλλον. Έχουν το μέγεθος κυττάρου και είναι ο μικρότερος οργανισμός που μπορεί να αυτοαναπαραχθεί. Ένα τυπικό βακτήριο διχοτομείται κάθε 20 λεπτά. Αυτό σημαίνει ότι από ένα βακτήριο μπορούν να προέλθουν, έπειτα από δέκα ώρες, 1.074.000.000! Τα βακτήρια προκαλούν ασθένειες κυρίως με την παραγωγή τοξινών και άλλων χημικών ουσιών, οι οποίες δημιουργούν βλάβες στον ιστό του ξενιστή (ανθρώπου ή ζώου). Για παράδειγμα η τοξίνη της αλλαντίασης εμποδίζει τα νεύρα να ενεργοποιήσουν τους μύες, με αποτέλεσμα να αδρανοποιούνται οι πνεύμονες και οι μύες της καρδιάς και να επέρχεται ο θάνατος. Βακτήρια που προκαλούν σοβαρές ασθένειες στον άνθρωπο είναι ο άνθρακας, η βρουκέλλωση, η χολέρα, η τουλαραιμία, η πανούκλα, ο τύφος κ.ά. Όλα τους μπορούν με την κατάλληλη καλλιέργεια και μαζική παραγωγή να χρησιμοποιηθούν ως βιολογικά όπλα.

Οι μύκητες είναι μεγαλύτεροι και πιο περίπλοκοι από τα βακτήρια. Αναπαράγονται με μεταφερόμενους σπόρους. Παράγουν μυκοτοξίνες που είναι εξαιρετικά τοξικές κι επομένως επικίνδυνες. Οι μύκητες προκαλούν αντιδράσεις υπερευαισθησίας, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αυτό της δηλητηρίασης από μανιτάρια.

Οι ρικέτσιες είναι κάτι μεταξύ βακτηρίων και ιών. Είναι βακτήρια αλλά ζουν αποκλειστικά μέσα στα κύτταρα των ξενιστών τους. Είναι ενδοκυτταρικά παράσιτα και μεταδίδονται στον άνθρωπο είτε από τσίμπημα εντόμων είτε από δάγκωμα του ανθρώπου από ζώα που είχαν επαφή με έντομα. Για παράδειγμα, στον άνθρωπο ο επιδημικός τύφος μεταδίδεται από την ψείρα, ο κηλιδωτός πυρετός από τσιμπούρια, η ευλογιά από επαφή ή δάγκωμα ποντικιού. Όπως και τα βακτήρια οι ρικέτσιες είναι ευαίσθητες στα αντιβιοτικά.

Οι ιοί είναι οι απλούστεροι μικροοργανισμοί. Αποτελούνται από ένα γενετικό υλικό (DNA ή RNA) κι από ένα πρωτεϊνικό περίβλημα. Οι ιοί είναι ανίκανοι να αυτοαναπαραχθούν γι’ αυτό και προσβάλλουν τα κύτταρα των ξενιστών τους και τα επαναπρογραμματίζουν, έτσι ώστε να παραγάγουν άλλους ιούς. Μετά την αναπαραγωγή από το προσβεβλημένο κύτταρο πολλών αντιτύπων του ιού, το κύτταρο πεθαίνει και οι ιοί ξεχύνονται προς αναζήτηση άλλων στόχων (κυττάρων). Στους ανθρώπους οι ιοί προκαλούν κρυολογήματα, γρίπη, AIDS, έρπητα, ευλογιά, αιμορραγικό πυρετό (Έμπολα), κίτρινο πυρετό, ηπατίτιδα, εγκεφαλίτιδα κ.ά.

Οι ιοί αποτελούν το «αγαπημένο» είδος των κατασκευαστών βιολογικών όπλων, επειδή είναι μικροοργανισμοί που παρουσιάζουν μεγάλη εξειδίκευση και ικανότητα να προσβάλλουν συγκεκριμένα όργανα. Επίσης οι ιοί είναι για την ώρα απρόσβλητοι, εφόσον τα αντιβιοτικά είναι παντελώς άχρηστα απέναντί τους και τα νέα αντιρετροϊκά φάρμακα, που λειτουργούν ως αναστολείς της δράσης συγκεκριμένων πρωτεϊνών και ενζύμων, έχουν ακόμη πολύ δρόμο μπροστά τους μέχρι να γίνουν αποτελεσματικά. Ένας φυσικός ή τεχνικός ιός αποτελεί το τέλειο βιολογικό όπλο, παρόλο που είναι δύσκολο και επικίνδυνο στην ανάπτυξη του από τους βιοτρομοκράτες.

ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΤΗΣ ΒΙΟΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Αν και μετά την τρομοκρατική επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας της Δύσης άρχισαν να αναφέρονται κατά κόρον στην απειλή της βιολογικής επίθεσης από τρομοκράτες, εντούτοις η βιοτρομοκρατία δεν είναι καινούριο φαινόμενο. Λέγεται ότι ο Στάλιν σχεδίαζε τη δολοφονία του Στρατάρχη Τίτο με τη διασπορά βακτηρίων πανούκλας σε μια δεξίωση. Ωστόσο αυτό το μυστικό σχέδιο δεν εφαρμόστηκε ποτέ.

Το 1972 μέλη μιας ακραίας ομάδας, γνωστής ως «Τάγμα του Ανατέλλοντος Ηλίου», συνελήφθησαν στο Σικάγο, έχοντας στην κατοχή τους 30-40 γραμμάρια βακτηρίων που προκαλούν τύφο. Με αυτά σκόπευαν να μολύνουν τις δεξαμενές πόσιμου νερού του Σικάγο, του Σαιντ Λούις και άλλων πόλεων στις μεσοδυτικές ΗΠΑ.

Το Σεπτέμβριο του 1984 μέλη της αίρεσης Rajneesh μόλυναν τρόφιμα εστιατορίων με Salmonella typhi, που προκαλεί τυφοειδή πυρετό. Το περιστατικό αυτό συνέβη σε μια μικρή πόλη του Όρεγκον. Στόχος των μελών της αίρεσης ήταν να επηρεάσουν το αποτέλεσμα των τοπικών εκλογών. Αν και κανείς δεν πέθανε, τουλάχιστον 750 άνθρωποι αρρώστησαν.

Μια αμερικανική ομάδα που αποκαλείται «Πατριωτικό Συμβούλιο», καταδικάστηκε το Φεβρουάριο του 1995 για κατοχή 0,7 γραμμαρίων της άκρως επικίνδυνης τοξίνης ricin: μια ποσότητα αρκετή για να προκαλέσει το θάνατο 100 ανθρώπων. Είχαν σκοπό να δηλητηριάσουν πράκτορες της αμερικανικής κυβέρνησης αλείφοντας απλά με ricin τα κουμπιά ανοίγματος στις πόρτες των σπιτιών τους!

Στις 20 Μαρτίου του 1995 η ιαπωνική παραθρησκευτική οργάνωση Aum Shinrikyo ελευθέρωσε στο μετρό του Τόκιο ποσότητα του νευροτοξικού αέριο Σαρίν, σκοτώνοντας 12 πολίτες και στέλνοντας στα νοσοκομεία άλλους 5.000.

Έξι βδομάδες μετά την επίθεση στο μετρό του Τόκιο, ο Λάρι Χάρις, που ανήκε σε μια ομάδα «λευκών υπερανθρώπων», που αποκαλούνταν «Έθνος των Αρίων» ταχυδρόμησε τρία φιαλίδια από κατεψυγμένα βακτήρια Y. Pestis, που προκαλούν πνευμονία και βουβωνική πανώλη.

Το Δεκέμβριο του 1995, ο 54χρονος Αμερικανός Τόμας Λ. Λέιβι, κρεμάστηκε μόνος του στο κελί όπου κρατούνταν. Είχε συλληφθεί από Καναδούς τελωνιακούς επειδή μετέφερε στις αποσκευές του 130 γραμμάρια ricin: μια ποσότητα αρκετή για τη θανάτωση 32.000 ανθρώπων. Ισχυρίστηκε ότι είχε σκοπό μ’ αυτήν την ποσότητα να δηλητηριάσει τα κογιότ που έτρωγαν τις κότες στο αγρόκτημά του στο Αρκάνσας. Παρέλειψε βέβαια να αναφέρει ότι στο σπίτι του διάθετε μια βιβλιοθήκη γεμάτη με νεοναζιστικά βιβλία…

Δεν είναι δύσκολο να γίνει κανείς βιοτρομοκράτης. Οποιοσδήποτε μπορεί να τηλεφωνήσει στο ερευνητικό ινστιτούτο Bio Farma, που βρίσκεται στο Μπαντούνγκ της Ινδονησίας, και να ζητήσει να του στείλουν ταχυδρομικώς, έναντι 600 δολαρίων, καλλιέργειες άνθρακα, βουβωνικής πανώλης και βρουκέλωσης…

Δημοσιογράφοι, που διεξήγαγαν μια μεγάλη έρευνα πάνω στην παραγωγή επικίνδυνων βιολογικών ουσιών, εντόπισαν σ’ όλο τον κόσμο 450 εργαστήρια που καλλιεργούν φονικούς μικροοργανισμούς. Ο άνθρακας καλλιεργείται σε τουλάχιστον 50 εργαστήρια και η πανούκλα σε 18. Για να δοκιμάσουν την ευκολία απόκτησης των επικίνδυνων βιολογικών ουσιών, οι δημοσιογράφοι πλησίασαν στην τύχη 20 εργαστήρια. Το Κτηνιατρικό Ερευνητικό Ινστιτούτο του Μπρνο της Τσεχίας πουλούσε καλλιέργειες βακτηρίων που παράγουν τοξίνες, σε τιμή που κυμαινόταν από 18-50 δολάρια. Μόνον τα ινστιτούτα από το Μεξικό, την Κίνα και τη Βραζιλία ανέφεραν ότι για να πουληθούν αυτές οι καλλιέργειες απαιτείται ειδική άδεια.

Πολύ πριν το τρομοκρατικό κτύπημα της 11ης Σεπτεμβρίου οι ΗΠΑ ανησυχούσαν για το ενδεχόμενο μιας βιοτρομοκρατικής επίθεσης. Ανακαλύπτοντας ότι το ενδεχόμενο και μόνο εξαπόλυσης ενός επικίνδυνου μικροργανισμού, όπως είναι ο άνθρακας, πανικοβάλλει τον κόσμο, οι ισλαμιστές τρομοκράτες (και όχι μόνον) είναι σχεδόν σίγουρο ότι αργά ή γρήγορα θα υποκύψουν στον πειρασμό να εκμεταλλευτούν τη χρήση βιολογικών όπλων για εκβιασμούς ή ακόμη και για «τυφλά κτυπήματα». Για ν’ αντιμετωπιστεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο  πραγματοποιήθηκαν σε ορισμένες αμερικανικές πόλεις ασκήσεις ετοιμότητας για την αντιμετώπισης μιας βιολογικής επίθεσης. Το θέαμα, βέβαια, των αλαφιασμένων πεζοναυτών με διαστημικές στολές να τρέχουν στους δρόμους της Νέας Υόρκης, όχι μόνο δε σώζει την κατάσταση, αλλά αντίθετα προκάλεσε δικαιολογημένο πανικό στον κόσμο.

Πάντως οι ΗΠΑ δεν είναι εντελώς ανυπεράσπιστες απέναντι σε βιολογική επίθεση. Ειδικότερα όσον αφορά τον άνθρακα ο Αμερικανικός Στρατός και το FBI διαθέτουν μια συσκευή βιοανίνχευσης που απομονώνει το μικρόβιο σε 20 δευτερόλεπτα και σημαίνει αμέσως συναγερμό. Οι ΗΠΑ διαθέτουν εξοπλισμό (μάσκες και στολές), αντιβιοτικά και εμβόλια, καθώς κι ένα εκτεταμένο δίκτυο εργαστηρίων, όπου μελετούνται οι μικροοργανισμοί για την ταχεία παραγωγή αντιδότων. Πολλά από αυτά τα εργαστήρια, όπως αυτό που βρίσκεται στη βάση Φορτ Ντρέικ, ερευνούν τη δράση και τη φονικότητα των μικροοργανισμών, ώστε να τα χρησιμοποιήσουν παράνομα ως πιθανά στρατιωτικά βιολογικά όπλα.

ΕΘΝΙΚΑ ΚΑΙ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΟΠΛΑ

Η εξέλιξη της τεχνολογίας και της γενετικής αυξάνει την φονικότητα αλλά και την εξειδίκευση των βιολογικών όπλων. Ο πειρασμός των λεγόμενων «εθνικών βιολογικών όπλων» (Ethnic Biowarfare) είναι μεγάλος και ελκυστικός για τους ρατσιστές κάθε εποχής. Βέβαια η χρήση τέτοιων όπλων βασίζεται στη γνώση ορισμένων γενετικών χαρακτηριστικών, που υποτίθεται πως διαφοροποιούν μια εθνική ομάδα από τις υπόλοιπες. Η αλήθεια όμως είναι ότι τα λεγόμενα «έθνη» δεν είναι γενετικές κατηγορίες, αλλά κοινωνικές, πολιτικές και πολιτιστικές ομαδοποιήσεις. Και είναι επίσης αλήθεια ότι οι γενετικές ομοιότητες ανάμεσα στους ανθρώπους της Γης είναι πολύ περισσότερες από τις διαφορές τους (π.χ. ένας Έλληνας μπορεί να μοιράζεται περισσότερα κοινά γονίδια μ’ έναν κάτοικο της Ζιμπάμπουε παρά μ’ έναν συμπατριώτη του), γεγονός που τεκμηριώνει και την κοινή καταγωγή του είδους μας.

Η Αφρική, μια ήπειρος καταδικασμένη σε «τηλε-ανυπαρξία», θα μπορούσε πάντως ν’ αποδεχθεί πρόσφορο πεδίο σιωπηλής δοκιμής «γενετικών όπλων» (Genetic Weapons). Το 1996 η δρ. Βίβιαν Νάθανσον, επικεφαλής της επιστήμης και της ηθικής του Βρετανικού Ιατρικού Συλλόγου, δήλωσε στο παγκόσμιο ιατρικό συνέδριο που έγινε στη Νότια Αφρική: «Θα μπορούσαμε να φανταστούμε ένα γενετικό όπλο που θα στοχεύει μία από τις δύο αντίπαλες φυλές της Ρουάντα, τους Χούτου ή τους Τούτσι. Η κατασκευή των γενετικών όπλων δεν είναι επιστημονικά ανέφικτη: βρίσκεται στη γωνία».

Μελλοντικά με γενετική τροποποίηση ένας ιός ή ένα βακτήριο θα μπορεί να εξειδικευτεί, ώστε να πλήττει μια συγκεκριμένη πληθυσμιακή ομάδα. Μπορεί δηλαδή να κατασκευαστεί ένας φονικός μικροοργανισμός ειδικά για να πλήττει μια εθνική ομάδα, η οποία μοιράζεται ορισμένα κοινά γενετικά χαρακτηριστικά (π.χ. ομάδα αίματος κ.α.). Θα μπορούσε έτσι να κατασκευαστεί ένας φονικότατος αερομεταδιδόμενος συνδυασμός Έμπολα-ευλογιάς ειδικά για τους Μαύρους ή να σχεδιαστεί μια «φυσική» τοξίνη, ειδικά για απειθάρχητους λαούς, όπως οι Σέρβοι. Θα μπορούσε να εξειδικευτεί η Κρόιτσφελτ-Γιάκομπς, ώστε να πλήττει τους γαλανομάτηδες ή να τροποποιηθεί ο HIV, ώστε να προκαλεί AIDS αποκλειστικά στους ομοφυλόφιλους ή στους ναρκομανείς. Εφιαλτικό σενάριο; Σίγουρα, αλλά ποιος μας εγγυάται ότι κάποια τρομοκρατική ομάδα ή κάποιο (παρανοϊκό) κέντρο εξουσίας δε θα μπει κάποτε στον πειρασμό να το εφαρμόσει;

Ένα υποψήφιο βιολογικό υπερόπλο είναι ο ιός Έμπολα (Ebola), που ενδημεί στην κεντρική Αφρική. Ο Έμπολα παρουσιάζει ποσοστά θνησιμότητας σε πάνω από το 95% του προσβαλλόμενου πληθυσμού, αν και δεν είναι τόσο μολυσματικός, όπως π.χ. ο ιός της ευλογιάς που μεταδίδεται από τον αέρα. Μερικά κρούσματα προσβολής από τον ιό εμφανίστηκαν κατά καιρούς και στην Ευρώπη, αλλά απομονώθηκαν γρήγορα χωρίς περαιτέρω επιπτώσεις στον πληθυσμό. Το παράδοξο στην όλη υπόθεση είναι ότι μέσα στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) και στο Κέντρο Για Την Πρόληψη Μολυσματικών Ασθενειών (CDC) περίοπτη θέση κατέχουν οι υπηρεσίες του στρατού των ΗΠΑ, που αφορούν την έρευνα και θεραπεία της νόσου…

Ο γιατρός και ειδικός ερευνητής του Έμπολα, Χανς Άντερσον αποκάλεσε τον ιό «ιατρικό παιχνίδι πολέμου» (Medical Wargame) που ξεκίνησε το 1989 στο Uniformed Services University of Health Sciences στη Βηθεσδά του Μέριλαντ. Ένα σενάριο του αμερικανικού στρατού προβλέπει μια εμφύλια σύρραξη σε κάποια αφρικανική χώρα με 120.000 νεκρούς και πάνω από 200.000 πρόσφυγες. Ο ιός Έμπολα χρησιμοποιείται για την «εκκαθάριση» της περιοχής, για να μπορέσουν ανενόχλητα τα στρατεύματα των ΗΠΑ να διεισδύσουν στην περιοχή, χωρίς τον κίνδυνο των εχθροπραξιών. Μέσα σε δύο μήνες, τόσο οι πληθυσμοί των ανταρτών όσο δυστυχώς και των προσφύγων, θα έχουν αποδεκατιστεί. Το σενάριο προβλέπει ως ενδεικτικό αριθμό απαιτούμενων δυνάμεων από πλευράς ΗΠΑ, όχι περισσότερους από 800 στρατιώτες. O ιός του Έμπολα ίσως αποδειχθεί ισχυρό στρατιωτικό βιολογικό όπλο για την εκκαθάριση επικίνδυνων ζωνών, πράγμα που κάνει τα μάτια ορισμένων «γερακιών» στον αμερικανικό στρατό να γυαλίζουν επικίνδυνα…

Η αόρατη απειλή των βιολογικών όπλων και της βιοτρομοκρατίας ίσως αποτελέσει τον «μπαμπούλα» του 21ου αιώνα. Οι εξελίξεις στο χώρο της βιοτεχνολογίας και τις γενετικής μηχανικής, πέρα από τις όποιες βελτιώσεις, που επιφέρουν στην ποιότητα της ζωής του ανθρώπου, δημιουργούν και πρόσθετους κινδύνους. Οι κίνδυνοι αυτοί προέρχονται από το γενετικό χειρισμό των μικροοργανισμών, τις τεχνητές μεταλλάξεις τους, τη δημιουργία νέων ή παραλλαγμένων ειδών και την ασυνείδητη απελευθέρωσή τους στη Φύση. Σύμφωνα με τον συγγραφέα του πολύκροτου βιβλίο «Το Περιστατικό Κόμπρα» Ρίτσαρντ Πρένστον, έχουμε ήδη ανοίξει το «βιολογικό κουτί της Πανδώρας»: «Κατά το κοντινό παρελθόν ξεκινήσαμε να πειραματιζόμαστε με τις φυσικές δυνάμεις στο εσωτερικό του ατόμου και καταλήξαμε πολύ γρήγορα ν’ αναπτύξουμε απίστευτα ισχυρά όπλα. Το ίδιο πράγμα συμβαίνει αυτήν τη στιγμή με τη βιολογία, αλλά οι περισσότεροι σύγχρονοι βιολόγοι δεν είναι έτοιμοι να το παραδεχτούν. Τα βιολογικά όπλα είναι στ’ αλήθεια τα όπλα του 21ου αιώνα, επειδή είναι αόρατα, έχουν αντίκτυπο σε ολόκληρους πληθυσμούς και είναι πολύ ύπουλα και εξαιρετικά δύσκολα να τα αντιμετωπίσεις». Καλώς ήλθατε στην εποχή του βιολογικού τρόμου!

 

O Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com) είναι συγγραφέας, δημιοσιογράφος και δημιουργός του περιοδικού ΖΕΝΙΘ.

Advertisements